Begroting 2027 en meerjarenprogramma 2028-2030

BEGROTING 2027 MEERJARENRAMING 2028- 2030 Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 1 INHOUDSOPGAVE Inhoudsopgave ........................................................................................................................... 2 Inleiding ...................................................................................................................................... 4 Begroting in 1 oogopslag ............................................................................................................ 6 Programma 1 Bestuur en ondersteuning ................................................................................... 7 Hoofddoel 1: Slagvaardig en toegankelijk bestuur; ................................................................ 9 Hoofddoel 2: Dienstverlening die aansluit bij behoefte van bewoners ................................. 9 Hoofddoel 3: Aanvaardbare lasten voor onze inwoners en bedrijven ................................. 10 Programma 2 Veiligheid ........................................................................................................... 13 Hoofddoel 1: Bevorderen en in stand houden van de openbare orde en veiligheid ........... 15 Hoofddoel 2: Verhogen van de veiligheidsbeleving ............................................................. 16 Hoofddoel 3: Een leefomgeving die schoon, heel en veilig is .............................................. 16 Programma 3 Verkeer, Vervoer en Waterstaat ....................................................................... 18 Hoofddoel 1: Mobiliteit wordt duurzamer ........................................................................... 20 Hoofddoel 2: Behouden en bevorderen bereikbaarheid ..................................................... 21 Hoofddoel 3: Het aantal slachtoffers door verkeersongevallen neemt af ........................... 22 Programma 4 Economie ........................................................................................................... 25 Hoofddoel 1: Stimuleren van een bloeiende lokale economie ............................................ 27 Hoofddoel 2: Versterken grootste Agro-Vers-Food cluster van NL met programma Dutch Fresh Port (DFP) .................................................................................................................... 28 Programma 5 Onderwijs .......................................................................................................... 31 Hoofddoel 1: Voorkomen van achterstanden ...................................................................... 33 Hoofddoel 2: Verbinden van jeugdhulp en onderwijs .......................................................... 34 Hoofddoel 3: We bieden in Barendrecht meer mogelijkheden aan om onderwijs te volgen en personeel op te leiden (binnen de eigen gemeente) ...................................................... 35 Hoofddoel 4: Wij zorgen voor voldoende en kwalitatief goede onderwijshuisvesting ....... 35 Programma 6 Sport, Cultuur en Recreatie ............................................................................... 37 Hoofddoel 1: Meer inwoners zijn mentaal en fysiek gezond, kunnen zich ontwikkelen en (naar vermogen) meedoen ................................................................................................... 39 Hoofddoel 2: Fysieke leefomgeving aantrekkelijk maken en houden.................................. 40 Programma 7 Sociaal Domein .................................................................................................. 43 Hoofddoel 1: Inwoners ontwikkelen zich optimaal .............................................................. 46 Hoofddoel 2: Inwoners hebben gelijke kansen om mee te doen ......................................... 47 Hoofddoel 3a: Inwoners kunnen voor zichzelf zorgen en kijken naar anderen om ............. 48 Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 2 Hoofddoel 3b: Inwoners zijn in staat om (langer) (veilig) thuis te (blijven) wonen ............. 48 Programma 8 Volksgezondheid en Milieu ............................................................................... 52 Hoofddoel 1: (Langer) vitaal en gezond houden van onze inwoners en tegengaan van gezondheidsverschillen ......................................................................................................... 54 Hoofddoel 2: Zorg dragen voor een woon- en leefomgeving waarin inwoners vitaal en gezond zijn, nu en in de toekomst ........................................................................................ 54 Programma 9 Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ontwikkeling en Stedelijke Vernieuwing .......... 58 Hoofddoel 1: Betaalbare en passende woningen voor iedere Barendrechter..................... 60 Hoofddoel 2: Investeren in ruimtelijke kwaliteit .................................................................. 62 Algemene dekkingsmiddelen ................................................................................................... 65 Paragrafen ................................................................................................................................ 66 Inleiding paragrafen .............................................................................................................. 66 1. § Lokale heffingen ............................................................................................................. 67 2. § Weerstandsvermogen en risicobeheersing ................................................................... 74 3. § Onderhoud kapitaalgoederen ........................................................................................ 81 4. § Financiering .................................................................................................................... 88 5. § Bedrijfsvoering ............................................................................................................... 93 6. § Verbonden partijen ........................................................................................................ 93 7. § Grondbeleid ................................................................................................................... 97 8. § Wet Open Overheid (Woo) ............................................................................................ 99 Financiële begroting ............................................................................................................... 101 Uitgangspunten meerjarenramingen ................................................................................. 101 Meerjarig financieel beeld 2027-2030 ................................................................................ 103 Overzicht van baten en lasten ............................................................................................ 110 Toelichting op het overzicht van baten en lasten............................................................... 113 Meerjarenbalans en EMU saldo.......................................................................................... 117 Incidentele baten en lasten ................................................................................................ 118 Subsidiestaat 2027 .............................................................................................................. 119 Overzichten staat van reserves en voorzieningen .............................................................. 120 Investeringen 2027-2030 .................................................................................................... 124 Taakvelden .......................................................................................................................... 126 Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 3 INLEIDING Een nieuwe bestuursperiode Voor u ligt de begroting 2027: de eerste begroting van deze nieuwe bestuursperiode. Deze begroting staat in het teken van de voortzetting van het bestaande beleid. De nieuwe beleidskeuzes voor deze bestuursperiode werken we uit in het nieuwe meerjarenprogramma en vertalen we met de eerste begrotingswijziging naar de begroting voor 2027. Daarnaast vragen een aantal grote investeringen om actualisatie van de vorm, raming en planning. Het gaat om twee schoollocaties en de centrumaanpak. De eerder beschikbaar gestelde ramingen zijn niet langer actueel en zijn daarom niet opgenomen in deze begroting. De plannen en ramingen worden geactualiseerd en in het meerjarenprogramma wordt opnieuw afgewogen op welke wijze en onder welke voorwaarden deze projecten in de toekomst worden opgepakt. Tegelijkertijd staat Barendrecht niet stil. Barendrecht groeit en ontwikkelt zich. Dat biedt kansen, maar vraagt ook om duidelijke keuzes. De opgaven voor Barendrecht vragen om een blik die verder reikt dan één begrotingsjaar. Naast de ontwikkeling van nieuwe woningen vraagt ook het op peil houden en toekomstbestendig maken van onze voorzieningen en accommodaties de komende jaren aandacht. Tegelijkertijd gaan we zorgvuldig om met de ruimte en het groen die van grote waarde zijn voor de identiteit van Barendrecht. Vooruitblik naar de komende jaren We willen voldoende betaalbare en passende woningen bouwen, met aandacht voor de woonbehoefte van Barendrechters. Daarbij houden we oog voor het karakter van ons dorp en de identiteit van onze wijken. Woningbouw en ruimtelijke ontwikkelingen moeten samengaan met bereikbaarheid, voorzieningen, groen en een aantrekkelijke leefomgeving. Daarom werken we in 2027 verder aan De Stationstuinen en andere woningbouwlocaties en investeren we in de kwaliteit van onze wijken en buitengebieden. Daarnaast moet iedereen in Barendrecht de kans krijgen om mee te doen en zich te ontwikkelen. De menselijke maat staat daarbij centraal. We zetten in op preventie en vroegsignalering en organiseren ondersteuning zoveel mogelijk dicht bij onze inwoners. We investeren in gelijke kansen, goed onderwijs en mogelijkheden om te sporten, bewegen en elkaar te ontmoeten, met name ook voor onze jeugd. Met de dubbele vergrijzing voor ogen hebben we daarnaast extra aandacht voor ouderen, zodat zij zo lang mogelijk vitaal en zelfstandig kunnen blijven wonen. Ook een sterke lokale economie blijft belangrijk. We willen ondernemers de ruimte geven om zich te ontwikkelen en werken aan aantrekkelijke winkelgebieden en toekomstbestendige bedrijventerreinen. Samen met ondernemers, onderwijs en andere overheden bouwen we verder aan de ontwikkeling van Dutch Fresh Port. Veiligheid is een basisvoorwaarde om prettig te kunnen wonen, werken en recreëren. Daarom zetten we in op zichtbare handhaving, verkeersveiligheid en het voorkomen en aanpakken van overlast en criminaliteit. Daarnaast mogen inwoners rekenen op een gemeente die dichtbij en toegankelijk is, luistert, duidelijk communiceert en haar afspraken nakomt. Een gezonde financiële basis Onze ambities moeten passen binnen een gezonde financiële huishouding. De financiële ruimte staat de komende jaren onder druk en vraagt om duidelijke keuzes. We voeren daarom een verantwoord financieel beleid, waarbij structurele uitgaven worden gedekt door structurele inkomsten en nieuw beleid in beginsel binnen de bestaande financiële kaders wordt opgevangen. Tegelijkertijd blijven investeringen nodig. We investeren onder meer in noodzakelijke voorzieningen en accommodaties en zorgen dat we voldoende ruimte houden om financiële risico's en toekomstige opgaven op te vangen. Zo houden we onze financiën ook op langere termijn gezond. Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 4 Landelijke ontwikkelingen en hun impact Ook landelijke ontwikkelingen hebben invloed op Barendrecht. Nieuwe wet- en regelgeving, extra taken voor gemeenten en veranderingen in de middelen die we van het Rijk ontvangen, kunnen gevolgen hebben voor onze plannen en de uitvoering daarvan. We volgen deze ontwikkelingen nauwlettend en maken de gevolgen voor Barendrecht inzichtelijk. Onze lokale opgaven en de belangen van onze inwoners blijven daarbij leidend. Als zelfstandige gemeente werken we regionaal samen waar dat aantoonbaar meerwaarde heeft voor Barendrecht. Opbouw van de begroting en leeswijzer De begroting is een verplicht document en maakt onderdeel uit van de planning & control cyclus van de gemeente. Dit stuk maakt de richting en keuzes inzichtelijk; aan welke doelen worden welke middelen gekoppeld? De planning & control cyclus bestaat uit een aantal documenten waarmee de raad haar kaderstellende en controlerende rol kan vervullen. Vooraf kaderstellend met de begroting, gedurende de uitvoering controlerend met de tussenrapportages en de jaarrekening. De begroting bestaat uit een beleidsbegroting (programmabegroting) en een financiële begroting. De beleidsbegroting is opgebouwd uit programma’s (het programmaplan) en paragrafen. Als laatste treft u per programma het overzicht van de lasten en baten aan. Hierin zijn de cijfers uit 2026 (stand na Tussenrapportage 2026) en de Begroting 2027, meerjarenraming 2028 t/m 2030 opgenomen. Hiermee krijgt u inzicht in wat het desbetreffende programma kost. Daarna zijn de verplicht voorgeschreven paragrafen opgenomen. Een paragraaf geeft een dwarsdoorsnede van de begroting vanuit een bepaald perspectief over alle programma’s heen. De financiële begroting geeft in meerdere opzichten een uiteenzetting van de financiële positie. Deze bevat als eerste de uitgangspunten voor de (meerjaren)ramingen. Daarna volgt het financieel meerjarenperspectief 2027-2030. In de financiële begroting is een aantal overzichten opgenomen, te weten: het overzicht van baten en lasten, meerjarenbalans, EMU-saldo, incidentele baten en lasten, subsidiestaat, staat van reserves en voorzieningen, subsidiestaat, investeringen en de taakvelden per programma. Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 5 BEGROTING IN 1 OOGOPSLAG Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 6 PROGRAMMA 1 BESTUUR EN ONDERSTEUNING Beschrijving Binnen dit programma vallen de volgende taakvelden, per taakveld worden een aantal deeltaken genoemd zodat een beeld kan worden gevormd van de feitelijke inhoud: • 0.1 Bestuur - de kosten van de bestuursorganen en de facilitering ervan: - college van B&W; - raad en raadscommissies; - griffie; - regionale en landelijke bestuurlijke samenwerking; - rekenkamer. • 0.2 Burgerzaken: - bevolkingsregister; - rijbewijzen, paspoorten, overige reisdocumenten; - straatnamen, kadastrale informatie; - burgerschap. Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 7 Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 8 Wat willen we bereiken? Een nabije, betrouwbare en doeltreffende gemeente Om dit te bereiken hebben we ons de volgende hoofddoelen gesteld: • Hoofddoel 1: Slagvaardig en toegankelijk bestuur; • Hoofddoel 2: Dienstverlening die aansluit bij de behoefte van inwoners; • Hoofddoel 3: Aanvaardbare lasten voor onze inwoners en bedrijven. Om het hoofddoel te bereiken, hebben we deze opgedeeld in meerderere (sub)doelen met daaraan gekoppeld de concrete maatregelen. Deze worden toegelicht in de komende deelhoofdstukken. Hoofddoel 1: Slagvaardig en toegankelijk bestuur; Wat willen we bereiken? Subdoel 1 Belangen van Barendrecht zo doeltreffend mogelijk behartigen in de regio Wat gaan we er voor doen? Actie 1.1 Onderzoek van nut, noodzaak en doelmatigheid NRIJ Relevante overwegingen zijn bestuurlijke transparantie, administratie op orde, grip op de financiën, een duidelijker verhouding tot Staatsbosbeheer en een meer eigenstandige werkorganisatie. Er wordt gewerkt aan het programma toekomstbestendig NRIJ en er zal een nieuwe samenwerkingsovereenkomst tussen het NRIJ en Staatsbosbeheer worden gesloten die zich richt op meer grip op de opgave. De discussie over het voornemen tot uittreden zal verder worden gevoerd aan de hand van de resultaten en voortgang van de verbeteracties van het NRIJ. Actie 1.2 Investeren in samenwerking met bestuurlijke partners en opstellen gezamenlijke agenda Om onze inwoners goed te vertegenwoordigen is samenwerking met bestuurlijke partners in de regio essentieel. We zitten aan relevante bestuurlijke tafels, zodat we invloed kunnen uitoefenen op (regionale) opgaven en projecten. Waar nodig of mogelijk starten we een lobby of trekken we externe financiering aan om onze doelen te bereiken. Voorbeeld hiervan is de Regiodeal, waar we ook in 2027 uitvoering aan geven. Actie 1.3 Actief deelnemen in relevante netwerken Goede relaties met relevante partners en netwerken zijn belangrijk om de belangen van Barendrecht goed voor het voetlicht te brengen, kennis en ervaringen uit te wisselen en tijdig aan te sluiten bij ontwikkelingen die voor onze gemeente van belang zijn. Daarom nemen we actief deel aan relevante netwerken, bijeenkomsten en andere overlegmomenten. Daarbij kiezen we gericht waar bestuurlijke of ambtelijke aanwezigheid meerwaarde heeft. Zo onderhouden en versterken we onze relaties, vergroten we de zichtbaarheid van Barendrecht en benutten we kansen om invloed uit te oefenen en samen te werken aan gezamenlijke opgaven. Hoofddoel 2: Dienstverlening die aansluit bij behoefte van bewoners Wat willen we bereiken? Subdoel 2a: We maken het voor alle inwoners zo makkelijk mogelijk gemeentelijke informatie te krijgen en zaken met ons te regelen. We vragen inwoners met ons mee te denken om dienstverlening zo eenvoudig en toegankelijk mogelijk te maken Wat gaan we er voor doen? Actie 1.4 We verbeteren onze dienstverlening We breiden MijnBarendrecht verder uit. Inwoners kunnen zo steeds meer zaken online regelen en volgen wat er met hun aanvraag gebeurt. Ook stellen we meer producten van de gemeente beschikbaar via onze website. Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 9 Inwoners die liever persoonlijk contact hebben, kunnen ons bellen of naar de balie komen. Ook werken we aan de manier waarop wij inwoners helpen. De meeste vragen beantwoorden we gelijk bij het eerste contact. Zo helpen we inwoners sneller en beter. We onderzoeken regelmatig hoe tevreden inwoners zijn over onze dienstverlening. Met de ervaringen van inwoners verbeteren we het hele proces rond meldingen. Van het doen van een melding totdat we de melding hebben opgelost. Op deze manier werken we aan de doelen uit onze visie op dienstverlening. Hierbij gebruiken we onze servicenormen. Met deze normen meten we de kwaliteit van onze dienstverlening. Actie 1.5 Bij doorontwikkeling van onze dienstverlening betrekken wij inwoners Bij de ontwikkeling van nieuwe dienstverleningsinitiatieven betrekken we inwoners actief. Zo zorgen we ervoor dat onze dienstverlening aansluit bij de behoeften van inwoners en eenvoudig te gebruiken is voor iedereen. Actie 1.5 Inwoners denken mee over onze dienstverlening We werken samen met inwoners als we onze dienstverlening vernieuwen of verbeteren. Bijvoorbeeld als we een nieuw formulier maken op de website. Inwoners kunnen dan testen of deze duidelijk en makkelijk te gebruiken is. Zo zorgen we dat onze dienstverlening past bij wat inwoners nodig hebben. Wat willen we bereiken? Subdoel 2b: Wij vinden het belangrijk dat onze inwoners weten wat zij van de gemeente kunnen verwachten. We komen onze afspraken na. Onze medewerkers zijn betrokken en servicegericht Wat gaan we er voor doen? Actie 1.6 Inwoners krijgen op tijd een eerste reactie We proberen vragen van inwoners direct te beantwoorden. Lukt dat niet? Dan spreken we af dat we de inwoner terugbellen. We willen steeds vaker binnen twee werkdagen een eerste reactie geven. Dit geldt ook voor vragen via het contactformulier op onze website. We maken binnen onze organisatie afspraken over hoe snel we op deze vragen reageren. Het maakt daarbij niet uit welke medewerker de vraag behandelt. Inwoners mogen overal dezelfde service van ons verwachten. Soms duurt het langer voordat we een antwoord kunnen geven. We laten inwoners dan weten dat we met hun vraag bezig zijn en wanneer zij een antwoord krijgen. Actie 1.7 Zorgen voor betrouwbare en actuele basisregistraties Verbeterpunten uit de zelfevaluaties worden omgezet in verbeteracties. De adviseur kwaliteit en Basisregistratie Personen (BRP) stemt samen met de medewerkers de processen af en past deze waar nodig aan. Kwaliteitscontroles worden doorlopend uitgevoerd. Als dat nodig is worden de resultaten verwerkt in de BRP. Signalen uit de Landelijke Aanpak Adreskwaliteit (LAA) worden proactief opgevolgd, met als doel de adreskwaliteit binnen de BRP te verbeteren en duurzaam te waarborgen. De toenemende complexiteit van wet- en regelgeving vraagt blijvende aandacht voor het waarborgen van kwaliteit en continuïteit. In 2027 wordt uitvoering gegeven aan de opvolging van signalen over niet-ingezetenen met een tijdelijk verblijfsadres. Hiermee wordt gewerkt aan de naleving van de inschrijfplicht en wordt meer inzicht verkregen in de omvang van deze doelgroep. Hoofddoel 3: Aanvaardbare lasten voor onze inwoners en bedrijven Wat willen we bereiken? Subdoel 3a: Een passend instrumentarium waarmee de raad goed kan sturen op de gemeentelijke financiën Wat gaan we er voor doen? Actie 1.8 Belastingen en tarieven: stijging met inflatiecorrectie van 1,9% Het algemene uitgangspunt is dat de belastingen en tarieven met maximaal 1,9% worden verhoogd, overeenkomstig de Index Materiële Overheidsconsumptie (IMOC) op basis van de CPB-raming van maart 2026. De actuele gemeten inflatie van het CBS bedraagt 3,5% op jaarbasis (CPI Mei 2026). Op basis van de verwachtingen dat de energieprijzen zich op termijn weer zullen normaliseren wordt voorgesteld om het Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 10 algemene uitgangspunt te gebruiken voor de begroting 2027-2030. Voor sommige legestarieven geldt echter dat deze nog niet kostendekkend zijn. Daarom wordt uitgegaan van een zo optimaal mogelijke inzet van de beschikbare dekkingsmiddelen. De gemeenteraad beslist uiteindelijk over de gewenste mate van kostendekkendheid van de leges en overige tarieven. Beleidsindicatoren Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) Nr. BBV Indicator Beschrijving indicator Begroting Begroting 2027 2026 BD BD 1. Formatie Toegestane formatie in fte per 1.000 inwoners van het ambtelijk apparaat 6,3 6,2 voor het begrotingsjaar op peildatum 1 januari. 2. Bezetting Werkelijk aantal fte per 1.000 inwoners dat werkzaam is op peildatum 1 5,8 5,6 januari t. 3. Apparaatskosten Alle personele en materiële kosten per inwoner die verbonden zijn aan het € 621 € 594 functioneren van de organisatie, exclusief griffie en bestuur in euro’s. 4. Overhead Alle kosten die samenhangen met de sturing en ondersteuning van de 15,2% 15,8% medewerkers in het primaire proces als percentage van de totale kosten. 5. Externe inhuur* Kosten als % van totale loonsom + totale kosten inhuur externen 0,0% 0,0% * In de begroting worden geen kosten voor externe inhuur geraamd. Hierdoor kan deze beleidsindicator niet worden berekend. Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 11 Wat mag het kosten? Programma Bestuur en ondersteuning Overzicht lasten Begroting 2026 na Begroting 2027 Begroting 2028 Begroting 2029 Begroting 2030 en baten op wijziging taakveldniveau Lasten 0.1:Bestuur 3.804.500 3.919.300 3.917.100 3.911.800 3.911.500 0.2:Burgerzaken 2.034.800 1.976.800 1.827.800 2.002.000 2.002.100 Totaal Lasten 5.839.300 5.896.100 5.744.900 5.913.800 5.913.600 Baten 0.1:Bestuur -24.800 -25.500 -25.500 -25.500 -25.500 0.2:Burgerzaken -1.218.400 -1.219.200 -1.219.200 -1.219.200 -1.219.200 Totaal Baten -1.243.200 -1.244.700 -1.244.700 -1.244.700 -1.244.700 Saldo 4.596.100 4.651.400 4.500.200 4.669.100 4.668.900 Toelichting meerjarenbeeld (Kolom Begroting 2026 na wijziging zijn de bedragen na de Turap 2026) Taakveld 0.1 Bestuur De lasten nemen toe door een stijging van de loonkosten. Taakveld 0.2 Burgerzaken Op dit taakveld zijn geen bijzonderheden te melden. Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 12 PROGRAMMA 2 VEILIGHEID Beschrijving Binnen dit programma vallen de volgende taakvelden, per taakveld worden een aantal deeltaken genoemd zodat een beeld kan worden gevormd van de feitelijke inhoud: • 1.1 Crisisbeheersing en brandweer - alle reguliere taken van de brandweer en taken in verband met het beperken en bestrijden van rampen en zware ongevallen kosten van de bestuursorganen en de facilitering ervan: - brand en rampenbestrijding; - preventieve maatregelen t.b.v. de fysieke veiligheid. • 1.2 Openbare orde en veiligheid: - toezicht en handhaving openbare orde, parkeren, BOA's; - Wet Bibob en bestuurlijke aanpak georganiseerde criminaliteit; - veilige woon -en leefomgeving; - antidiscriminatiebeleid; - dierenbescherming. Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 13 Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 14 Wat willen we bereiken? Een veilige woon- en leefomgeving voor iedereen die hier woont, werkt en onderneemt. Om dit te bereiken hebben we ons de volgende hoofddoelen gesteld: • Hoofddoel 1: Bevorderen en in stand houden van de openbare orde en veiligheid; • Hoofddoel 2: Verhogen van de veiligheidsbeleving; • Hoofddoel 3: Een leefomgeving die schoon, heel en veilig is. Om het hoofddoel te bereiken, hebben we deze opgedeeld in meerderere (sub)doelen met daaraan gekoppeld de concrete maatregelen. Deze worden toegelicht in de komende deelhoofdstukken. Hoofddoel 1: Bevorderen en in stand houden van de openbare orde en veiligheid Wat willen we bereiken? Subdoel 1a: Terugdringen criminaliteit Wat gaan we er voor doen? Actie 2.1 Aanpak ondermijning In 2027 zetten wij de aanpak van ondermijnende criminaliteit voort, zoals drugscriminaliteit, hennepteelt en witwassen. Dit doen wij samen met politie, het Openbaar Ministerie en andere veiligheidspartners. We blijven ondermijnende activiteiten signaleren en bestrijden, onder meer met integrale controles op locaties, branches en bedrijventerreinen. Als dat nodig is, treffen wij bestuurlijke maatregelen. Ook passen wij de Wet BIBOB toe om misbruik van vergunningen, subsidies en andere overheidsvoorzieningen te voorkomen. Daarnaast gaat de Regiodeal zijn tweede jaar in. Door middel van deze deal is een nulmeting uitgevoerd op het Dutch Fresh Port (DFP) terrein. Op basis van deze nulmeting worden concrete acties uitgewerkt, de samenwerking verder versterkt en zowel preventieve als repressieve maatregelen ingezet en vergroten we de weerbaarheid van de ondernemers. Actie 2.2 Aanpak jeugdcriminaliteit De coördinerende rol van de gemeente bij het tegengaan van grensoverschrijdend en crimineel gedrag is belegd. Op de samenwerking met zorgpartners, de politie en het onderwijs is flink geïnvesteerd. Zo zijn afspraken op hoofdlijnen vastgelegd over schoolveiligheid in het convenant Veilige School en vinden integrale overleggen plaats. De aanpak van excessief geweld onder jongeren wordt voortgezet onder de noemer "aanpak jeugdcriminaliteit". Het integraal Veiligheidsbeleid 2025-2028 vormt hierbij het overkoepelend beleidskader. Concrete acties voor de aanpak zijn opgenomen in de jaarlijkse uitvoeringsprogramma's. Actie 2.3 Aanpak High Impact Crimes In 2027 zetten wij de aanpak van High Impact Crimes voort met preventieve acties, waar mogelijk samen met de politie. Deze acties zijn gericht op het vergroten van het bewustzijn en de weerbaarheid van inwoners. Ook besteden wij aandacht aan andere veiligheidsthema’s, zoals cybercriminaliteit, veiligheid op straat en veiligheid in en om de woning. Dit doen wij onder meer via communicatie en voorlichting, bijvoorbeeld tijdens de Week van de Veiligheid. Wat willen we bereiken? Subdoel 1b: Versterken samenwerking veiligheidspartners Wat gaan we er voor doen? Actie 2.4 Investeren in duurzame samenwerkingen Wij investeren in een duurzame samenwerking met onze veiligheidspartners. Door structureel overleg, gezamenlijke acties, uitvoering van het Integraal Veiligheidsbeleid en een integrale aanpak van veiligheidsvraagstukken werken wij gezamenlijk aan een veilig en leefbaar Barendrecht. Daarbij zetten wij in op het versterken van bestaande samenwerkingsverbanden en het benutten van elkaars expertise en bevoegdheden. Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 15 Hoofddoel 2: Verhogen van de veiligheidsbeleving Wat willen we bereiken? Subdoel 2: Versterken communicatie over veiligheid Wat gaan we er voor doen? Actie 2.5 Uitvoering geven aan het Integraal Veiligheidsbeleid en het uitvoeringsprogramma Wij geven uitvoering aan het reeds vastgestelde Integraal Veiligheidsbeleid en uitvoeringsprogramma. Hierin zijn de volgende prioriteiten benoemd: Veilige wijken, Verkeersveiligheid, Jeugd & Veiligheid en Ondermijning. Wij zetten in op het versterken van de veiligheidsbeleving door inwoners actief te informeren over veiligheidsvraagstukken, preventiemaatregelen en behaalde resultaten. Door middel van gerichte communicatie bevorderen wij bewustwording, betrokkenheid en meldingsbereidheid. Naast preventie en voorlichting zetten we tevens actief in op repressieve acties, integrale aanpakken en actualisatie van beleid. Hoofddoel 3: Een leefomgeving die schoon, heel en veilig is Wat willen we bereiken? Subdoel 3a: Effectieve, adequate en professionele handhaving Wat gaan we er voor doen? Actie 2.6 Investeren in opleiding, training en middelen boa's Voor toezicht en handhaving blijven we investeren in professionele en goed getrainde boa's. De boa’s zijn structureel getraind en bijgeschoold op onder meer het gebruik van transporthandboeien, agressietraining en communicatieve vaardigheden. Dit is onderdeel (geworden) van de reguliere bedrijfsvoering. Wat willen we bereiken? Subdoel 3b: Vandalisme structureel effectief aanpakken Wat gaan we er voor doen? Actie 2.7 Stimuleren van het doen van meldingen van graffiti en vandalisme Ook in 2027 gaan onze wijkboa's, door actief zichtbaar te zijn in de wijken onze inwoners actief benaderen om melding te doen van graffiti en vandalisme. Daarnaast zullen wij via onze sociale media en lokale kranten aandacht vragen om melding te doen van graffiti en vandalisme. Beleidsindicatoren Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) Nr. BBV Indicator Beschrijving indicator Begroting 2027 Begroting 2026 BD NL BD NL 1. Winkeldiefstal per 1.000 Het aantal winkeldiefstallen per 1.000 inwoners. 1,0 2,1 0,7 2,2 inwoners (bron: CBS) (2025) (2025) (2024) (2024) 2. Diefstal uit woning per 1.000 Het aantal diefstallen uit woningen, per 1.000 1,0 1,2 0,8 1,3 inwoners (bron: CBS) inwoners. (2025) (2025) (2024) (2024) 3. Geweldsmisdrijven per Het aantal geweldsmisdrijven, per 1.000 inwoners. 3,1 4,6 3,1 4,3 1.000 inwoners V o o r b e e l d e n van geweldsmisdrijven zijn seksuele (2025) (2025) (2024) (2024) (bron: CBS) misdrijven, levensdelicten zoals moord en doodslag en dood en lichamelijk letsel door schuld (bedreiging, mishandeling, etc.). 4. Vernieling en beschadiging Het aantal vernielingen en beschadigingen, per 1.000 4,9 5,7 3,9 4,1 per 1.000 inwoners (bron: inwoners. (2025) (2025) (2024) (2024) CBS) Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 16 Wat mag het kosten? Programma Veiligheid Overzicht lasten en Begroting 2026 na Begroting 2027 Begroting 2028 Begroting 2029 Begroting 2030 baten op wijziging taakveldniveau Lasten 1.1:Crisisbeheersing 3.715.500 3.907.100 3.907.600 3.907.600 3.907.600 en brandweer 1.2:Openbare orde 2.184.100 2.229.200 2.189.100 2.184.900 2.183.700 en veiligheid Totaal Lasten 5.899.600 6.136.300 6.096.700 6.092.500 6.091.300 Baten 1.2:Openbare orde -106.700 -108.900 -108.900 -108.900 -108.900 en veiligheid Totaal Baten -106.700 -108.900 -108.900 -108.900 -108.900 Saldo 5.792.900 6.027.400 5.987.800 5.983.600 5.982.400 Toelichting meerjarenbeeld (Kolom Begroting 2026 na wijziging zijn de bedragen na de Turap 2026) Taakveld 1.1 Crisisbeheersing en brandweer Vanaf 2027 zijn de lasten hoger door een hogere bijdrage aan de Veiligheidsregio Rotterdam-Rijnmond. Taakveld 1.2 Openbare orde en veiligheid Vanaf 2028 zijn de lasten lager vanwege het wegvallen van de afschrijvingslasten voor 2 ANPR camera's en 10 flexibele camera's. Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 17 PROGRAMMA 3 VERKEER, VERVOER EN WATERSTAAT Beschrijving Binnen dit programma vallen de volgende taakvelden, per taakveld worden een aantal deeltaken genoemd zodat een beeld kan worden gevormd van de feitelijke inhoud: • 2.1 Verkeer en vervoer - taken op het gebied van verkeer te land (inclusief voetgangers) en bijbehorende droge infrastructuur: - verkeersmaatregelen: verkeersborden, regelinstallaties, bewegwijzering en straatmeubilair; - beïnvloeden verkeersgedrag met het oog op verkeersveiligheid; - aanleg wegen, pleinen, fietspaden en voetpaden; - beheer en onderhoud bruggen, duikers, tunnels; - openbare verlichting; - gladheidsbestrijding; - straatreiniging. • 2.2 Parkeren - ontwikkeling en beheer van parkeervoorziening: - parkeerbeleid; - inrichting en onderhoud parkeervoorzieningen; - fietsenstalling. • 2.4 Economische havens en waterwegen: - baggeren waterwegen; - inspectie, beheer en onderhoud walkanten. • 2.5 Openbaar vervoer. Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 18 Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 19 Wat willen we bereiken? Een veilig bereikbaar dorp met hoge leefkwaliteit Om dit te bereiken hebben we ons de volgende hoofddoelen gesteld: • Hoofddoel 1: Mobiliteit wordt duurzamer; • Hoofddoel 2: Behouden en bevorderen van bereikbaarheid; • Hoofddoel 3: Het aantal slachtoffers door verkeersongevallen neemt af. Om het hoofddoel te bereiken, hebben we deze opgedeeld in meerderere (sub)doelen met daaraan gekoppeld de concrete maatregelen. Deze worden toegelicht in de komende deelhoofdstukken. Hoofddoel 1: Mobiliteit wordt duurzamer Wat willen we bereiken? Subdoel 1a: Voor verplaatsingen binnen Barendrecht is de fiets het belangrijkste vervoermiddel Wat gaan we er voor doen? Actie 3.1 Uitbreiden en fietsvriendelijk maken van fietsroutes o.a. in het buitengebied In het buitengebied ligt de focus op het verbeteren van de fietskwaliteit en de verkeersveiligheid, waaronder de herinrichting van de Noldijk. Fase 2 van de ontwikkeling van de Zuidpolder omvat daarnaast de realisatie van het fietspad in oost-westelijke richting. Op diverse locaties krijgen onveilige punten voor fietsers aandacht door aanpassing van de belijning of het verwijderen van paaltjes. Actie 3.2 Het aanpakken van diverse verbeterpunten i.s.m. de Fietsersbond Om het fietsgebruik in Barendrecht te stimuleren, krijgen fietspaden diverse verkeersveiligheidsverbeteringen. Het gaat onder andere om kantmarkeringen langs vrijliggende fietspaden, het verwijderen van fietspaaltjes, het aanbrengen van inleidende markeringen en het verbeteren van fietsoversteken. Wat willen we bereiken? Subdoel 1b: In Barendrecht is een goed aanbod van openbaar vervoer Wat gaan we er voor doen? Actie 3.3 Werkgeversbenadering verbreden naar duurzaamheid en bereikbaarheid (programma Zuid-Holland Bereikbaar) We werken samen met Zuid-Holland Bereikbaar om bedrijven te informeren over hun bereikbaarheid tijdens grootschalige werkzaamheden aan het wegennet in de regio. Tijdens deze contactmomenten informeren we bedrijven ook over mogelijkheden om woon-werkverkeer en zakelijk verkeer slimmer en schoner te maken. Daarnaast onderzoeken we de gevolgen van het grootschalige onderhoud aan de Van Brienenoordbrug. Rijkswaterstaat en de gemeente communiceren actief met bedrijven over de verwachte impact van deze werkzaamheden. Actie 3.4 Opstellen en toekomstbeeld voor behouden en ontwikkelen van een goed OV-aanbod (samen met MRDH en provincie) De MRDH rondt het toekomstbeeld voor het busnetwerk in Barendrecht en omgeving medio 2027 af en stelt dit vast. Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 20 Actie 3.5 Continueren gratis OV voor AOW-gerechtigden Het aanbod van gratis Openbaar Vervoer voor AOW-gerechtigden blijft gecontinueerd. Er wordt een kostenstijging verwacht. Daarbij ligt de inzet op het beperken van deze stijging en wordt onderzocht of de MRDH de kostenstijging kan verminderen. Wat willen we bereiken? Subdoel 1c: We vergroten de beschikbaarheid van deelvervoer en beperken de overlast daarvan tot een minimum Wat gaan we er voor doen? Actie 3.6 Aanbieden van diverse vormen van deelmobiliteit De mogelijkheden voor het plaatsen van deelfietsen bij OV-haltes worden verkend als onderdeel van het pakket met mitigerende maatregelen voor de werkzaamheden aan de Van Brienenoordbrug. Realisatie hiervan is op korte termijn nog niet mogelijk. Daarnaast worden contracten met marktpartijen voorbereid voor het plaatsen van deelauto's in De Stationstuinen. Actie 3.7 MobilityHUB Dutch Fresh Port realiseren De realisatie van de Mobilityhub op Nieuw Reijerwaard is vertraagd. Het voornemen is om de bouw in 2027 te starten. De hub bestaat daarbij uit een tankstation inclusief laadpunten voor vrachtwagens. Ook komen er voorzieningen voor het tijdelijk stallen van containers en reefers. Deze wagens worden in de nacht van de haven naar DFP vervoerd, om vervolgens overdag te worden gelost bij de bedrijven. Deze voorziening zorgt voor minder vrachtverkeer op de A15 tijdens de spitsuren. Wat willen we bereiken? Subdoel 1d: We faciliteren en stimuleren de transitie naar elektrische of andere duurzame voertuigen Wat gaan we er voor doen? Actie 3.8 Implementeren uitvoeringsplan laadpalen De nieuwe concessiehouder is gestart met het plaatsen van nieuwe publieke laadpalen. Vanwege de problematiek met netcongestie is het aantal nieuwe laadpalen gelimiteerd. Daarnaast stellen we een nieuw uitvoeringsplan Laadpalen op, gebaseerd op de nieuwste inzichten en het beleid voor verlengd privaat laden. Hoofddoel 2: Behouden en bevorderen bereikbaarheid Wat willen we bereiken? Subdoel 2a: Verbeteren van de ruimtelijke kwaliteit door een betere balans tussen beschikbaarheid van parkeerplaatsen en leefbare gezonde wijken Wat gaan we er voor doen? Actie 3.9 Parkeerregime Stationstuinen/stationsomgeving verkennen en uitwerken De eerste woningen in De Stationstuinen worden in 2029 opgeleverd. Als eerste stap wordt de blauwe zone nabij het station uitgebreid om parkeeroverlast door treinreizigers te beperken. Daarnaast worden de aanbesteding van het vergunningensysteem en de inrichting van de benodigde parkeerorganisatie voorbereid. Actie 3.10 Nader onderzoek naar het verlagen van parkeerdruk en alternatieve vormen van mobiliteit samen met inwoners De parkeerdruk is in veel wijken hoog. Deze parkeerdruk is nog verder toegenomen sinds de invoering van betaald parkeren in Rotterdam Zuid. Op basis van tellingen is een analyse van de parkeerdruk opgesteld. De uitkomst van deze analyse is input voor verdere keuzes om de parkeerdruk in de wijken aan te pakken. Er is onvoldoende ruimte om op grote schaal extra parkeerplaatsen te realiseren omdat dit veelal ten koste gaat van groen of speelruimte voor kinderen. Daarom wordt er ingezet op striktere handhaving op fout parkeren en worden eventueel aanvullende maatregelen overwogen in samenspraak met de raad en samenleving. Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 21 Actie 3.11 Impact van verkeer op geluid en lucht beperken De fysieke maatregelen die zijn opgenomen in het programma Geluid en Lucht zijn gerealiseerd. Aanvullend wordt onderzoek gedaan naar het geluidsniveau op de woningen die aan de rondwegen liggen. Ook worden diverse voorlichtingsactiviteiten uitgevoerd voor het verbeteren van de luchtkwaliteit. Wat willen we bereiken? Subdoel 2b: Verbeteren van bereikbaarheid voor vrachtverkeer en personen en voorkomen van verkeersoverlast voor omwonenden Wat gaan we er voor doen? Actie 3.12 Onderzoeken mogelijkheden betere verkeersafwikkeling goederenvervoer richting A15 (o.a. ter voorkoming van geluidsoverlast op de rondweg) In samenwerking met betrokken partijen binnen Dutch Fresh Port worden maatregelen genomen om de externe bereikbaarheid van het agro logistieke cluster te versterken. De toekomstige verkeersafwikkeling op de IJsselmondse knoop is onderzocht en samen met Rijkswaterstaat wordt gewerkt aan een plan voor het aanleggen van een nieuwe toerit naar de A16-noord. In samenwerking met de provincie wordt connected transport ingevoerd. Dit systeem maakt het mogelijk om het aantal stops van vrachtwagens tussen het bedrijventerrein en de A15 te verminderen. Actie 3.13 Uitvoeren maatregelen ter verbetering leefbaarheid rond en bereikbaarheid van Dutch Fresh Port voor personen en goederen (zie ook programma 4 actie 4.13) In 2027 wordt een vervolg gegeven aan de uitvoering van projecten die op de mobiliteitsagenda Dutch Fresh Port (DFP) staan. Het aanbieden van deelfietsen wordt verkend als onderdeel van de bouw van een mobiliteitshub bij het station als onderdeel van De Stationstuinen. Verder wordt met ondernemers op DFP afspraken gemaakt over het gezamenlijk opzetten van een systeem voor collectief besloten personenvervoer. Hoofddoel 3: Het aantal slachtoffers door verkeersongevallen neemt af Wat willen we bereiken? Subdoel 3a: De weginrichting wordt zo aangepast dat de verkeersveiligheid verbetert Wat gaan we er voor doen? Actie 3.14 Overname beheer wegen buitengebied van het Waterschap (o.a. Noldijk) Het beheer van de Noldijk is overgenomen. Voor de overige wegen in het buitengebied zijn gesprekken met het waterschap gaande over de overname van het beheer. Daarnaast wordt de herinrichting van de Noldijk voorbereid, waarbij de uitvoering in 2027 van start gaat. Bij de herinrichting wordt de snelheid van het autoverkeer verlaagd. In de voorbereiding op de werkzaamheden worden bewoners geïnformeerd over het ontwerp, de planning en de fasering van de werkzaamheden. Actie 3.15 Beheer en onderhoud aan verkeerslichten en automatische afsluitingen verbeteren en inzet op het snel verhelpen van verstoringen De verkeerslichten en pollers worden beheerd en onderhouden conform het meerjarenplan voor verkeerstechnische installaties. Hierbij wordt samengewerkt met de gemeente Rotterdam, die vanuit de verkeerscentrale toezicht houdt op het functioneren van de verkeerslichten. Hierdoor kunnen eventuele storingen snel worden gesignaleerd en verholpen. Actie 3.16 Realisatie van herinrichting uit plan Verkeers- en sociale veiligheid Na afronding van de werkzaamheden aan het Jaagpad brengen we de resterende financiële ruimte binnen het beschikbare budget in beeld en bepalen we welke aanvullende maatregelen hiermee kunnen worden uitgevoerd. Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 22 Wat willen we bereiken? Subdoel 3b: Bevorderen van veilig verkeersgedrag Wat gaan we er voor doen? Actie 3.17 Het aanpakken van asociaal verkeersgedrag In 2027 zetten we het resterende budget voor de aanpak van verkeersaso’s in voor gerichte maatregelen om verkeersoverlast (zoals straatraces) te beperken. Ook breiden we het aantal locaties met een flexflitser uit en verkennen we andere vormen van handhaving. Daarnaast besteden we extra aandacht aan de monitoring van vrachtverkeer op de rondwegen vanwege de invoering van de vrachtwagenheffing op de snelwegen. Actie 3.18 Faciliteren verkeerseducatie Scholen krijgen jaarlijks het aanbod om verkeerslessen te organiseren om daarmee de scholieren wegwijs te maken in het verkeer. Ook wordt in 2027 ingezet op voorlichting om onveilig gedrag in woonwijken aan te pakken en wordt aandacht besteed aan educatie voor oudere gebruikers van e-bikes. Beleidsindicatoren Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) In dit programma zijn geen verplichte beleidsindicatoren. Wat mag het kosten? Programma Verkeer, Vervoer en Waterstaat Overzicht lasten Begroting 2026 na Begroting 2027 Begroting 2028 Begroting 2029 Begroting 2030 en baten op wijziging taakveldniveau Lasten 2.1:Verkeer en 8.759.900 8.398.500 8.522.700 8.555.100 8.603.600 vervoer 2.2:Parkeren 66.300 67.600 67.700 67.700 67.700 2.4:Economische 752.800 757.800 765.300 772.800 780.200 havens en waterwegen 2.5:Openbaar 381.800 499.700 499.500 495.700 493.800 vervoer Totaal Lasten 9.960.800 9.723.600 9.855.200 9.891.300 9.945.300 Baten 2.1:Verkeer en -663.800 -669.100 -669.100 -669.100 -669.100 vervoer 2.2:Parkeren -62.500 -50.000 -50.000 -50.000 -50.000 Totaal Baten -726.300 -719.100 -719.100 -719.100 -719.100 Saldo 9.234.500 9.004.500 9.136.100 9.172.200 9.226.200 Toelichting meerjarenbeeld (Kolom Begroting 2026 na wijziging zijn de bedragen na de Turap 2026) Taakveld 2.1 Verkeer en vervoer De toename van de lasten vanaf 2028 komt met name door hogere afschrijvingslasten voor de investeringen voor rehabilitaties wegen en bijstellingen van onderhoudsbudgetten. De afname van de lasten in 2027 wordt voornamelijk verklaard door de incidentele impuls van € 350.000 voor verzorgend wegonderhoud (onkruidbestrijding op verhardingen) in 2026. Daarnaast waren de kosten voor zout, transport en brandstof in 2026 als gevolg van de slechte weersomstandigheden hoger. Taakvelden 2.2 Parkeren, 2.4 Economische havens en waterwegen Op deze taakvelden zijn geen bijzonderheden te melden. Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 23 Taakveld 2.5 Openbaar vervoer Vanaf 2027 zijn hogere lasten voor het gratis OV voor pensioengerechtigden begroot in verband met de verhoging van de tarieven voor het openbaar vervoer. Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 24 PROGRAMMA 4 ECONOMIE Beschrijving Binnen dit programma vallen de volgende taakvelden, per taakveld worden een aantal deeltaken genoemd zodat een beeld kan worden gevormd van de feitelijke inhoud: • 3.1 Economische ontwikkeling - algemeen beleid ter versterking van de economische bedrijvigheid: - stimulering van samenwerkingsprojecten van onderzoekinstellingen en bedrijven; - lokale, regionale op versterking van de economische structuur en innovatie gerichte samenwerkingsverbanden; - aanleg van CAI, breedband en glasvezel. • 3.3 Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen - de op bedrijven en ondernemers gerichte ondersteuning en dienstverlening van de gemeente: - ontwikkeling en onderhoud van bedrijfslocaties; - herstructurering en verduurzaming bedrijfslocaties; - fietsenstalling. • 3.4 Economische promotie - activiteiten gericht op het "op de kaart zetten" van de gemeente: - investeren in bovenlokale, regionale, landelijke en internationale kennis -en economische relatienetwerken; - promotionele activiteiten, gericht op het aantrekken van nieuwe bedrijvigheid; - beurzen, jaarmarkten, volksfeesten; - toeristenbelasting. Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 25 Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 26 Wat willen we bereiken? Een dorp met een sterke lokaal en internationaal georiënteerde economie die bijdraagt aan brede welvaart van Barendrechters Om dit te bereiken hebben we ons de volgende hoofddoelen gesteld: • Hoofddoel 1: Stimuleren van een bloeiende lokale economie; • Hoofddoel 2: Versterken grootste Agro-Vers-Food cluster van NL met programma Dutch Fresh Port (DFP). Om het hoofddoel te bereiken, hebben we deze opgedeeld in meerderere (sub)doelen met daaraan gekoppeld de concrete maatregelen. Deze worden toegelicht in de komende deelhoofdstukken. Hoofddoel 1: Stimuleren van een bloeiende lokale economie Wat willen we bereiken? Subdoel 1a: Ondersteunen lokale ondernemers Wat gaan we er voor doen? Actie 4.1 Minstens 2x per maand bedrijfsbezoek We streven naar elke twee weken een bedrijfsbezoek met ambtelijke ondersteuning. Het doel van een bedrijfsbezoek is kennis te maken met ondernemers en te onderzoeken of er bij de ondernemer zaken spelen waarbij de gemeente een bijdrage kan leveren. Hierbij kan gedacht worden aan onderwerpen zoals verduurzaming, personeelsvraagstukken, mobiliteit en andere relevante zaken in de breedste zin van het woord. Actie 4.2 Minstens 2x per jaar bestuurlijk overleg met VBO Freshport De gemeente heeft goed contact met de onafhankelijke ondernemersvereniging VBO Freshport, die de actieve Barendrechtse ondernemers bijeenbrengt en hun onderlinge relatie versterkt. Twee keer per jaar vindt formeel overleg plaats tussen de gemeente en VBO Freshport, waarvan één keer met het college en één keer overleg tussen de voorzitter van VBO Fresh Port en de portefeuillehouder. Actie 4.3 Actieve samenwerking onderwijs bedrijfsleven (SOB) en lokale evenementen Er is een actieve samenwerking tussen de gemeente en de SOB. Dit komt mede tot uiting in het samen organiseren van diverse events (o.a. banenmarkt). Verder kijken we gezamenlijk naar de mogelijkheden voor o.a. stageprojecten en er worden ook bedrijvenbezoeken uitgevoerd. Wat willen we bereiken? Subdoel 1b: Aantrekkelijke winkel- en horecagebieden Wat gaan we er voor doen? Actie 4.4 Versterken van winkelgebieden De gemeente werkt samen met ondernemers aan de versterking van de winkelgebieden Carnisse Veste, Havenhoofd en Barendrecht Centrum. De gemeente stimuleert en faciliteert activiteiten in de winkelgebieden door het verstrekken van vergunningen en subsidies. Een voorbeeld hiervan is de Sinterklaasintocht. Daarnaast blijft de gemeente zich inzetten voor het vergroten van het draagvlak voor een Bedrijfsinvesteringszone (BIZ) bij Carnisse Veste, waarbij de ervaringen van de BIZ Barendrecht Centrum worden benut. Ook wordt gebruikgemaakt van de kennis en subsidiemogelijkheden van de provincie Zuid-Holland. Voor de Centrumaanpak Middenbaan wordt een vervolgaanpak uitgewerkt. Actie 4.5 Stimuleren en faciliteren van activiteiten in winkelgebieden De gemeente stimuleert en faciliteert activiteiten in de winkelgebieden door het verstrekken van vergunningen en subsidies. Een voorbeeld hiervan is de Sinterklaasintocht. Tevens heeft de gemeente hulp geboden bij het opzetten van een Bedrijfsinvesteringszone (BIZ) in Barendrecht Centrum. Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 27 Wat willen we bereiken? Subdoel 1c: Maximaal verantwoord lokaal inkopen Wat gaan we er voor doen? Actie 4.6 Medewerkers stimuleren zoveel als mogelijk lokaal in te kopen Over het onderwerp lokaal inkopen wordt door het team Inkoop frequent gecommuniceerd met de medewerkers van de organisatie. Medewerkers en derden worden zoveel mogelijk geïnformeerd en gestimuleerd om lokaal in te kopen. Hoofddoel 2: Versterken grootste Agro-Vers-Food cluster van NL met programma Dutch Fresh Port (DFP) Wat willen we bereiken? Subdoel 2a: Meer werkgelegenheid creëren in DFP passend bij het arbeidsprofiel van inwoners Wat gaan we er voor doen? Actie 4.7 Verkennen realisatie AGF-onderwijscampus voor opleiding, training en innovatie (in samenwerking met Greenport West Holland) Vanuit het Uitvoeringsprogramma Dutch Fresh Port en de Regiodeal Samen Sterker werken we in regionaal verband aan de ontwikkeling van een onderwijscampus voor ons agrologistieke cluster. De doelstelling is om deze campus te laten landen in De Stationstuinen. Naast de Regiodeal worden hier ook middelen voor benut vanuit Katapult/groeifonds van Greenport West Holland. Actie 4.8 Talent/jobcenter ''DFP Werkt!'' voor opleidingen en omscholen personeel Vanuit het Uitvoeringsprogramma Dutch Fresh Port 2025-2030 wordt ingezet op de pijler Werk, om te borgen dat de bedrijven in Dutch Fresh Port voldoende passend personeel kunnen werven. Wat willen we bereiken? Subdoel 2b: Meer duurzame en innovatieve bedrijvigheid Wat gaan we er voor doen? Actie 4.9 Verkennen mogelijkheden voor realisatie icoon of kunstwerk als profilering van DFP/AGF-sector Er heeft een aanbesteding plaatsgevonden voor de realisatie van een landmark in Dutch Fresh Port. Het kunstwerk bestaat uit een door kunstenaar Joost Zwagerman ontworpen object in de vorm van een peer met daarin een kubus. De realisatie en plaatsing van het kunstwerk zijn voorzien voor het voorjaar van 2027. Actie 4.10 Waardevolle bedrijven die verplaatst moeten worden vanuit De Stationstuinen behouden en elders huisvesten in Barendrecht Over de uitplaatsing vindt op ambtelijk en bestuurlijk niveau gestructureerd overleg plaats met de 'uit te plaatsen' ondernemers. Dit wordt gefaciliteerd door de projectorganisatie De Stationstuinen. Dit proces zetten we voort in 2027. Actie 4.11 Nieuwe (startups en innovatieve) bedrijven proactief benaderen De ambitie is de economische programmering, inclusief innovatieve bedrijvigheid, vorm te geven. Dit staat ook in het Gebiedsperspectief DFP 2040 en het uitvoeringsprogramma DFP 2025-2030. Actie 4.12 Faciliteren initiatieven zoals hubs rond energie, mobiliteit en reststromen, waaronder opzetten pilot collectief personeelsvervoer vanaf station Met het uitvoeringsprogramma van Dutch Fresh Port 2025-2030 richten we ons op de doorontwikkeling van de mobility hub, reeferhub en de leer-werk-hubs van de campusontwikkeling. Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 28 Actie 4.13 Regionaal inbedden van economische agenda en middelen verkrijgen en multipliereffect realiseren (o.a. met MRDH en PZH) In 2027 ligt de focus vanuit het samenwerkingsverband DFP op het uitvoeringsprogramma DFP 2025-2030. De profilering van DFP op regionale agenda's blijft onverminderd onze aandacht krijgen, middels ambtelijke en bestuurlijke tafels in de regio. Daarnaast hebben we als drie gemeenten in Dutch Fresh Port via de Regiodeal een rijkbijdrage van circa € 8,2 miljoen gekregen t.b.v. van de verbetering van de brede welvaart in dit gebied. Dit leidt tot een gezamenlijke uitvoering hiervan tot 2030. Beleidsindicatoren Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) Nr. BBV Indicator Beschrijving indicator Begroting 2027 Begroting 2026 BD NL BD NL 1. Demografische druk De som van het aantal personen van 0 tot 20 jaar en 65 jaar 76,8% 71,3% 76,4% 70,7% (bron: CBS) of ouder in verhouding tot de personen van 20 tot 65 jaar. (2026) (2026) (2025) (2025) 2. Banen (bron: Het aantal banen, per 1.000 inwoners in de leeftijd van 1.047 859 1026 852 CBS/LISA) 15-64 jaar. (2025) (2025) (2024) (2024) 3. Vestigingen (bron: Het aantal vestigingen van bedrijven, per 1.000 inwoners in 184 196 177 191,4 LISA) de leeftijd van 15-64 jaar. (2025) (2025) (2024) (2024) 4. Netto Het percentage van de werkzame beroepsbevolking ten 75,0% 73,2% 75,3% 73,2% arbeidsparticipatie opzichte van de beroepsbevolking. (2025) (2025) (2024) (2024) (bron: CBS) 5. Functiemenging De functiemengingsindex (FMI) weerspiegelt de verhouding 62,2% 54,6% 61,8% 54,5% (bron: CBS/LISA) tussen banen en woningen, en varieert tussen 0 (alleen (2025) (2025) (2024) (2024) wonen) en 100 (alleen werken). Bij een waarde van 50 zijn er evenveel woningen als banen. 6. Lokale inkoop Het percentage lokale inkoop ten opzichte van de totale 29% n.v.t. 25% n.v.t. (bron: gemeente inkoop (streven is 30%). (2025) (2024) Barendrecht) Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 29 Wat mag het kosten? Programma Economie Overzicht lasten Begroting 2026 na Begroting 2027 Begroting 2028 Begroting 2029 Begroting 2030 en baten op wijziging taakveldniveau Lasten 3.1:Economische 127.000 127.200 122.300 112.300 112.300 ontwikkeling 3.4:Economische 49.700 50.700 51.400 51.400 51.400 promotie Totaal Lasten 176.700 177.900 173.700 163.700 163.700 Baten 3.1:Economische -35.000 -35.000 -35.000 -35.000 -35.000 ontwikkeling 3.3:Bedrijvenloket -486.300 -502.300 -502.300 -502.300 -502.300 en bedrijfsregelingen 3.4:Economische -136.300 -122.500 -122.500 -122.500 -122.500 promotie Totaal Baten -657.600 -659.800 -659.800 -659.800 -659.800 Saldo -480.900 -481.900 -486.100 -496.100 -496.100 Toelichting meerjarenbeeld (Kolom Begroting 2026 na wijziging zijn de bedragen na de Turap 2026) Taakvelden 3.1 Economische ontwikkeling, 3.3 Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen en 3.4 Economische promotie Op deze taakvelden zijn geen bijzonderheden te melden. Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 30 PROGRAMMA 5 ONDERWIJS Beschrijving Binnen dit programma vallen de volgende taakvelden, per taakveld worden een aantal deeltaken genoemd zodat een beeld kan worden gevormd van de feitelijke inhoud: • 4.1 Openbaar basisonderwijs - gemeentelijke taken m.b.t. het basisonderwijs: - primair basisonderwijs, bewegingsonderwijs inclusief schoolzwemmen; - passend onderwijs. • 4.2 Onderwijshuisvesting - gemeentelijke taken op het gebied van onderwijshuisvesting voor openbaar en bijzonder onderwijs: - nieuwbouw, aanpassing en uitbreiding van bestaande schoolgebouwen; - verhuur (van bijvoorbeeld een gymnastieklokaal); - vandalismebestrijding. • 4.3 Onderwijsbeleid en leerlingzaken - lokaal onderwijsbeleid en leerlingenvoorzieningen: - leerplicht; - achterstandenbeleid; - volwasseneducatie; - peuteropvang; - leerlingenvervoer. Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 31 Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 32 Wat willen we bereiken? Inwoners ontwikkelen zich optimaal Om dit te bereiken hebben we ons de volgende hoofddoelen gesteld: • Hoofddoel 1: Voorkomen van achterstanden; • Hoofddoel 2: Verbinden van jeugdhulp en onderwijs; • Hoofddoel 3: Wij bieden in Barendrecht meer mogelijkheden aan om onderwijs te volgen en personeel op te leiden (binnen de eigen gemeente); • Hoofddoel 4: Wij zorgen voor voldoende en kwalitatief goede onderwijshuisvesting. Om het hoofddoel te bereiken, hebben we deze opgedeeld in meerderere (sub)doelen met daaraan gekoppeld de concrete maatregelen. Deze worden toegelicht in de komende deelhoofdstukken. Hoofddoel 1: Voorkomen van achterstanden Wat willen we bereiken? Subdoel 1a: In Barendrecht verbeteren we de doorgaande leer-en ontwikkellijn samen met kinderopvang, primair onderwijs en voortgezet onderwijs Wat gaan we er voor doen? Actie 5.1 Wij voeren de resultaatafspraken van de voor- en vroegschoolse educatie uit en evalueren het effect hiervan In 2027 maken wij waar nodig nieuwe resultaatafspraken. Met de VVE-resultatenmonitor monitoren en evalueren wij de voortgang van de VVE-resultaten, de doorgaande ontwikkellijn van voorschool naar vroegschool en de realisatie van de afspraken met de VVE-partners. Op basis hiervan sturen wij op de kwaliteit en resultaten van de voor- en vroegschoolse educatie. Actie 5.2 Er wordt een eenduidig en transparant VE-subsidiestelsel gerealiseerd Het VE-subsidiestelsel is in 2026 geïmplementeerd. In 2027 monitoren we de uitvoering en de effecten van het stelsel. Daarbij maken we gebruik van het kostprijsmodel, dat inzicht geeft in de kostenopbouw en effectiviteit van de VE-peuteropvang. De uitkomsten van de monitoring worden benut om waar nodig gerichte keuzes te maken voor de verdere verbetering van de kwaliteit. Wat willen we bereiken? Subdoel 1b: Bevorderen van basisvaardigheden en bestrijden van laaggeletterdheid Wat gaan we er voor doen? Actie 5.3 Effectieve inzet van web-gelden en de specifieke uitkering Informatiepunten Digitale Overheid (IDO)-gelden voor de inwoners Met de middelen uit de Specifieke Uitkering Informatiepunten Digitale Overheid (SPUK IDO) ondersteunen wij inwoners bij het gebruik van digitale overheidsdiensten. Via spreekuren en educatieve programma's, zoals Klik & Tik en Werken met de e-overheid, versterken wij samen met onze partners de digitale vaardigheden en zelfredzaamheid van inwoners. Hiermee bevorderen wij gelijke toegang tot overheidsdienstverlening. Actie 5.4 Uitvoering geven aan de zorgplicht voor het bibliotheekwerk Met de invoering van de nieuwe Bibliotheekwet krijgen gemeenten een wettelijke zorgplicht voor een toegankelijke en toekomstbestendige bibliotheekvoorziening. Samen met Bibliotheek AanZet zorgen wij ervoor dat inwoners toegang hebben tot een volwaardige bibliotheek die bijdraagt aan lezen, leren, persoonlijke ontwikkeling, digitale inclusie en ontmoeting. Daarnaast ontwikkelen wij samen met Bibliotheek AanZet en regionale partners een meerjarige visie op de bibliotheekvoorziening. Daarmee geven wij invulling aan de wettelijke zorgplicht en de maatschappelijke opgaven binnen onze gemeente. Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 33 Actie 5.5 Integrale samenwerking verbeteren onder samenwerkingspartners basisvaardigheden In 2027 blijven wij ons inzetten voor het voorkomen en verminderen van laaggeletterdheid. Via het Taalhuis, het Taalpunt en de inzet van Taalambassadeurs ondersteunen wij inwoners bij het versterken van hun taal-, lees-, schrijf- en digitale vaardigheden. Hiermee vergroten wij hun zelfredzaamheid en toegang tot onderwijs, werk, zorg en overheidsdienstverlening. Daarnaast dragen Taalambassadeurs bij aan het doorbreken van taboes rondom laaggeletterdheid en helpen zij organisaties hun communicatie en dienstverlening toegankelijker te maken. Zo dragen we bij aan een inclusieve samenleving waarin iedereen volwaardig kan participeren. Hoofddoel 2: Verbinden van jeugdhulp en onderwijs Wat willen we bereiken? Subdoel 2a: Betere samenwerking tussen gemeente, onderwijs en samenwerkingsverbanden Wat gaan we er voor doen? Actie 5.6 Werken in de vernieuwde LEA structuur Met de vernieuwde LEA-structuur versterken wij de samenwerking tussen onderwijs, kinderopvang, samenwerkingsverbanden en gemeente. Binnen de LEA geven wij uitvoering aan de gezamenlijk vastgestelde thema's en werken wij de komende jaren aan de bijbehorende activiteiten en doelstellingen. Actie 5.7 Wij werken aan inclusiever onderwijs De gemeente, de samenwerkingsverbanden en de schoolbesturen hebben een gezamenlijke missie: het streven naar inclusiever onderwijs. In de nieuwe LEA structuur blijven we aandacht besteden aan inclusiever onderwijs. Het is een van de thema’s die besproken wordt tijdens de LEA. Actie 5.8 Versterken van de samenwerking tussen onderwijs, wijkteams en jeugdhulp aanbieders (actielijn 6 Actieplan Jeugd en Gezin) In 2027 starten we de Pilot Jeugdhulp op school binnen het regulier onderwijs. Hiermee versterken wij de samenwerking tussen onderwijs en jeugdhulp en dragen wij bij aan het voorkomen van schooluitval. Daarnaast benutten wij het zorg-onderwijscontinuüm om inzicht te houden in het beschikbare aanbod op het gebied van zorg en onderwijs. Op basis hiervan onderzoeken wij waar aanvullend aanbod nodig is en stimuleren wij de verdere ontwikkeling hiervan. Wat willen we bereiken? Subdoel 2b: Terugdringen van verzuim en schooluitval Wat gaan we er voor doen? Actie 5.9 Het ontwikkelen en uitvoeren van het Uitvoeringsplan leerrecht In 2027 geven wij uitvoering aan het Uitvoeringsplan leerrecht. Met dit plan zetten wij concrete stappen om de beleidsdoelen te realiseren en werken wij aan het terugdringen van verzuim en schooluitval. Daarbij blijven wij het plan aanpassen op basis van nieuwe ontwikkelingen en ervaringen uit de praktijk. Actie 5.10 Het vaststellen van en uitvoering geven aan de thuiszittersaanpak (schoolmissers) In 2027 geven wij gefaseerd uitvoering aan de aanpak schoolmissers. Met deze aanpak ondersteunen wij stapsgewijs kinderen en jongeren die dreigen uit te vallen of geen passend onderwijsaanbod hebben. Hiermee versterken wij de samenwerking tussen onderwijs, zorg en gemeente en werken wij aan een structurele aanpak om thuiszitten te voorkomen. Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 34 Hoofddoel 3: We bieden in Barendrecht meer mogelijkheden aan om onderwijs te volgen en personeel op te leiden (binnen de eigen gemeente) Wat willen we bereiken? Subdoel 3a: Versterking samenwerking onderwijs en bedrijven Wat gaan we er voor doen? Actie 5.11 Vergroten aanbod stageplekken bij bedrijven en maatschappelijke organisaties We vragen SOB om hier gericht activiteiten op in te zetten. Tevens wordt er bij bedrijfsbezoeken van de wethouder aandacht gevraagd voor het vergroten van het aanbod aan stageplekken. Hoofddoel 4: Wij zorgen voor voldoende en kwalitatief goede onderwijshuisvesting Wat willen we bereiken? Subdoel 4a: Inzicht krijgen in de huisvestingbehoeften voor de lange termijn Wat gaan we er voor doen? Actie 5.12 Verplaatsing van diverse scholen (onderwijscarrousel) Momenteel wordt er onderzoek gedaan naar de huisvestingsopties voor de vervaging van de gebouwen van de Ark en de Tweemaster. Hierbij wordt onderzocht of een locatie voor de Tweemaster in de nieuwe wijk de Stationstuinen haalbaar is en de vernieuwbouw van de Ark op de huidige locatie. Dit wordt afgewogen tegen eerdere opties om in de huidige wijk een combilocatie of twee losse locaties te realiseren. In maart 2027 wordt dit ter besluitvorming voorgelegd aan de raad. Actie 5.13 Actualiseren van verordening voorzieningen huisvesting onderwijs De gemeente werkt aan de actualisatie van het schoolpleinenbeleid (2013) en de Verordening Voorziening Huisvesting Onderwijs (2009). Deze worden in lijn gebracht met de nieuwste VNG-modelverordening. De aangepaste verordening wordt naar verwachting in het eerste kwartaal van 2027 ter vaststelling aan de raad aangeboden. In 2026 worden de aanbevolen onderzoeken uitgevoerd, waaronder de analyse van normatieve leegstand en de mogelijkheden voor herbestemming of afstoting van gebouwen. De resultaten hiervan worden in het derde kwartaal van 2026 opgeleverd en meegenomen in de verdere besluitvorming. Beleidsindicatoren Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) Nr. BBV Indicator Beschrijving indicator Begroting 2027 Begroting 2026 BD NL BD NL 1. Voortijdige schoolverlaters tot Het percentage van het totaal aantal leerlingen (12 1,5% 2,3% 1,5% 2,3% (VO + MBO) % (bron: - 23 jaar) dat voortijdig, dat wil zeggen zonder (2024) (2024) (2024) (2024) DUO/Ingrado) startkwalificatie, het onderwijs verlaat. 2. Absoluut verzuim1 (bron: Het aantal leerplichtigen dat niet staat 0,9 6,7 0,9 6,7 DUO/Ingrado) ingeschreven op een school, per 1.000 leerlingen. (2024) (2024) (2024) (2024) 3. Relatief verzuim1 (bron: Het aantal leerplichtigen dat wel staat ingeschreven 21 28 21 28 DUO/Ingrado) op een school, maar ongeoorloofd afwezig is, per (2024) (2024) (2024) (2024) 1.000 leerlingen. 1 De gegevens van DUO en Ingrado wijken af van de gegevens die de gemeente hanteert die ook zijn opgenomen in de jaarverslagen van Bureau Leerplicht. Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 35 Wat mag het kosten? Programma Onderwijs Overzicht lasten en baten Begroting 2026 na Begroting 2027 Begroting 2028 Begroting 2029 Begroting 2030 op taakveldniveau wijziging Lasten 4.2:Onderwijshuisvesting 6.544.300 6.111.500 6.190.200 6.282.900 6.248.200 4.3:Onderwijsbeleid en 2.117.700 2.097.000 2.115.800 2.116.000 2.108.700 leerlingenzaken Totaal Lasten 8.662.000 8.208.500 8.306.000 8.398.900 8.356.900 Baten 4.2:Onderwijshuisvesting -1.679.200 -1.726.900 -1.726.900 -1.726.900 -1.726.900 4.3:Onderwijsbeleid en -736.500 -753.300 -753.300 -753.300 -753.300 leerlingenzaken Totaal Baten -2.415.700 -2.480.200 -2.480.200 -2.480.200 -2.480.200 Saldo 6.246.300 5.728.300 5.825.800 5.918.700 5.876.700 Toelichting meerjarenbeeld (Kolom Begroting 2026 na wijziging zijn de bedragen na de Turap 2026) Taakveld 4.2 Onderwijshuisvesting In 2026 zijn de lasten hoger voor het planmatig onderhoud voor o.a. de gebouwen MFA Lagewei, Blok0180 en De Jonge Gaarde. Taakveld 4.3 Onderwijsbeleid en leerlingzaken Op dit taakveld zijn geen bijzonderheden te melden. Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 36 PROGRAMMA 6 SPORT, CULTUUR EN RECREATIE Beschrijving Binnen dit programma vallen de volgende taakvelden, per taakveld worden een aantal deeltaken genoemd zodat een beeld kan worden gevormd van de feitelijke inhoud: • 5.1 Sportbeleid en activering - niet fysieke maatregelen ter stimulering van professionele -en amateursport: - ondersteunen en stimuleren recreatieve sportbeoefening; - ondersteunen van organisaties die zich met sport bezig houden; - sport in de buurt en combinatiefuncties. • 5.2 Sportaccommodaties - alle accommodaties voor sportbeoefening: -sporthallen, zwembaden; -(groen en kunst-)velden, terreinen en opstallen inclusief faciliteiten en technische voorzieningen; -trapveldjes in de wijk. • 5.3 Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie - activiteiten ter bevordering van beeldende kunst, dans en toneel: - subsidiëren van podia voor muziek, dans en toneel; - accommodaties voor beeldende kunst; - kunstzinnige vorming en cultuureducatie, bevorderen van een educatief aanbod; - overkoepelende organen voor kunstbeoefening. • 5.4 Musea - historische archieven. • 5.5 Cultureel erfgoed - taken gericht op conserveren en voor publiek toegankelijk maken van cultureel erfgoed: - historische gebouwen, beschermde stads -en dorpsgezichten en overige objecten met historische waarde in de publieke ruimte; - subsidie, beheer, onderhoud toezicht en handhaven van cultureel erfgoed. • 5.6 Media - zorg voor fysieke en elektronische cultuurdrager: - bibliotheken; - lokale pers en omroep; • 5.7 Openbaar groen en (openlucht) recreatie: - natuur en landschapsbescherming; - aanleg, onderhoud openbaar groen, parken; - aanleg en onderhoud van speelvoorzieningen; - boomplantdagen en volkstuinderverenigingen. Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 37 Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 38 Wat willen we bereiken? Barendrecht is een groen en bruisend dorp waar alle inwoners van kunnen profiteren Om dit te bereiken hebben we ons de volgende hoofddoelen gesteld: • Hoofddoel 1: Meer inwoners zijn mentaal en fysiek gezond, kunnen zich ontwikkelen en (naar vermogen) meedoen; • Hoofddoel 2: Fysieke leefomgeving aantrekkelijk maken en houden. Om het hoofddoel te bereiken, hebben we deze opgedeeld in meerderere (sub)doelen met daaraan gekoppeld de concrete maatregelen. Deze worden toegelicht in de komende deelhoofdstukken. Hoofddoel 1: Meer inwoners zijn mentaal en fysiek gezond, kunnen zich ontwikkelen en (naar vermogen) meedoen Wat willen we bereiken? Subdoel 1a: Wij faciliteren sport- en cultuuraccommodaties Wat gaan we er voor doen? Actie 6.1 Onderzoeken uit Integraal Accommodatieplan (IAP) uitvoeren De afgelopen periode is verder gewerkt aan de voorbereiding en uitvoering van het Integraal Accommodatieplan (IAP). Voor meerdere gemeentelijke panden zijn de benodigde onderzoeken opgestart of in voorbereiding, waaronder bouwkundige, installatietechnische en verduurzamingsonderzoeken. De resultaten hiervan vormen de basis voor toekomstige besluitvorming over onderhoud, verduurzaming, herontwikkeling of afstoting van vastgoed. Daarnaast is de projectorganisatie verder ingericht en zijn de uitgangspunten voor de verschillende deelprojecten nader uitgewerkt. Voor een aantal locaties wordt momenteel onderzocht welke scenario's op lange termijn het meest toekomstbestendig en financieel haalbaar zijn. De komende periode ligt de focus op het afronden van de eerste onderzoeken, het verder uitwerken van scenario's per object en het opstellen van een integraal afwegingskader. Hiermee wordt toegewerkt naar een onderbouwde routekaart voor de gemeentelijke vastgoedportefeuille. Wat willen we bereiken? Subdoel 1b: Faciliteren van cultuur voor iedereen Wat gaan we er voor doen? Actie 6.2 Cultuur onder schooltijd beschikbaar stellen Met de regeling ‘Cultuureducatie met Kwaliteit’ investeren wij in toegankelijk cultuuronderwijs voor alle leerlingen in het primair onderwijs. Samen met het Kunstgebouw, Theater Het Kruispunt, CultuurLocaal, KunstCreatief Barendrecht, Bibliotheek AanZet, het jeugdtheater en de scholen werken wij aan een doorlopende leerlijn cultuureducatie. Zo laten wij leerlingen tijdens hun schoolloopbaan kennismaken met verschillende vormen van kunst en cultuur en stimuleren wij hun creativiteit, culturele ontwikkeling en talenten. Actie 6.3 Laagdrempelig cultuur voor iedereen (met oog voor bijzondere doelgroepen) Wij stimuleren cultuurparticipatie via subsidies aan culturele en maatschappelijke partners met als doel laagdrempelige toegang. Hiermee bevorderen wij een laagdrempelige toegang tot kunst en cultuur voor onze inwoners. Daarbij besteden wij extra aandacht aan inwoners voor wie deelname aan cultuur minder vanzelfsprekend is, zoals kwetsbare jongeren, ouderen, laaggeletterden, nieuwkomers en inwoners met een laag inkomen. Samen met onze cultuurpartners zorgen wij voor een toegankelijk en gevarieerd aanbod dat aansluit bij hun behoeften. Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 39 Wat willen we bereiken? Subdoel 1c: We faciliteren toegankelijke sport- en beweegmogelijkheden voor inwoners van 0-100 jaar. Wat gaan we er voor doen? Actie 6.4 Uitvoering geven aan de Sport- en beweegnota Barendrecht In 2027 geven we uitvoering aan de Sport- en beweegnota Barendrecht. Deze acties zijn gericht op het stimuleren van een actieve leefstijl, het versterken van sportaanbieders en het verbeteren van de sportinfrastructuur in de gemeente. Actie 6.5 In 2027 geven wij uitvoering aan het Aanvullend Zorg- en Welzijnsakkoord (AZWA) Samen met onze partners versterken wij de samenwerking tussen het sociaal domein en het zorgdomein. Wij zetten in op interventies zoals Valpreventie en Sociaal Verwijzen en werken aan een sterke sociale basisinfrastructuur die inwoners ondersteunt bij gezondheid, welzijn en participatie. Hoofddoel 2: Fysieke leefomgeving aantrekkelijk maken en houden Wat willen we bereiken? Subdoel 2a: We versterken bestaande en creëren nieuwe recreatieplekken Wat gaan we er voor doen? Actie 6.6 Aquarendrecht; verkennen mogelijkheden voor recreatie bouwdok langs de Oude Maas In juni 2026 heeft de raad de motie 'Onderzoek Aquarendrecht' aangenomen. Die roept het college op een haalbaarheidsonderzoek uit te voeren. Haalbaarheid van eventuele mogelijkheden is afhankelijk van de ruimtelijke inpassing en de bereidheid van de eigenaar, Rijkswaterstaat, om hieraan mee te werken. De verkenning naar de mogelijkheden voor intensieve recreatie/watersportmogelijkheden op de locatie van het bouwdok van Rijkswaterstaat maakt onderdeel uit van de ‘Omgevingseffectrapportage’ die wordt uitgevoerd in het kader van de Omgevingsvisie waarin diverse invullingen van de locatie integraal ruimtelijk worden onderzocht. Daarnaast wordt op dit moment een locatiestudie uitgevoerd waarin op basis van verschillende invullingen voor het gebied gesprekken met Rijkswaterstaat kunnen worden gevoerd. Op basis van de resultaten van het onderzoek en de opbrengst van de gesprekken besluiten we over een eventueel vervolg. Actie 6.7 Recreatieplekken verrijken met meer bomen en schaduw In lijn met onze Groenvisie integreren we bij (herinrichtings)projecten bewust bomen en schaduwplekken om de leefomgeving te vergroenen en een aangename recreatieve omgeving te creëren. In de Zuidpolder hebben we in januari 2026 een start gemaakt met het planten van 45.000 bomen. Met dit project realiseren we circa 15 hectare nieuw bos in het natuur- en recreatiegebied, waardoor de recreatieve waarde van het gebied toeneemt en de biodiversiteit wordt versterkt. Dit project wordt in het plantseizoen van 2026-2027 afgerond. Actie 6.8 Doorontwikkeling Inge de Bruijnzwembad naar recreatieve hotspot In 2027 wordt de uitbreiding van het Inge de Bruijnzwembad verder gerealiseerd. Na de start van de bouwactiviteiten in 2026 staan in 2027 de verdere uitvoering van de werkzaamheden centraal. Wat willen we bereiken? Subdoel 2b: We zorgen voor meer groen in onze woonwijken en onze groen- en recreatiegebieden worden toegankelijker en vergroot Wat gaan we er voor doen? Actie 6.9 Aantrekkelijke herinrichting Zuidpolder; laatste 45 ha De Zuidpolder ontwikkelt zich tot een samenhangend natuur-, bos- en recreatiegebied. In de voorgaande jaren is gestart met de woningbouw, de aanplant van bomen en de inrichting van het natuur- en recreatiegebied. In 2027 ronden we de inrichting van fase 2 af, inclusief de fietsverbinding en de verbindingen met omliggende Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 40 recreatie- en wandelgebieden. Daarmee is de Zuidpolder in 2027 volledig ingericht en toegankelijk als natuur-, bos- en recreatiegebied. Actie 6.10 Uitvoering geven aan de Groenvisie In het kader van de Europese Natuurherstelverordening volgt dit najaar een vergroeningsscan. Deze scan biedt een nulmeting en uitgangspositie voor de monitoring van stedelijk groen en boomkroonbedekking.Daarnaast vormt deze scan een belangrijke basis voor het uitvoeringsprogramma Natuurlijk Barendrecht en voor het bepalen van ambities en doelstellingen voor de vergroening van onze gemeente.We willen het uitvoeringsprogramma Natuurlijk Barendrecht laten vaststellen als programma onder de Omgevingswet, dit wordt een verdere uitwerking van de gekozen variant uit de Omgevingsvisie. Door de resultaten van de vergroeningsscan en deze variant in het uitvoeringsprogramma te verwerken, ontstaat een compleet en samenhangend verhaal over de vergroening in Barendrecht. Actie 6.11 Medewerking verlenen aan de ontwikkeling van Natuurgoed Ziedewij Na vaststelling van het bestemmingsplan wordt de verdere ruimtelijke procedure doorlopen. Zodra het bestemmingsplan onherroepelijk is, kan uitvoering worden gegeven aan het project. Hiermee wordt de ontwikkeling van een groot Natuurgoed mogelijk gemaakt, inclusief de realisatie van (recreatie)woningen en recreatieve verbindingen en de verplaatsing van een hoveniersbedrijf Actie 6.12 Integrale ontwikkeling Koedoodzone voor wonen, natuur en recreatie De provincie Zuid-Holland geeft invulling aan het programma Zuid Hollands Programma Landelijk Gebied (ZHPLG). De provincie is initiatiefnemer om een plan van aanpak voor het “gebiedsproces natuurontwikkeling Koedoodhaven” op te stellen. Hierin neemt de provincie de rol als procesbegeleider en voor de uitwerking van het project. Er wordt een kennismaking ingepland tussen de gemeente en de provincie om de rollen van de partijen en de visie over het gebied met elkaar te bespreken. In 2027 onderzoeken we daarnaast opnieuw de mogelijkheden voor een integrale ontwikkeling van de Koedoodzone, nadat de provincie het eerdere plan (maximaal 80 woningen in combinatie met een landschappelijk casco) heeft afgewezen. Indien een integrale ontwikkeling niet mogelijk is, worden de kansen voor kleinschalige, individuele ontwikkelingen die bijdragen aan natuurbehoud en recreatieve versterking verkend. Beleidsindicatoren Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) Nr. BBV Indicator Beschrijving indicator Begroting 2027 Begroting 2026 BD NL BD NL 1. Niet-sporters (bron: Het percentage inwoners dat niet sport ten 42,4% 42,5% 42,4% 42,5% GGD+CBS+RIVM) opzichte van het totaal aantal inwoners. (2024) (2024) (2024) (2024) Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 41 Wat mag het kosten? Programma Sport, Cultuur en Recreatie Overzicht lasten en Begroting 2026 na Begroting 2027 Begroting 2028 Begroting 2029 Begroting 2030 baten op taakveldniveau wijziging Lasten 5.1:Sportbeleid en 354.400 317.200 317.000 315.300 315.100 activering 5.2:Sportaccommodaties 5.256.000 5.228.000 5.533.200 5.545.500 5.592.000 5.3:Cultuurpresentatie, 2.327.400 2.347.900 2.338.900 2.336.200 2.331.000 cultuurproductie en cultuurparticipatie 5.5:Cultureel erfgoed 285.300 322.200 290.200 280.200 280.200 5.6:Media 1.433.100 1.549.700 1.548.600 1.547.100 1.545.700 5.7:Openbaar groen en 6.409.000 6.357.100 6.016.200 6.040.700 6.029.800 (openlucht) recreatie Totaal Lasten 16.065.200 16.122.100 16.044.100 16.065.000 16.093.800 Baten 5.2:Sportaccommodaties -1.444.200 -1.483.200 -1.483.200 -1.483.200 -1.483.200 5.3:Cultuurpresentatie, -338.400 -348.200 -348.200 -348.200 -348.200 cultuurproductie en cultuurparticipatie 5.5:Cultureel erfgoed 0 -12.400 -4.400 -4.400 -4.400 5.6:Media -146.300 -150.500 -150.500 -150.500 -150.500 5.7:Openbaar groen en -67.500 -36.600 -36.600 -36.600 -36.600 (openlucht) recreatie Totaal Baten -1.996.400 -2.030.900 -2.022.900 -2.022.900 -2.022.900 Saldo 14.068.800 14.091.200 14.021.200 14.042.100 14.070.900 Toelichting meerjarenbeeld (Kolom Begroting 2026 na wijziging zijn de bedragen na de Turap 2026) Taakveld 5.1 Sportbeleid en activering In 2026 is nogmaals een subsidie aan de zwem- en polovereniging verstrekt vanwege de uitstel van de renovatie van het Inge de Bruijn Zwembad. Taakveld 5.2 Sportaccommodaties In 2026 zijn hogere lasten voor onderhoud voor o.a. de sporthallen Riederpoort, Vrijenburgpoort, Lagewei en De Bongerd. Vanaf 2028 nemen de lasten toe door de afschrijvingslasten voor het banenbad van het zwembad Inge de Bruijn. Taakveld 5.3 Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie In het cultuurbudget is nog geen rekening gehouden met een hogere subsidiebijdrage aan het theater. Het theater heeft een structureel exploitatietekort. Daarnaast vraagt het onderhoud van het gebouw nog om een nadere financiële uitwerking. De eventuele financiële gevolgen hiervan zijn daarom nog niet in de begroting verwerkt. Taakveld 5.5 Cultureel erfgoed Op dit taakveld zijn geen bijzonderheden te melden. Taakveld 5.6 Media De toename wordt veroorzaakt door de gestandaardiseerde verdeling van de planmatige onderhoudskosten over de taakvelden waaraan gemeentelijke gebouwen zijn toegerekend. Taakveld 5.7 Openbaar groen en (openlucht)recreatie Vanaf 2028 is een besparing op openbaar groen van € 375.000 opgenomen. Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 42 PROGRAMMA 7 SOCIAAL DOMEIN Beschrijving Binnen dit programma vallen de volgende taakvelden, per taakveld worden een aantal deeltaken genoemd zodat een beeld kan worden gevormd van de feitelijke inhoud: • 6.1 Samenkracht en burgerparticipatie - voorzieningen die primair gericht zijn op participatie: - ondersteunen op participatie gerichte burgerinitiatieven, ondersteuning vrijwilligers en mantelzorg; - buurt -en clubhuizen; - collectief aanvullend vervoer; - kinderopvang; - toegankelijkheid voorzieningen; - noodopvang vluchtelingen. • 6.21, 6.22 en 6.23 Toegang en eerstelijnsvoorzieningen - loketvoorzieningen gericht op het identificeren van eigen kracht en het geleiden naar de juiste vorm van individuele ondersteuning. Georganiseerd in specifieke wijkteams, gemeentelijke loketten of centra voor jeugd en gezin: - voorlichting, advisering en (cliënt)ondersteuning; - toegang tot 1e en 2e lijnsvoorzieningen; - ondersteuning gedupeerde ouders kinderopvangtoeslagaffaire; - aanpak Veilig Thuis, aanpak huiselijk geweld en kindermishandeling: toegangstaken en doorverwijzingen. • 6.3 Inkomensregelingen - alle inkomens en bijstandsvoorzieningen: - inkomensvoorzieningen en loonkostensubsidies op grond van de Participatiewet, IOAW en IOAZ; - schuldhulpverlening; - gemeentelijk armoedebeleid. • 6.4 WSW en beschut werk - voorzieningen ter bevordering van de maatschappelijke participatie die niet gericht zijn op doorstromen naar arbeid: - beschut werken; - arbeidsmatige dagbesteding. • 6.5 Arbeidsparticipatie - alle op arbeid gerichte participatie en re-integratievoorzieningen: - re-integratie-instrumenten zoals proefplaatsingen, participatieplaatsen, vrijwilligerswerk/sociale activering, scholing; - voorzieningen zoals werkplekaanpassingen, vervoersvoorzieningen, doventolk, brailleregels, aangepaste rolstoel. • 6.6 Maatwerkvoorzieningen (WMO) - materiële voorzieningen en vervoers- en woondiensten om zelfstandig te kunnen functioneren voor mensen met fysieke beperkingen die op basis van een beschikking worden verstrekt: - vervoersdiensten; - rolstoelen; - woningaanpassingen; - hulpmiddelen. • 6.711 Huishoudelijke hulp (WMO) - hulp bij het huishouden. • 6.712 Begeleiding (WMO): -begeleiding, persoonlijke verzorging, kortdurend verblijf en overige ondersteuning gericht op individu/gezin. • 6.713 Dagbesteding (WMO): -dagbesteding, overige groepsgerichte ondersteuning en inloopfunctie GGZ. • 6.714 Overige maatwerkarrangementen (WMO): -overige maatwerkarrangementen die niet kunnen worden toebedeeld aan de taakvelden 6.711, 6.712 en 6.713 • 6.791 PGB WMO. • 6.811 Bescherm wonen (WMO). • 6.812 Maatschappelijke- en vrouwenopvang (WM0). Jeugdhulp • 6.751 Jeugdhulp ambulant lokaal. • 6.752 Jeugdhulp ambulant regionaal. • 6.753 Jeugdhulp ambulant landelijk. • 6.761 Jeugdhulp met verblijf lokaal. • 6.762 Jeugdhulp met verblijf regionaal. • 6.763 Jeugdhulp met verblijf landelijk. • 6.791 PGB (WMO) Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 43 • 6.792 PGB Jeugd. • 6.811 Beschermd wonen (WMO) • 6.812 Maatschappelijke- en vrouwenopvang (WMO) • 6.821 Jeugdbescherming. • 6.822 Jeugdreclassering. • 6.92 Coördinatie en beleid Jeugd. Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 44 Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 45 Wat willen we bereiken? Wij werken aan een vitale samenleving waarin iedereen mee kan doen Om dit te bereiken hebben we ons de volgende hoofddoelen gesteld: • Hoofddoel 1: Inwoners ontwikkelen zich optimaal; • Hoofddoel 2: Inwoners hebben gelijke kansen om mee te doen; • Hoofddoel 3a: Inwoners kunnen voor zichzelf zorgen en kijken naar anderen om; • Hoofddoel 3b: Inwoners zijn in staat om (langer) (veilig) thuis te (blijven) wonen. Om het hoofddoel te bereiken, hebben we deze opgedeeld in meerderere (sub)doelen met daaraan gekoppeld de concrete maatregelen. Deze worden toegelicht in de komende deelhoofdstukken. Hoofddoel 1: Inwoners ontwikkelen zich optimaal Wat willen we bereiken? Subdoel 1: Meer kinderen groeien gezond en veilig op Wat gaan we er voor doen? Actie 7.1 Initiatieven preventief jeugdbeleid uitvoeren In 2027 geven wij uitvoering aan het preventief jeugdbeleid. Hierbij zetten wij in op het voorkomen van problemen bij jeugdigen en gezinnen door middel van preventie, vroegsignalering en laagdrempelige ondersteuning. Actie 7.2 Inzet ambulant jongerenwerk op straat De ambulant jongerenwerker is in 2027 zichtbaar aanwezig op straat en bezoekt meerdere avonden en dagdelen per week de bekende hotspots. Daarnaast gaat de jongerenwerker in gesprek met jongeren, brengt behoeften in beeld en organiseert activiteiten die aansluiten bij hun leefwereld. Actie 7.3 Agenda jeugd voortzetten Binnen de Agenda Jeugd zetten wij onder andere in op jeugdparticipatie via de Kidsarena's en de activiteiten van de Kinderburgemeester. Daarnaast bieden wij preventieve trainingen aan via het cursusbureau van het Centrum voor Jeugd en Gezin (CJG). Hiermee versterken wij de preventieve ondersteuning van jeugdigen en gezinnen. Actie 7.4 Aansluiten bij Programma 'Kansrijke Start' en 'Nu Niet Zwanger' In 2027 zetten wij de Lokale Coalitie Kansrijke Start voort. Binnen deze coalitie werken verloskundigen, kraamzorg, het wijkteam en het CJG samen aan een gezonde en veilige start voor kinderen in de eerste 1.000 dagen van hun leven. Daarnaast voeren wij het programma Nu Niet Zwanger uit. Actie 7.5 Stevige Lokale Teams (actielijn 1 Actieplan Jeugd en Gezin) De versterking en doorontwikkeling van wijkteams, gericht op een goede basis en betere dienstverlening, zijn onderdeel van het actieplan Jeugd en Gezin 2025-2026. Preventie en vroegsignalering zijn belangrijk om problemen bij jeugdigen en gezinnen te voorkomen. Dit sluit aan bij de Hervormingsagenda Jeugd en het Toekomstscenario. Beide zetten in op laagdrempelige ondersteuning via wijkteams om zwaardere jeugdhulp te voorkomen en het beter inzichtelijk maken en het beheersbaar houden van de totale kosten. Wijkteams vormen het centrale aanspreekpunt. Ze werken integraal samen met andere domeinen. Om dit alles te kunnen bestendigen en voortzetten na het actieplan, werken wij aan een beleidskader stevige lokale teams. Na vaststelling hiervan (beoogd in 2026) werken wij dit uit tot een uitvoeringsprogramma en starten wij de eerste uitvoeringsstappen in 2027. Borging hiervan wordt belegd in de lijnorganisatie, zodat wijkteams ook na afloop van het actieplan structureel onderdeel blijven van de sturing op preventie en jeugdhulp. Schuift de vaststelling op, dan schuift dit tijdpad gelijk mee. Actie 7.6 Data gestuurd werken jeugdhulp en wijkteams (actielijn 2 Actieplan Jeugd en Gezin) Wij verbeteren het gebruik van data voor het monitoren en sturen van de jeugdhulp. Door de verdere ontwikkeling van dashboards vergroten wij het inzicht in jeugdhulpkosten, het gebruik van voorzieningen en ontwikkelingen binnen de jeugdhulp. Hiermee versterken wij onze sturingsinformatie. Met het aflopen van het actieplan eind 2026 worden het gebruik en de verdere doorontwikkeling van de dashboards vanaf 2027 Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 46 structureel geborgd binnen de lijnorganisatie. Voor het dashboard Jeugdhulp worden in 2027 nog twee resterende onderdelen opgeleverd. Daarmee worden het gebruik en de verdere doorontwikkeling van de dashboards vanaf 2027 onderdeel van de reguliere werkzaamheden binnen de organisatie Actie 7.7 Het versterken van de samenwerking tussen de huisartsen en de wijkteams (actielijn 5 Actieplan Jeugd en Gezin) In 2027 investeren we in het versterken van de samenwerking tussen medische en sociale partners in Barendrecht. Zowel de gemeente als maatschappelijke organisaties nemen actief deel aan het periodieke huisartsenoverleg. Door deze structurele afstemming bevorderen we vroegsignalering, betere doorverwijzing en een samenhangende ondersteuning van inwoners op het gebied van gezondheid en welzijn. Actie 7.8 Het verbeteren van beleid en kwaliteit bij de wijkteams (actielijn 3 Actieplan Jeugd en Gezin) Wij richten ons op het voorkomen en vroeg signaleren van financiële problemen. Samen met wijkteams, scholen, de bibliotheek en maatschappelijke partners zorgen wij ervoor dat inwoners sneller de weg vinden naar passende hulp. We brengen schuldhulpverlening, inkomensondersteuning en participatie beter met elkaar in verbinding, zodat Barendrechters eerder de hulp krijgen die nodig is. Daarmee versterken we de bestaanszekerheid van inwoners en beperken we waar mogelijk het ontstaan van problematische schulden. Hoofddoel 2: Inwoners hebben gelijke kansen om mee te doen Wat willen we bereiken? Subdoel 2: Minder inwoners ervaren (financiële) belemmeringen om mee te doen Wat gaan we er voor doen? Actie 7.9 Opstellen en uitvoeren lokale Inclusie Agenda Wij stellen een lokale Inclusie Agenda op en geven uitvoering aan de daarin opgenomen acties. Daarbij benutten wij goede voorbeelden van andere gemeenten en de handreiking van de VNG. Actie 7.10 Nazorg verlenen aan gedupeerde inwoners toeslagenaffaire In 2027 wordt de ondersteuning aan gedupeerde inwoners van de toeslagenaffaire onderdeel van de reguliere ondersteuning. Na afronding van de Brede Ondersteuning vanuit het Hulpteam Toeslagenaffaire kunnen inwoners bij nieuwe hulpvragen terecht bij het wijkteam. Actie 7.11 Opzetten Werkcentrum vanuit de wet SUWI Samen met regionale partners werken wij aan het Werkcentrum Rijnmond. Dit wordt een herkenbaar loket waar inwoners en werkgevers terecht kunnen met vragen over werk, scholing en ondersteuning. Vanuit Barendrecht zetten wij ons in om inwoners te helpen bij het vinden van werk, het ontwikkelen van hun talenten en het vergroten van hun kansen op de arbeidsmarkt. Actie 7.12 Realiseren duurzame uitstroom Wij ondersteunen inwoners die dit nodig hebben bij het zetten van stappen naar werk of scholing. We bieden passende begeleiding en ondersteuning en werken daarbij samen met werkgevers en regionale partners. Zo vergroten we de kansen van inwoners op werk of scholing, met als doel dat zij zoveel mogelijk zelfstandig in hun inkomen kunnen voorzien en minder afhankelijk worden van een uitkering. Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 47 Hoofddoel 3a: Inwoners kunnen voor zichzelf zorgen en kijken naar anderen om Wat willen we bereiken? Subdoel 3a: Meer inwoners zijn vrijwilliger of mantelzorger Wat gaan we er voor doen? Actie 7.13 Ondersteuning voor mantelzorgers en organiseren (respijtzorg)activiteiten Net als eerdere jaren verdient het bieden van adequate ondersteuning aan mantelzorgers een belangrijk aandachtspunt. Het voorkomen van overbelasting en het duurzaam ondersteunen van mantelzorgers vraagt om een samenhangend aanbod van ondersteuning, ontmoeting en passende respijtzorg. Als gemeente doen wij dat niet alleen. Al vele maatschappelijke partners in Barendrecht maken zich hard voor deze goede zaak. Zo biedt KijkopWelzijn reguliere ondersteuning aan mantelzorgers in de vorm van balansgesprekken, cursussen en workshops, werkt Aafje met casemanagers en genereert de bibliotheek programmering via collecties en lezingen. De aankomende jaren wordt ingezet op het verstevigen van de ketenaanpak met als doel het aanbod te vergroten. Enkel zo kunnen wij op een verantwoorde manier informele zorg binnen de gemeente Barendrecht blijven bieden. Hoofddoel 3b: Inwoners zijn in staat om (langer) (veilig) thuis te (blijven) wonen Wat willen we bereiken? Subdoel 3b: Inwoners kunnen langer thuis blijven wonen Wat gaan we er voor doen? Actie 7.14 Wij zetten ons samen met onze maatschappelijke partners in om samen- en zelfredzaamheid onder de inwoners te stimuleren Samen met woningcorporaties en zorg- en welzijnspartijen geven wij uitvoering aan het convenant Wonen, Welzijn en Zorg. Daarbij werken wij aan veerkrachtige wijken, de woonzorgopgave en toegankelijke zorg en ondersteuning. Het versterken van de zelf- en samenredzaamheid van inwoners vormt hierbij een belangrijk uitgangspunt. Actie 7.15 Meer laagdrempelige zorg- en ontmoetingsplekken in de woonwijk Vanuit de wijkgerichte aanpak ‘werken aan veerkrachtige wijken’ onderzoeken we samen met inwoners en partners de behoefte in de specifieke wijken welke voorzieningen hier het beste op aansluiten. Laagdrempelige zorg- en ontmoetingsplekken kunnen hieruit voortkomen. Actie 7.16 Regisseren van het actieplan ‘veerkrachtige wijken’ In 2027 werken wij wijkgericht aan veerkrachtige wijken. Daarbij benutten wij de ervaringen uit de pilotwijken Noord en Binnenland. Samen met partners brengen wij kansen en aandachtspunten per wijk in beeld en verbinden wij hier concrete acties aan. Actie 7.17 Het inventariseren van de haalbaarheid voor extra wonen-met-zorg-oplossingen Samen met onze partners werken wij binnen het convenant Wonen, Welzijn en Zorg aan de woonzorgopgave. Daarbij onderzoeken wij de mogelijkheden voor aanvullende wonen-met-zorg-oplossingen en geven wij uitvoering aan de woonzorgvisie. Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 48 Wat willen we bereiken? Subdoel 3c: Meer inwoners hebben een veilige thuissituatie Wat gaan we er voor doen? Actie 7.18 Opvangen en ondersteunen asielzoekers, statushouders en vluchtelingen Wij ondersteunen statushouders en andere nieuwkomers bij een goede start in Barendrecht. We helpen hen bij het leren van de taal, het deelnemen aan de samenleving, het volgen van een opleiding en het vinden van werk. Samen met maatschappelijke partners bieden wij passende begeleiding, zodat zij actief kunnen meedoen, hun kansen op werk vergroten en waar mogelijk zelfstandig in hun inkomen kunnen voorzien. Actie 7.19 Inzet van ketenregisseur ex-gedetineerden Wij zetten de inzet van de ketenregisseur ex-gedetineerden voort. Hiermee versterken wij de begeleiding en re-integratie van ex-gedetineerden en beperken wij het risico op recidive. Daarnaast verbeteren wij de samenwerking met interne en externe partners en werken wij aan een gemeentelijk beleidsplan voor nazorg aan ex-gedetineerden. Actie 7.20 Versterken van de keten kind- en gezinsbescherming (actielijn 4 Actieplan Jeugd en Gezin) In 2027 versterken wij de samenwerking binnen de keten van kind- en gezinsbescherming. Wij geven uitvoering aan het beleid voor huiselijk geweld en kindermishandeling en werken verder aan de implementatie van het Toekomstscenario kind- en gezinsbescherming. Samen met wijkteams en ketenpartners zorgen wij voor een tijdige signalering van onveiligheid en passende ondersteuning. Daarnaast verkennen wij de positie van de keten kind- en gezinsbescherming binnen het bredere domein Zorg en Veilig. Beleidsindicatoren Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) Nr. BBV Indicator Beschrijving indicator Begroting 2027 Begroting 2026 BD NL BD NL 1. Verwijzingen Halt (bron: Het aantal verwijzingen naar Halt, per 1.000 6 10 4 9 Bureau Halt) inwoners in de leeftijd van 12-17 jaar. (2025) (2025) (2024) (2024) 2. Jongeren met een delict voor Het percentage jongeren (12-21 jaar) dat met een 1% 1% 1% 1% de rechter (bron: CBS) delict voor de rechter is verschenen (2023) (2023) (2023) (2023) 3. Jongeren met jeugdhulp Het percentage jongeren tot 18 jaar met jeugdhulp 12,9% 13,7% 11,5% 13,7% (bron: CBS) ten opzicht van alle jongeren tot 18 jaar. (2025) (2025) (2024) (2024) 4. Jongeren met Het percentage jongeren (12-22 jaar) met een 0,2% 0,4% 0,2% 0,4% jeugdreclassering (bron: CBS) jeugdreclasseringsmaatregel ten opzichte van alle (2025) (2025) (2024) (2024) jongeren (12-22 jaar). 5. Jongeren met Het percentage jongeren tot 18 jaar met een 0,7% 1% 0,7% 1 % jeugdbescherming (bron: CBS) jeugdbeschermingsmaatregel ten opzichte van alle (2025) (2025) (2024) (2024) jongeren tot 18 jaar. 6. Bijstandsuitkeringen (bron: Het aantal personen met een bijstandsuitkering, 171 281,2 212,8 343,6 CBS) per 10000 inwoners. (2025) (2025) (2024) (2024) 9. Lopende re- Het aantal lopende re-integratievoorzieningen, per 149,1 217,8 141,6 203,1 integratievoorzieningen (bron: 10.000 inwoners in de leeftijd van 15-64 jaar. (2025) (2025) (2024) (2024) CBS) 10. Wmo-cliënten met Een maatwerkarrangement is een vorm van 620 720 610 720 maatwerkarrangement (bron: specialistische ondersteuning binnen het kader van (2025) (2025) (2024) (2024) CBS) de Wmo, per 10.000 inwoners. 11. % kinderen in uitkeringsgezin Het percentage kinderen tot 18 jaar dat in een 4% 6% 3% 6% (bron: CBS) gezin leeft dat van een bijstandsuitkering moet (2024) (2024) (2023) (2023) rondkomen. 12. % werkloze jongeren (bron: Het percentage werkeloze jongeren (16-22 jaar). 1% 2% 1% 2% CBS) (2024) (2024) (2023) (2023) Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 49 Wat mag het kosten? Programma Sociaal Domein Overzicht lasten en baten Begroting 2026 na Begroting 2027 Begroting 2028 Begroting 2029 Begroting 2030 op taakveldniveau wijziging Lasten 6.1:Samenkracht en 2.865.400 2.906.200 2.907.600 2.906.600 2.905.800 burgerparticipatie 6.21:Toegang en 66.600 66.600 66.600 66.600 66.600 eerstelijnsvoorzieningen WMO 6.22:Toegang en 251.600 251.600 251.600 251.600 251.600 eerstelijnsvoorzieningen Jeugd 6.23:Toegang en 5.858.400 5.728.000 5.643.100 5.648.400 5.654.400 eerstelijnsvoorzieningen Integraal 6.3:Inkomensregelingen 14.535.300 13.913.300 13.921.600 13.921.600 13.921.600 6.4:WSW en beschut 347.700 354.100 358.200 358.200 358.200 werk 6.5:Arbeidsparticipatie 974.000 706.700 711.700 711.700 711.700 6.60:Hulpmiddelen en 2.793.000 2.799.800 2.804.200 2.804.200 2.804.200 diensten (WMO) 6.711:Huishoudelijke 4.642.400 4.644.200 4.645.400 4.645.400 4.645.400 hulp (WMO) 6.712:Begeleiding 1.789.200 1.791.000 1.792.200 1.792.200 1.792.200 (WMO) 6.713:Dagbesteding 753.900 755.700 756.900 756.900 756.900 (WMO) 6.714:Overige 90.000 91.800 93.000 93.000 93.000 maatwerkarrangementen (WMO) 6.751:Jeugdhulp 5.455.400 5.805.400 5.805.400 5.805.400 5.805.400 ambulant lokaal 6.752:Jeugdhulp 3.816.300 3.842.600 3.881.600 3.920.800 3.965.400 ambulant regionaal 6.753:Jeugdhulp 397.000 399.700 403.700 407.800 412.500 ambulant landelijk 6.761:Jeugdhulp met 937.300 937.300 937.300 937.300 937.300 verblijf lokaal 6.762:Jeugdhulp met 4.163.700 4.873.300 4.923.500 4.974.000 5.030.600 verblijf regionaal 6.763:Jeugdhulp met 397.000 399.700 403.700 407.800 412.500 verblijf landelijk 6.791:PGB WMO 738.000 738.000 738.000 738.000 738.000 6.792:PGB Jeugd 1.080.900 1.080.900 1.080.900 1.080.900 1.080.900 6.811:Beschermd Wonen 90.000 91.800 93.000 93.000 93.000 (WMO 6.812:Maatschappelijke - 100.200 101.600 102.500 102.500 102.500 en vrouwenopvang (WMO) 6.821:Jeugdbescherming 364.400 367.000 370.600 374.400 378.600 6.822:Jeugdreclassering 364.400 367.000 370.600 374.400 378.600 6.92:Coördinatie en 205.000 206.500 209.200 211.000 213.300 beleid Jeugd Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 50 Overzicht lasten en baten Begroting 2026 na Begroting 2027 Begroting 2028 Begroting 2029 Begroting 2030 op taakveldniveau wijziging Totaal Lasten 53.077.100 53.219.800 53.272.100 53.383.700 53.510.200 Baten 6.1:Samenkracht en -169.000 -173.400 -173.400 -173.400 -173.400 burgerparticipatie 6.3:Inkomensregelingen -11.722.800 -11.722.800 -11.722.800 -11.722.800 -11.722.800 6.60:Hulpmiddelen en -83.000 -83.000 -83.000 -83.000 -83.000 diensten (WMO) 6.711:Huishoudelijke -358.500 -258.500 -633.500 -633.500 -633.500 hulp (WMO) Totaal Baten -12.333.300 -12.237.700 -12.612.700 -12.612.700 -12.612.700 Saldo 40.743.800 40.982.100 40.659.400 40.771.000 40.897.500 Toelichting meerjarenbeeld (Kolom Begroting 2026 na wijziging zijn de bedragen na de Turap 2026) In dit programma wordt geen vergelijking op taakveldniveau gemaakt omdat sommige budgetten, b.v. de bijdrage aan de GR Jeugdhulp Rijnmond over meerdere taakvelden verdeeld zijn. Voor een toelichting op de bijstelling van de budgetten verwijzen wij naar de mutaties onder de rubriek sociaal domein in het financieel meerjarenperspectief. Vanaf 2028 is een hogere eigen bijdrage WMO begroot, i.v.m. de verwachte invoering van de inkomensafhankelijke eigen bijdrage in plaats van het huidige abonnementstarief. Daarnaast is er binnen de WMO sprake van stabiele lasten terwijl rekening wordt gehouden met een stijgend volume. De ontwikkelingen worden gevolgd en kunnen aanleiding geven tot nadere beleidskeuzes. Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 51 PROGRAMMA 8 VOLKSGEZONDHEID EN MILIEU Beschrijving Binnen dit programma vallen de volgende taakvelden, per taakveld worden een aantal deeltaken genoemd zodat een beeld kan worden gevormd van de feitelijke inhoud: • 7.1 Volksgezondheid - maatregel ter bescherming van de gezondheid van de bevolking als geheel van specifieke risicogroepen, van jeugd en van ouderen: - monitoren van de gezondheidssituatie; - bestrijding infectieziekten en aanbieden van vaccinaties; - het geven van voorlichting, advies en begeleiding; - het bewaken van gezondheidsaspecten in bestuurlijke beslissingen; - prenatale voorlichting aanstaande ouders. • 7.2 Riolering - taken ten aanzien van afvalwater en de waterhuishouding: - opvang en verwerking van afval -en hemelwater; - voorkomen van grondwaterproblemen door afvoer van overtollig grondwater; - rioolwaterzuivering; - baten rioolheffing. • 7.3 Afval - inzameling en verwerking van bedrijfs -en huishoudelijk afval: - afvalscheiding en recycling; - vuilophaal en afvoer; - vuilstort en verwerking; - baten afvalstoffenheffing en reinigingsrechten. • 7.4 Milieubeheer - gemeentelijke taken ter bescherming van het milieu waaronder: - bescherming en de sanering van de kwaliteit van bodem en atmosfeer; - beheersing van geluidhinder: - ongediertebestrijding; - regionale uitvoeringsdiensten. • 7.5 Begraafplaatsen en crematoria - gemeentelijke taken op het gebied van de lijkbezorging: - begraafplaatsen; - lijkschouw; - baten begraafplaatsrechten. Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 52 Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 53 Wat willen we bereiken? Een woon- en leefomgeving waarin inwoners vitaal en gezond zijn Om dit te bereiken hebben we ons de volgende hoofddoelen gesteld: • Hoofddoel 1: Langer) vitaal en gezond houden van onze inwoners en tegengaan van gezondheidsverschillen; • Hoofddoel 2: Zorg dragen voor een woon- en leefomgeving waarin inwoners vitaal en gezond zijn, nu en in de toekomst. Om het hoofddoel te bereiken, hebben we deze opgedeeld in meerderere (sub)doelen met daaraan gekoppeld de concrete maatregelen. Deze worden toegelicht in de komende deelhoofdstukken. Hoofddoel 1: (Langer) vitaal en gezond houden van onze inwoners en tegengaan van gezondheidsverschillen Wat willen we bereiken? Subdoel 1: Gezond meedoen ongeacht afkomst, opleidingsniveau en inkomen Wat gaan we er voor doen? Actie 8.1 Wij voeren het uitvoeringsplan Bewust Barendrecht uit Hoewel het uitvoeringsplan Bewust Barendrecht in 2026 afloopt, zetten wij in 2027 de uitvoering van de belangrijkste thema's voort. Hiermee blijven wij werken aan een gezonde leefstijl, het versterken van de mentale en fysieke gezondheid van inwoners en het verkleinen van gezondheidsverschillen. Hoofddoel 2: Zorg dragen voor een woon- en leefomgeving waarin inwoners vitaal en gezond zijn, nu en in de toekomst Wat willen we bereiken? Subdoel 2a: Een toegankelijke, betaalbare, groene energievoorziening voor alle inwoners die klaar is voor de toekomst Wat gaan we er voor doen? Actie 8.2 Uitbreiden zon op dak bij woningen en bedrijven Zoals ook aangegeven in de Milieuopgave Barendrecht blijven we inzetten op het vergroten van het aantal m2 PV-panelen op dak. Complicerende factor hierbij is wel de mogelijke stagnatie in terug levering aan het net als gevolg van mogelijke netcongestie voor terug levering bij de bedrijven met grootverbruik aansluiting. Afhankelijk van toekomstige criteria van Stedin kan dit juist ook congestieverzachtend werken. Actie 8.3 Bekendheid vergroten van onze energieloketten In de Milieuopgave Barendrecht zijn concrete stappen opgenomen om de Energietransitie te versnellen. Communicatie op diverse fronten om de bekendheid en inzet van de energieloketten (zowel woningen als bedrijven) is hierbij essentieel. In 2026 is actief ingezet op communicatie om de bekendheid hiervan te vergroten, de communicatie zal in 2027 verder worden uitgevoerd. Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 54 Actie 8.4 Verduurzaming maatschappelijk vastgoed In het Integraal Accommodatie Plan wordt zichtbaar gemaakt wat de kosten zijn voor het verduurzamen van de vastgoedportefeuille. Minimaal worden de wettelijk verplichte energiebesparingsmaatregelen getoond om te voldoen aan de wettelijke eisen. Bij renovaties wordt gestreefd de gebouwen zo veel mogelijk naar BENG/ENG te brengen. Dit leidt onlosmakelijk tot verbeteringen in isolatie, gebouwinstallaties en eigen opwekking van energie en daarnaast dringen we het gebruik van aardgas terug. In 2027 zal gestart worden met voorbereidingen voor verdere verduurzaming van MFA Waterpoort. Wat willen we bereiken? Subdoel 2b: Stimuleren lokale initiatieven met betrekking tot circulariteit en geven zelf het goede voorbeeld door onder andere in te zetten op realisatie van het circulair ambachtscentrum Wat gaan we er voor doen? Actie 8.5 Circulair centrum realiseren De planvorming voor het Circulair Ambachtscentrum krijgt in 2027 verder vorm waarbij uitgegaan wordt van een gefaseerde realisatie. Er wordt mede ingezet op een gefaseerde realisatie omdat het NAM-terrein naar verwachting medio 2030 beschikbaar komt. In 2027 wordt ingezet op het verder laten groeien van het circulair netwerk. Wat willen we bereiken? Subdoel 2c: Zorgdragen voor een gezonde bodem en veilige ondergrond Wat gaan we er voor doen? Actie 8.6 Opstellen voorbeschermingsregels bodem We stellen voorbeschermingsregels op die zich richten op het voorkomen van activiteiten die zijn toegestaan onder het vigerende (tijdelijke) omgevingsplan maar die strijdig zijn met nieuwe regels. Met de voorbeschermingsregels bodem wordt voor het grondgebied van de gemeente regels gesteld over het bouwen op verontreinigde bodem, het graven in de bodem, het saneren van de bodem en het toepassen van bouwstoffen en grond. In 2026 worden de voorbeschermingsregels opgesteld. Vaststelling zal plaatsvinden in 2027. Actie 8.7 Monitoren mogelijke bodemdaling bij (monumentale) panden In voorgaande jaren is gestart met een monitoringsproject. Met dit project worden onderheide en niet onderheide panden in de gemeente gemonitord op de mate van bodemdaling. Dit project wordt in 2027 voortgezet en na enkele jaren moet een trend zichtbaar worden. Actie 8.8 Beleid opstellen voor toenemend gebruik van bodem voor warmte- koude opslag We gaan regels opstellen voor toenemend gebruik van bodem voor warmte-koude opslag om onderlinge interferentie tussen systemen te voorkomen. Deze regels worden opgenomen in het omgevingsplan. Actie 8.9 Communiceren diffuus lood in aandachtsgebieden We gaan bewoners in aandachtsgebieden informeren over diffuus lood, de gezondheidsrisico’s ervan en het gemeentelijke beleid rondom dit onderwerp. Daarnaast wordt aangegeven welke maatregelen bewoners zelf kunnen nemen om blootstelling te voorkomen en hoe zij kunnen bijdragen aan het verbeteren van de situatie. Dit jaar krijgen we mogelijk aanvullend budget vanuit het Rijk, uitvoering hiervan zal in 2027 plaatsvinden. Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 55 Wat willen we bereiken? Subdoel 2d: Verbeteren van de lokale luchtkwaliteit om zoveel mogelijk gezondheidswinst te behalen Wat gaan we er voor doen? Actie 8.10 Uitvoeren van de vastgestelde maatregelen uit het Programma Geluid en Lucht De maatregelen dragen bij aan het beperken van geluidsoverlast en het behouden en waar mogelijk verbeteren van de luchtkwaliteit. Actie 8.11 Monitoren van de luchtkwaliteit met regionaal meetpuntennet en 13 sensoren in het dorp In het dorp hangt in (bijna) iedere wijk een minisensor van Atmotrack die 24/7 de luchtkwaliteit meet. De resultaten van deze metingen zijn voor alle inwoners toegankelijk via de Caeli app. De gemeente heeft zelf een meer gedetailleerd inzicht in de metingen via een webportal. De monitoring van de luchtkwaliteit wordt voortgezet in 2027 en in ditzelfde jaar geëvalueerd. Actie 8.12 Bewustwordingscampagne Luchtkwaliteit onder inwoners Ieder half jaar stellen we een campagne op en gebruiken we social media, de lokale krant en ludieke acties om inwoners te inspireren keuzes te maken die beter zijn voor het milieu en de directe omgeving. Zoals het gebruik van kokosbriketten bij het barbecueën en de Zwitserse methode voor het aansteken van de open haard of kachel. Wat willen we bereiken? Subdoel 2e: Zorgdragen voor een zo evenwichtige mogelijk toedeling van functies aan locaties om een zo optimaal mogelijk akoestisch klimaat te creëren waar minimale geluidshinder is Wat gaan we er voor doen? Actie 8.13 Opstellen van beleidsregels Geluid industrie Omgevingswet We werken aan beleidsregels voor geluid afkomstig van bedrijven/industrie. Met dit beleid geven we invulling aan de beleidsvrijheid die de gemeente heeft onder de Omgevingswet. Actie 8.14 Opstellen van beleidsregels Geluid wegverkeer Omgevingswet We gaan de beleidsregels geluid voor wegverkeer door de raad vast laten stellen. Met dit beleid geven we invulling aan de beleidsvrijheid die de gemeente heeft onder de Omgevingswet. Wat willen we bereiken? Subdoel 2f: Waarborgen en waar mogelijk verbeteren van externe veiligheid in onze gemeenten Wat gaan we er voor doen? Actie 8.15 Uitvoeren project Risicocommunicatie met onder andere bewustwordingscampagne We voeren in 2027 een bewustwordingscampagne omgevingsveiligheid uit met als doel dat we onze inwoners een handelingsperspectief bieden. Beleidsindicatoren Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) Nr. BBV Indicator Beschrijving indicator Begroting 2027 Begroting 2026 BD NL BD NL 1. Huishoudelijk restafval (bron: De hoeveelheid restafval na scheiding 120 Niet 120 kg Niet NV BAR-afvalbeheer) (fijn+grof afval) per bewoner per jaar (kg). (2025) bekend (2024) bekend 2. Hernieuwbare elektriciteit Hernieuwbare elektriciteit is elektriciteit die is 23,5% 42,5% 18,1% 41 % (bron: Klimaatmonitor-RWS) opgewekt uit wind, waterkracht, zon of (2024) (2024) (2022) (2022) biomassa (%). Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 56 Wat mag het kosten? Programma Volksgezondheid en Milieu Overzicht lasten en Begroting 2026 na Begroting 2027 Begroting 2028 Begroting 2029 Begroting 2030 baten op wijziging taakveldniveau Lasten 7.1:Volksgezondheid 2.379.100 2.443.500 2.441.700 2.436.200 2.426.400 7.2:Riolering 4.198.400 4.969.800 3.976.800 4.158.200 4.167.000 7.3:Afval 7.119.200 7.315.600 7.326.400 7.335.500 7.255.000 7.4:Milieubeheer 2.651.800 2.662.600 2.455.700 2.404.100 2.402.500 7.5:Begraafplaatsen 1.107.500 1.230.000 1.173.300 1.164.700 1.173.400 en crematoria Totaal Lasten 17.456.000 18.621.500 17.373.900 17.498.700 17.424.300 Baten 7.1:Volksgezondheid -115.600 -118.900 -118.900 -118.900 -118.900 7.2:Riolering -5.732.800 -6.646.000 -5.469.600 -5.685.900 -5.685.900 7.3:Afval -9.466.900 -9.759.200 -9.738.100 -9.741.500 -9.644.100 7.4:Milieubeheer -552.400 -688.500 -316.600 -316.600 -316.600 7.5:Begraafplaatsen -1.248.200 -1.248.200 -1.248.200 -1.248.200 -1.248.200 en crematoria Totaal Baten -17.115.900 -18.460.800 -16.891.400 -17.111.100 -17.013.700 Saldo 340.100 160.700 482.500 387.600 410.600 Toelichting Meerjarenbeeld (Kolom Begroting 2026 na wijziging zijn de bedragen na de Turap 2026) Taakveld 7.1 Volksgezondheid De lasten nemen vanaf 2027 toe door een hogere bijdrage aan de GGD. Taakveld 7.2 Riolering De lasten fluctueren door de verschillende investeringen per jaar voor vervangingen riolering uit het Programma Stedelijk Water 2024-2028. Deze worden gedekt door de opbrengsten rioolheffing en de voorziening riolering. Taakveld 7.3 Afval Vanaf 2027 nemen de lasten met name toe door een hogere bijdrage aan de NV BAR-Afvalbeheer, hogere verwerkingskosten voor afval en door de afschrijvingen van investeringen voor ondergrondse containers en vervangen putten containers. De lasten worden gedekt door de opbrengsten afvalstoffenheffing en reinigingsrechten. Taakveld 7.4 Milieubeheer Op dit taakveld zijn geen bijzonderheden te melden. Taakveld 7.5 Begraafplaatsen en crematoria In 2027 zijn hogere lasten begroot voor het aanplanten van extra groen op de begraafplaats Den Ouden Dijck als groenbuffer tussen de woningen en de begraafplaats. In de begroting 2027 is € 500.000 aan opbrengsten uit het Natuurbegraafpark Den Ouden Dijck geraamd. De verdere uitwerking van het natuurbegraafpark heeft geleid tot nieuwe inzichten ten aanzien van de uitvoering en planning. De besluitvorming hierover door de Raad, over deze nieuwe inzichten en uitvoering, kan gevolgen hebben voor de planning en daarmee voor de realisatie van de geraamde opbrengsten in 2027. Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 57 PROGRAMMA 9 VOLKSHUISVESTING, RUIMTELIJKE ONTWIKKELING EN STEDELIJKE VERNIEUWING Beschrijving Binnen dit programma vallen de volgende taakvelden, per taakveld worden een aantal deeltaken genoemd zodat een beeld kan worden gevormd van de feitelijke inhoud: • 8.1 Ruimtelijke ordening - taken op grond van de Wet ruimtelijke ordening: - voorbereiden en vaststellen van structuur -en bestemmingsplannen; - faciliterend grondbeleid; - BGT (Basisregistratie Grootschalige Topografie). • 8.2 Grondexploitatie - activiteiten op het gebied van gemeentelijke bouwgrondexploitatie: - grondverwerving, bouw en woonrijp maken; - verkoop van bouwrijpe gronden. • 8.3 Wonen en bouwen - gebiedsontwikkeling, woningvoorraad en huisvestingsvoorziening: - leges omgevingsvergunning; - bouwtoezicht; - BAG (Basisregistratie Adressen Gebouwen); - woningbouw en verbetering; - woonruimteverdeling; - stedelijke vernieuwing. Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 58 Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 59 Wat willen we bereiken? Een toekomstbestendige en hoogwaardige woon- en leefomgeving Om dit te bereiken hebben we ons de volgende hoofddoelen gesteld: • Hoofddoel 1: Betaalbare en passende woningen voor iedere Barendrechter; • Hoofddoel 2: Investeren in ruimtelijke kwaliteit. Om het hoofddoel te bereiken, hebben we deze opgedeeld in meerderere (sub)doelen met daaraan gekoppeld de concrete maatregelen. Deze worden toegelicht in de komende deelhoofdstukken. Hoofddoel 1: Betaalbare en passende woningen voor iedere Barendrechter Wat willen we bereiken? Subdoel 1a: Uitgangspunt is dat De Stationstuinen en nieuwe (markt- en gemeente-) initiatieven ten minste 30% sociale huurwoningen en 30% betaalbare woningen bevatten Wat gaan we er voor doen? Actie 9.1 Integraal programma Wonen (nieuwbouw en transformatie bestaande woningbouwvooraad) We onderzoeken meerdere scenario’s om de in het Omgevingsprogramma Wonen beschreven toevoeging van woningen in Woongebied Oost te kunnen realiseren. Deze scenario’s hebben betrekking op een verdichting rondom het station, de groene randen en het centrumgebied. Deze scenario’s worden doorgerekend en opgenomen in het proces van de Omgevingsvisie. Naast het opnemen van deze scenario’s wordt een doelgroep onderzoek naar de woon(zorg)behoefte uitgevoerd. Deze informatie wordt gebruikt om tot een uitvoeringsprogramma Wonen, waarin een realistische planning en een herhaalbare aanpak te komen. Hieruit volgt een aantal specifieke locaties zoals de Wijngaard, de Tweemaster en het gebied Noord. Als we een totaalbeeld hebben vragen we een projectkrediet per project aan voor de begeleiding en uitwerking voor een project. Daarnaast wordt in 2027 invulling gegevens om de reguliere beleidscyclus op te zetten. Actie 9.2 Realiseren woningen in Vrouwenpolder In 2027 richten we ons op de afronding van de gebiedsontwikkeling Vrouwenpolder. In Vrouwenpolder staat de afronding van fase 4 centraal. Na de bouw van de laatste woningen realiseren we begin 2027 een park in het hart van Vrouwenpolder. Wat willen we bereiken? Subdoel 1b: We realiseren stapsgewijs de nieuwe woonwijk Stationstuinen Wat gaan we er voor doen? Actie 9.3 Opstellen civieltechnisch plan voor ondergrondse infra en inrichting buitenruimte De afgelopen tijd is er een plan vastgesteld (Voorlopig Ontwerp inrichtingsplan openbare ruimte) voor de openbare ruimte in De Stationstuinen. Water, groen maar ook ondergrondse infra (kabels en leidingen en energie) zijn hierin uitgewerkt. Dit voorlopig ontwerp wordt uitgewerkt in een definitief ontwerp. Daarnaast wordt er nu aan een structuurplan gewerkt waar deze onderwerpen (volumes en inrichting buitenruimte, mobiliteit, hoofdstructuren en de onder- en bovengrondse infrastructuur) op planniveau integraal met elkaar worden gekoppeld. Hierbij wordt ook de fasering van de verschillende deelgebieden in beeld gebracht. Ruimte voor bijstelling vanuit dit gemeenschappelijke kader is bij deze langdurige ontwikkeling een belangrijke voorwaarde. In 2027 wordt eveneens gewerkt aan verdere uitwerking van een nieuw gemaal aan de Ziedewij en voorbereiding voor verplaatsen van een Transformator en de aanleg van de persleiding. Actie 9.4 MER onderzoeken ter voorbereiding bestemmingsplan Het MER onderzoek is afgerond en is als belangrijke onderlegger gebruikt voor bestemmingsplannen 1e fase (onherroepelijk november 2026) en 2e fase (vastgesteld op 14 juli 2026) en zal tevens worden gebruikt voor omgevingsplanwijzigingen (2027 e.v.) in de vervolgfasen van De Stationstuinen. Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 60 Actie 9.5 Aanvragen van middelen voor o.a. mobiliteit en infrastructuur De mogelijkheid tot aanvullende middelen voor o.a. mobiliteit en infrastructuur zijn voortdurend onderwerp om te onderzoeken. Als de mogelijkheid zich voordoet voor aanvullende middelen worden deze aangevraagd. In 2027 zullen we inspanning leveren om aan te sluiten op de Nationale Grootschalige Woningbouwlocaties (NGW) locaties, hieruit komen zowel expertise van het rijk inzake (mobiliteits-)knelpunten en mogelijk financiële middelen. Actie 9.6 Afspraken maken met marktpartijen binnen het ontwikkelkader Er zijn afgelopen jaren diverse gesprekken gevoerd en afspraken gemaakt. Ook voor 2027 wordt verwacht een aantal afspraken te concretiseren middels contracten. Daarnaast worden blijvend gesprekken gestart met initiatiefnemers en bedrijven in het gebied. Na het Kerngebied is de focus nu vooral op de Gebroken Meeldijk, maar ook voor Zuideinde worden gesprekken gevoerd. Actie 9.7 Voorbereiden van verplaatsing bedrijven naar o.a. Nieuw Reijerwaard Met de Gemeenschappelijke Regeling Nieuw Reijerwaard (GRNR) zijn afspraken gemaakt om bedrijven met het AGF-label uit het plangebied De Stationstuinen te verplaatsen naar Nieuw Reijerwaard. Dit heeft al geleid tot enkele bedrijfsverplaatsingen en dit proces loopt nog steeds. Een paar bedrijven zoekt nog naar een geschikte locatie buiten Nieuw Reijerwaard. We ondersteunen en adviseren ook die bedrijven bij deze zoektocht. Daarbij gaat het, naast de behoefte aan meer vierkante meters, ook om vergoedingen die gepaard gaan met zo'n bedrijfsverplaatsing. Overigens is de markt voor bedrijfsruimte schaars en is soms geduld nodig om hierin tot een succesvolle match te komen. De verwachting is dat deze gesprekken in 2027 nog lopen voor een aantal bedrijven. Actie 9.8 Opstellen van mobiliteitsconcept (zie programma 3 Verkeer, Vervoer en Waterstaat) Het mobiliteitsconcept van De Stationstuinen is gebaseerd op Stappen, Trappen, Openbaar Vervoer, Mobiliteit als een service en Particulier autobezit (S.T.O.M.P). Voor De Stationstuinen betekent dit dat er volop ruimte moet zijn voor wandel- en fietspaden en openbaar vervoer met het NS-station als middelpunt. In de ontwerpen voor de openbare ruimte vormen deze vervoerswijzen een belangrijke prioriteit. Daarnaast wordt ingezet op deelmobiliteit. Voor het inzetten van deelauto’s wordt een strategie uitgewerkt om te bepalen op welke wijze aanbieders van deelmobiliteit worden gecontracteerd. De afwikkeling van het autoverkeer vindt plaats langs de randen van het projectgebied met inprikkers voor privé parkeren en voor de mobiliteitshubs. De ontwerpen en aanbestedingen van de mobiliteitshubs worden in 2027 voorbereid, evenals het ontwerp van een tijdelijk parkeerterrein. Wat willen we bereiken? Subdoel 1c: We benutten de maximale wettelijke ruimte om woningen met voorrang aan Barendrechters aan te bieden Wat gaan we er voor doen? Actie 9.9 Met particuliere ontwikkelaars contractuele afspraken maken over maximale aanbieding aan Barendrechters Ook bij private partijen die koopwoningen ontwikkelen, wordt ingezet op zoveel mogelijk voorrang voor Barendrechters. De Huisvestingswet biedt gemeenten bij voldoende onderbouwde schaarste de mogelijkheid om ook bij koopwoningen lokale voorrang toe te passen. Voor de regio Rotterdam is schaarste aan betaalbare koopwoningen aangetoond. Bij opname in een huisvestingsverordening geldt een maximum van 50% lokale voorrang. Daarom wordt deze categorie vooralsnog niet in de verordening opgenomen. Met ontwikkelaars worden afspraken gemaakt om betaalbare koopwoningen gedurende een bepaalde termijn met voorrang aan Barendrechters aan te bieden. Dit kan bijvoorbeeld via anterieure overeenkomsten. Deze afspraken kunnen echter niet worden gebruikt om de wettelijke regels van de Huisvestingswet te omzeilen en zijn niet op dezelfde wijze afdwingbaar als regels die in een huisvestingsverordening zijn opgenomen. Actie 9.10 Onderzoek mogelijkheden om meer woningen aan Barendrechters aan te bieden Sinds 1 juli 2025 geldt de nieuwe Verordening Woonruimtebemiddeling Regio Rotterdam. Deze biedt gemeenten de mogelijkheid om het wettelijk maximale percentage van 50% van de sociale huurwoningen met voorrang toe te wijzen op basis van lokale binding. Barendrecht benut deze ruimte, in afstemming met de Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 61 woningcorporaties, volledig voor eigen inwoners. Dit is onder meer toegepast bij de toewijzing van woningen in de Lavendelhof en Thorbeckestraat. Actie 9.11 Uitvoeren van prestatieafspraken met woningcorporaties over voorrang voor Barendrechters en bepaalde doelgroepen In de prestatieafspraken met de woningcorporaties is vastgelegd dat het wettelijk maximale voorrangpercentage van 50% volledig wordt benut. Omdat niet alle sociale huurwoningen in nieuwbouwprojecten aan Barendrechters konden worden verhuurd, wordt onderzocht of een evenwichtigere verdeling van de voorrang over nieuwbouw en bestaande bouw wenselijk is. Hoofddoel 2: Investeren in ruimtelijke kwaliteit Wat willen we bereiken? Subdoel 2a: In het centrum, de Oude Dorpskern en het Havenhoofd/Carnisse Veste is het prettig wonen, winkelen, werken en ontmoeten Wat gaan we er voor doen? Actie 9.12 Toekomstvisie Oude dorpskern uitwerken in een plan met concrete projecten Het participatie traject wordt voortgezet in 2027, waarbij we gaan participeren over de verdere uitwerkingen van de herinrichting, de uitvoeringsfase 1 riolering en andere zaken die spelen binnen het programma. Dit doen we met thema-avonden waarbij de onderwerpen hiervoor komen uit het Oude Dorp en de interne organisatie. Actie 9.13 Verder uitvoeren en actualiseren Centrumaanpak In 2027 worden verschillende onderzoeken uitgevoerd. De uitkomsten hiervan vormen input voor het ontwikkelkader en het omgevingsprogramma voor centrumgebied Middenbaan. Op basis van het ontwikkelkader wordt de verdere gebiedsontwikkeling van het centrumgebied uitgewerkt. Ook voeren we verschillende acties uit, zoals het verbeteren van de bereikbaarheid met bewegwijzering en het opzetten van een systeem voor het monitoren van bezoekersstromen. Daarnaast begeleiden we marktinitiatieven, zodat deze passen binnen het gehele toekomstbeeld van centrumgebied Middenbaan en de initiatiefnemers deze voortvarend tot realisatie kunnen brengen. Wat willen we bereiken? Subdoel 2b: Meer groen om meer schaduw te geven, biodiversiteit te verbeteren, CO2 op te nemen en water te bergen bij piekbuien Wat gaan we er voor doen? Actie 9.14 We zorgen voor meer groen in onze woonwijken en onze groen- en recreatiegebieden worden toegankelijker en vergroot Vergroeningsplannen worden integraal ontwikkeld en uitgevoerd, met nadrukkelijke aandacht voor biodiversiteit en klimaatadaptatie. Waar mogelijk wordt vergroening gekoppeld aan bestaande en toekomstige projecten. Hierbij benutten we meekoppelkansen, zoals bij rioolvervangingen en duurzame wijkvernieuwingen. Samen met inwoners, bedrijven, maatschappelijke organisaties en andere partners werken we aan een groenere, klimaatbestendige leefomgeving. Een voorbeeld van groen in onze woonwijken is het vergroenen van speelplekken. In Barendrecht worden speelplekken regelmatig vernieuwd of aangepast. Bij deze werkzaamheden wordt vergroening standaard meegenomen in het ontwerp. Onze landschapsontwerpers kijken daarbij naar mogelijkheden om bomen te planten, beplanting te versterken en waar mogelijk extra groen toe te voegen. Zo ontstaan aantrekkelijke, schaduwrijke en klimaatbestendige speelplekken die bijdragen aan een prettige leefomgeving voor inwoners. Daarnaast ronden we in het plantseizoen van 2026/2027 het project voor de aanplant van 45.000 bomen af in de Zuidpolder. Met dit project versterken we de groene structuur van Barendrecht en creëren we meer mogelijkheden voor recreatie en verblijf in een aantrekkelijke, groene omgeving. Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 62 Beleidsindicatoren Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) Nr. BBV Indicator Beschrijving indicator Begroting 2027 Begroting 2026 BD NL BD NL 1. Woonlasten Het gemiddelde totaalbedrag in euro's per jaar €844 €993 €793 €957 éénpersoonshuishouden (bron: dat een éénpersoonshuishouden betaalt aan (2026) (2026) (2025) (2025) Coelo) woonlasten. 2. Woonlasten Het gemiddelde totaalbedrag in euro's per jaar €1.279 €1.095 €1.181 €1.050 meerpersoonshuishouden (bron: dat een meerpersoonshuishouden betaalt aan (2026) (2026) (2025) (2025) Coelo) woonlasten. 3. Gemiddelde WOZ-waarde x De gemiddelde WOZ waarde van woningen in €492 €439 €447 €398 1.000 € (bron: CBS) euro’s (2026) (2026) (2025) (2025) 4. Nieuwbouw woningen (bron: Het aantal nieuwbouwwoningen, per 1.000 2,3 8,4 1,1 9,1 BAG-ABF) woningen. (2024) (2024) (2023) (2023) Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 63 Wat mag het kosten? Programma VHROSV Overzicht lasten en Begroting 2026 na Begroting 2027 Begroting 2028 Begroting 2029 Begroting 2030 baten op wijziging taakveldniveau Lasten 8.1:Ruimte en 3.551.200 3.530.900 2.895.100 2.878.200 2.866.800 leefomgeving 8.2:Grondexploitatie 9.420.500 16.549.200 7.741.900 2.437.300 3.295.000 8.3:Wonen en 2.774.000 3.004.200 3.039.200 3.039.000 3.038.600 bouwen Totaal Lasten 15.745.700 23.084.300 13.676.200 8.354.500 9.200.400 Baten 8.1:Ruimte en -1.271.400 -544.600 -223.000 -223.000 -223.000 leefomgeving 8.2:Grondexploitatie -8.582.100 -17.535.400 -7.216.400 -1.911.800 -2.769.500 8.3:Wonen en -1.912.900 -1.506.500 -1.418.500 -1.418.500 -1.418.500 bouwen Totaal Baten -11.766.400 -19.586.500 -8.857.900 -3.553.300 -4.411.000 Saldo 3.979.300 3.497.800 4.818.300 4.801.200 4.789.400 Toelichting meerjarenbeeld (Kolom Begroting 2026 zijn de bedragen na de Turap 2026) Taakveld 8.1 Ruimte en leefomgeving In 2026 zijn de baten hoger als gevolg van inkomsten uit de realisatiestimulans. De hogere lasten worden met name veroorzaakt door kosten die samenhangen met de implementatie van de Omgevingswet. De omgevingsvisie is hét beleidsdocument waarin de integrale langetermijnambities van de gemeente Barendrecht samenkomen. Op dit moment wordt hard gewerkt aan de totstandkoming van de eerste omgevingsvisie voor de gemeente Barendrecht. Inzet is vaststelling in 2027. De omgevingsvisie bevat straks onze hoofdambities op tal van beleidsvelden zoals economie, mobiliteit, voorzieningen, wonen, klimaatadaptatie en de energietransitie. De ambities uit de omgevingsvisie worden concreet gemaakt in een uitvoeringsparagraaf, waarin deze ambities worden vertaald in acties en projecten. In deze uitvoeringsparagraaf wordt ook de koppeling tussen de inhoudelijke langetermijnambities en de meerjarenbegroting gelegd. Daarnaast is in Juni 2026 een nieuwe interne projectleider aangewezen en in het najaar wordt er met een projectgroep gewerkt aan de eerste herziening van ons welstandsbeleid onder de Omgevingswet. De eerste stap is het uitwerken van een kaderstellend startdocument met daarin de afbakening van de opdracht, de koppeling aan ander omgevingsbeleid, de regels in het omgevingsplan en het afbakenen van de ambitie op een aantal inhoudelijke aspecten waaronder welstandsregels rondom na-isolatie van woningen, airco- en warmtepomp-units aan gevels en muurschilderingen. Taakveld 8.2 Grondexploitatie De begrote bedragen voor de grondexploitaties zijn op basis van de actuele Meerjaren Prognose Grondexploitaties 2026 (MPG). Taakveld 8.3 Wonen en bouwen In 2026 is een hogere opbrengst voor leges bouwvergunningen begroot als gevolg van een het actualiseren van de planning van de vergunningaanvragen. Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 64 ALGEMENE DEKKINGSMIDDELEN Algemene dekkingsmiddelen zijn inkomsten van de gemeente waar geen directe dienstverlening en/of bestedingsverplichtingen tegenover staat. Zoals de algemene uitkering en de inkomsten Onroerende Zaakbelastingen. Het zijn dan ook vrij besteedbare middelen die jaarlijks worden ingezet ter dekking van de uitgaven in de diverse programma’s. Binnen de Algemene dekkingsmiddelen zijn ook taakvelden opgenomen die niet vallen binnen de reguliere programma’s zoals beheer overige gebouwen en gronden, overhead en treasury. Hieronder treft u aan een overzicht op taakveld-niveau. In de financiële begroting, bij de toelichting op de baten en lasten, worden deze nader toegelicht. Overzicht algemene dekkingsmiddelen Exploitatie Begroting 2026 Begroting 2027 Begroting 2028 Begroting 2029 Begroting 2030 na wijziging Lasten 0.3:Beheer overige 2.034.700 2.059.300 2.064.100 2.060.100 2.056.800 gebouwen en gronden 0.4:Overhead 26.423.000 26.844.200 26.428.200 26.361.800 26.377.300 0.5:Treasury 395.400 1.156.600 1.607.000 2.077.800 2.460.800 0.61:OZB woningen 287.500 317.400 317.400 317.400 317.400 0.62:OZB niet-woningen 0 0 0 0 0 0.8:Overige baten en lasten 1.580.000 1.533.000 3.345.000 6.095.000 11.095.000 0.9:Vennootschapsbelasting 199.700 199.700 199.700 199.700 199.700 (VpB) Totaal Lasten 30.920.300 32.110.200 33.961.400 37.111.800 42.507.000 Baten 0.3:Beheer overige -1.652.900 -1.670.800 -1.670.800 -1.670.800 -1.670.800 gebouwen en gronden 0.4:Overhead -197.900 -203.500 -203.500 -203.500 -203.500 0.5:Treasury -654.000 -479.000 -479.000 -479.000 -479.000 0.61:OZB woningen -8.117.900 -8.461.500 -9.053.800 -9.061.700 -9.074.700 0.62:OZB niet-woningen -7.417.600 -7.616.500 -7.633.900 -7.651.300 -7.668.800 0.64:Belastingen overig -321.800 -318.000 -318.000 -318.000 -318.000 0.7:Algemene uitkering en -94.452.000 -98.270.000 -98.365.000 -102.316.000 -107.348.000 overige uitkeringen gemeentefonds 0.8:Overige baten en lasten -600.000 0 0 0 0 Totaal Baten -113.414.100 -117.019.300 -117.724.000 -121.700.300 -126.762.800 Saldo algemene -82.493.800 -84.909.100 -83.762.600 -84.588.500 -84.255.800 dekkingsmiddelen Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 65 PARAGRAFEN Inleiding paragrafen Inleiding De paragrafen zijn een verplicht onderdeel uit het Besluit Begroting en Verantwoording gemeenten (BBV). Hieronder is een overzicht gegeven van de acht verplichte paragrafen die van toepassing zijn voor de gemeente Barendrecht: 1. § Lokale heffingen 2. § Weerstandsvermogen en risicobeheersing 3. § Onderhoud Kapitaalgoederen 4. § Financiering 5. § Bedrijfsvoering 6. § Verbonden partijen 7. § Grondbeleid 8. § Wet Open Overheid (Woo) Deze paragrafen zullen hierna worden toegelicht. Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 66 1. § Lokale heffingen In deze paragraaf staat informatie over gemeentelijke belastingen en heffingen, inclusief beleid, opbrengstramingen, tarieven, kwijtscheldingsbeleid en lokale lastendruk voor de periode 2027-2030. Algemene uitgangspunten lokale heffingen In de begroting staan de uitgangspunten voor de meerjarenramingen (zie de Financiële begroting). Ten aanzien van de gemeentelijke belastingen en heffingen geldt in beginsel een indexering van de (belasting)tarieven en heffingen met een inflatiecorrectie van 1,9% voor 2027 op basis van de geharmoniseerde consumentenprijsindex (HICP maart 2026 CPB). Woonlasten De gemeentelijke woonlasten bestaan uit de uitgaven van burgers aan onroerende zaakbelastingen (OZB), afvalstoffenheffing en rioolheffing. Een vergelijking van de gemeentelijke woonlasten maakt de onderlinge verschillen van de woonlasten tussen Barendrecht en omliggende gemeenten inzichtelijk. Deze vergelijking is in deze paragraaf opgenomen. Het overzicht vergelijkt de tarieven van de OZB, afvalstoffenheffing en rioolheffing per gemeente en het cumulatieve bedrag van de onroerende zaakbelastingen, de afvalstoffenheffing en de rioolheffing per gemeente. Voor de benchmark woonlasten gebruiken we de publicaties van het Centrum voor Onderzoek naar de Economie van de Lagere Overheden (COELO). Tarievenbeleid Het tarievenbeleid is vastgelegd in de Belastingnota 2023. Met betrekking tot de gebonden heffingen (Afvalstoffenheffing, Reinigingsrecht, Rioolheffing, Bedrijven Investeringszone (BIZ), Lijkbezorgingsrechten, Markt- en standplaatsgelden en Leges) is het beleid erop gericht om 100% kostendekkend zijn, inclusief toe te rekenen compensabele BTW, mutaties in voorzieningen en reserves en toe te rekenen kosten voor overhead. Kostenonderbouwing tarievenberekening In deze paragraaf zijn kostenonderbouwingen voor de berekening van de gebonden heffingen opgenomen. Deze geven inzicht in hoe de geraamde baten c.q. opbrengsten en de geraamde lasten met elkaar in verhouding staan. Het dekkingspercentage van het betreffende taakveld wordt hiermee weergegeven. Overzicht geraamde belastingen en heffingen Onderstaand totaaloverzicht geeft u inzicht in de geraamde opbrengsten van de ongebonden en gebonden heffingen. Ongebonden heffingen 2026 2027 2028 2029 2030 Onroerende zaakbelastingen 15.535.500 16.078.000 16.687.700 16.713.000 16.743.500 Hondenbelasting 321.800 318.000 318.000 318.000 318.000 Toeristenbelasting 136.300 122.500 122.500 122.500 122.500 Gebonden heffingen 2026 2027 2028 2029 2030 Afvalstoffenheffing 8.796.100 9.189.300 9.168.200 9.171.600 9.074.200 Rioolheffing 5.294.600 5.524.300 5.441.600 5.657.900 5.657.900 Onroerende zaakbelastingen (OZB) De geraamde OZB-opbrengst wordt bepaald door de totale waarde van de onroerende zaken te vermenigvuldigen met het OZB-tarief. Bij deze berekening wordt rekening gehouden met een geschatte ontwikkeling van de WOZ-waarde en areaaluitbreiding. Het uitgangspunt voor de OZB-tarieven is dat de lokale lasten – waar mogelijk – niet meer dan trendmatig stijgen, oftewel alleen worden aangepast aan de inflatie (1,9%). Om dit te bereiken, wordt bij de berekening van de tarieven een eventuele waardeontwikkeling gecompenseerd door een evenredige aanpassing van het tarief. Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 67 OZB tarieven 2027 Op basis van door SVHW geschatte WOZ-waardeontwikkeling en areaaluitbreiding zien de OZB-tarieven voor 2027 er als volgt uit: Tarieven 2026 2027 Onroerende zaakbelastingen Eigenaren woningen 0,0824% 0,0791% Eigenaren niet-woningen 0,3287% 0,3350% Gebruikers niet-woningen 0,2496% 0,2545% Hondenbelasting De uitvoeringskosten voor het hondenbeleid (onder meer schoonmaken, toezicht houden, perceptiekosten, losloopgebieden en afvalbakken) worden gedekt door de inkomsten uit de hondenbelasting. Hieronder is het overzicht opgenomen van de (jaar)tarieven van de Hondenbelasting uitgaande van een tariefsverhoging met inflatiecorrectie van 1,9%. Hondenbelasting 2026 2027 Eerste hond 120,48 122,88 Tweede hond 165,60 168,84 Derde en elke volgende hond 184,08 187,68 Toeristenbelasting De toeristenbelasting is een heffing op overnachtingen in accommodaties zoals hotels, campings en bed & breakfasts. Het huidige tarief in Barendrecht lag aanzienlijk lager dan het landelijk gemiddelde. Om dit verschil geleidelijk te verkleinen, is het tarief met ingang van 2025 stapsgewijs verhoogd naar het landelijk gemiddelde. Voor 2027 stellen wij een verhoging voor naar € 2,36 naar het niveau van het landelijk gemiddelde per overnachting op een camping (COELO, 2026) Toeristenbelasting 2026 2027 Tarief 1,95 2,36 Afvalstoffenheffing Afvalstoffenheffing wordt geheven om de kosten te dekken die de gemeente maakt voor het (laten) inzamelen en verwerken van huishoudelijk afval. De in de afvalstoffenheffing te dekken kosten zijn als volgt bepaald: Kostenonderbouwing afvalstoffenheffing 2027 Kosten van de activiteit vanuit de NV BAR Afvalbeheer 4.329.000 Kosten van de activiteit vanuit de gemeente 2.864.400 Inkomsten van de activiteit, exclusief heffingen -569.900 Netto kosten van de activiteit 6.623.500 Vanuit andere activiteiten toe te rekenen kosten 731.100 Overhead 215.400 BTW 1.619.300 Totale kosten 9.189.300 Opbrengst Afvalstoffenheffing -9.189.300 Dekkingspercentage 100% Uitgaande van kostendekkende tarieven, zien de tarieven voor 2027 er als volgt: Afvalstoffenheffing 2026 2027 Eenpersoonshuishoudens 291,12 299,28 Tweepersoonshuishoudens 455,04 467,76 Huishouden van 3 of meer personen 532,44 547,20 Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 68 Rioolheffing Het uitgangspunt van de rioolheffing is om gemeenten in staat te stellen de kosten te betalen die samenhangen met de gemeentelijke watertaken. Het in 2024 door de raad vastgestelde Programma Stedelijk Water (PSW) 2024-2028 is leidend bij de berekening van de tarieven voor de rioolheffing. Voor 2027 geldt ten opzichte van 2026 een stijging van 4% exclusief inflatiecorrectie. De in de rioolheffing te dekken kosten zijn als volgt bepaald: Kostenonderbouwing rioolheffing 2027 Kosten riolering en gemalen 1.560.500 Kosten personeel 469.200 Dotatie voorziening vervanging riolering 2.867.000 Aanwending voorziening beklemde middelen riolering -1.098.200 Netto kosten van de activiteit 3.798.500 Vanuit andere activiteiten toe te rekenen kosten 567.700 Overhead 469.200 BTW 688.900 Totale kosten 5.524.300 Opbrengst rioolheffing 5.524.300 Dekkingspercentage 100% De berekende tarieven rioolheffing zien er voor 2027 als volgt uit: Rioolheffing woningen 2026 2027 Eenpersoonshuishoudens 99,24 103,20 Tweepersoonshuishoudens 191,04 198,60 Huishouden van 3 of meer personen 293,52 305,16 Rioolheffing niet-woningen 2026 2027 Percentage van de WOZ 0,0640% 0,0666% met een maximum van 4.500,00 4.500,00 Overige gebruikers: van 0 m3 t/m 20 m3 0,00 0,00 van 21 m3 t/m 500 m3 131,50 136,80 van 501 m3 t/m 1.000 m3 720,40 749,20 van 1.001 m3 t/m 1.500 m3 1.445,30 1.503,10 van 1.501 m3 t/m 2.000 m3 2.613,70 2.718,20 van 2.001 m3 t/m 3.000 m3 3.858,80 4.013,20 van 3.001 m3 t/m 4.000 m3 7.266,80 7.557,50 van 4.001 m3 t/m 8.000 m3 9.773,90 10.164,90 van 8.001 m3 t/m 15.000 m3 14.466,00 15.044,60 meer dan 15.000 m3 21.256,60 22.106,20 Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 69 Overige heffingen en rechten Leges burgerzaken, omgevings- en APV-vergunning Voor producten en diensten die de gemeente aan burgers, bedrijven en anderen verleent, worden leges in rekening gebracht. De belangrijkste hiervan zijn de leges voor burgerzaken (paspoort, rijbewijs, huwelijksvoltrekking), aanvraag APV-vergunningen en omgevingsvergunningen. Bij de bepaling van de hoogte van de legestarieven wordt gekeken naar de kostendekkendheid. De leges worden geheven voor verstrekte diensten en producten. Een aantal tarieven van leges zijn wettelijk gemaximeerd, zoals het tarief voor paspoorten, aanwezigheidsvergunning speelautomaten of bijvoorbeeld een uittreksel Burgerlijke stand. Voor het overige geldt ook dat de tarieven van leges maximaal kostendekkend mogen zijn. Op grond van de Gemeentewet mag de legesverordening als geheel maximaal kostendekkend zijn. Daarbij is kruissubsidiëring toegestaan: tarieven voor bepaalde diensten kunnen hoger worden vastgesteld om de tarieven voor andere diensten lager te houden. De kosten en opbrengsten van de leges zien er als volgt uit: Berekening kostendekkendheid leges HOOFDSTUK 1 ALGEMENE DIENSTVERLENING Totale Kosten Totale Opbrengsten Kostendekking paragraaf 1.1 Burgerlijke stand 45.500 42.600 94% paragraaf 1.2 Reisdocumenten en Nederlandse identiteitskaart 813.200 795.800 98% paragraaf 1.3 Rijbewijzen 283.700 236.000 83% paragraaf 1.4 Verstrekkingen in het kader van de basisregistratie persoonsgegevens 23.500 13.600 58% paragraaf 1.7 Overige publiekszaken 11.700 16.900 144% TOTAAL ALGEMENE DIENSTVERLENING 1.177.600 1.104.900 94% HOOFDSTUK 2 OMGEVINGSWET Totale Kosten Totale Opbrengsten Kostendekking paragraaf 3 Bouwactiviteiten 2.657.500 1.400.000 53% TOTAAL LEGES OMGEVINGSVERGUNNING 2.657.500 1.400.000 53% HOOFDSTUK 3 EUROPESE DIENSTENRICHTLIJN Totale Kosten Totale Opbrengsten Kostendekking paragraaf 3.1 Horeca 23.500 7.800 33% paragraaf 3.4 Organiseren evenement of markt 4.100 1.600 39% paragraaf 3.7 In dit hoofdstuk niet benoemd besluit 14.900 5.900 40% TOTAAL DIENSTVERLENING EUROPESE DIENSTENRICHTLIJN 42.500 15.300 36% KOSTENDEKKING LEGES TOTALE TARIEVENTABEL 3.877.600 2.520.200 65% Lijkbezorgingsrechten Voor het verlenen van diensten door en/of het gebruik van de faciliteiten van de begraafplaatsen in Barendrecht worden rechten geheven voor onder andere begraven, onderhoudsrechten en andere lijkbezorgingsrechten. De in de lijkbezorgingskosten te dekken kosten zijn in onderstaande tabel bepaald. Het hogere dekkingspercentage is niet het gevolg van tariefstijgingen maar door het nieuw toekomstbestendig begraafplaatsbeleid. Kostenonderbouwing Lijkbezorgingsrechten 2027 Kosten personeel en materieel 568.100 Kosten van de activiteit vanuit de gemeente 696.100 Netto kosten van de activiteit 1.264.200 Overhead, inclusief omslagrente 530.300 Totale kosten 1.794.500 Opbrengst lijkbezorgingsrechten 1.248.200 Dekkingspercentage 70% Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 70 Markt- en standplaatsgelden Voor het gebruik of het innemen van een standplaats voor het uitstallen, aanbieden of verkopen van goederen of voorwerpen, op de openbare ruimte of het aangewezen marktterrein, wordt onder de naam van “markt- en standplaatsgelden” een recht geheven. Er is ook de mogelijkheid om gebruik te maken van elektra- aansluitingen. Hiervoor zijn er afzonderlijke tarieven in de verordening markt- en standplaatsgelden opgenomen. Kostenonderbouwing markt- en standplaatsgelden 2027 Kosten van de activiteit vanuit de gemeente 58.900 Netto kosten van de activiteit 58.900 Overhead 38.500 BTW 4.300 Totale kosten 101.700 Opbrengst mark- en standplaatsgelden 94.400 Dekkingspercentage 93% Kwijtschelding gemeentelijke belastingen Als een inwoner van Barendrecht zijn belasting niet kan betalen, kan hij in aanmerking komen voor kwijtschelding. Dit heeft betrekking op de afvalstoffenheffing en rioolheffing. De geraamde kosten van kwijtscheldingen worden doorberekend in de tarieven. In de begroting zijn de volgende bedragen opgenomen voor kwijtschelding: Kwijtschelding gemeentelijke belastingen 2027 Rioolheffing 111.000 Afvalstoffenheffing 250.000 Totaal 361.000 Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 71 Woonlasten (lokale lastendruk) Tot de woonlasten worden gerekend de onroerendezaakbelasting, de afvalstoffenheffing en de rioolheffing. De woonlasten vormen het grootste deel van de opbrengst uit de gemeentelijke heffingen en daarmee grotendeels de lokale lastendruk. De woonlasten voor de inwoners (woningen) zijn als volgt: Omschrijving 2026* 2027,0 Afwijking + = stijging en - = daling van lasten Absoluut % A1: Eénpersoonshuishouden met een huurwoning Rioolgebruik 99,24 103,20 3,96 4% Afval 291,12 299,28 8,16 3% Totaal 390,36 402,48 12,12 3% B1: Tweerpersoonshuishouding met een huurwoning Rioolgebruik 191,04 198,60 7,56 4% Afval 455,04 467,76 12,72 3% Totaal 646,08 666,36 20,28 3% C1: Meerpersoonshuishouding met een huurwoning Rioolgebruik 293,52 305,16 11,64 4% Afval 532,44 547,20 14,76 3% Totaal 825,96 852,36 26,40 3% A2: Eénpersoonshuishouden met een koopwoning met een WOZ-waarde van € 589.000** Rioolgebruik 99,24 103,20 3,96 4% Afval 291,12 299,28 8,16 3% OZB-eigendom*** 453,50 466,39 12,89 3% Totaal 843,86 868,87 25,01 3% B2: Tweepersoonshuishouden met een koopwoning met een WOZ-waarde van € 589.000** Rioolgebruik 191,04 198,60 7,56 4% Afval 455,04 467,76 12,72 3% OZB-eigendom*** 453,50 466,39 12,89 3% Totaal 1.099,58 1.132,75 33,17 3% C2: Meerpersoonshuishouden met een koopwoning met een WOZ-waarde van € 589.000** Rioolgebruik 293,52 305,16 11,64 4% Afval 532,44 547,20 14,76 3% OZB-eigendom*** 453,50 466,39 12,89 3% Totaal 1.279,46 1.318,75 39,29 3% * Definitief vastgestelde tarieven ** Gemiddelde WOZ-waarde o.b.v. geschatte waardestijging van 7,13%, t.o.v. WOZ waarde 2026: € 550.000 (Coelo) *** OZB gemiddelde WOZ-waarde 2026 vgl Coelo * vastgesteld tarief / geschatte waardestijging 2027 tegen berekende tarief Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 72 Barendrecht ten opzichte van buurgemeenten De woonlasten van de omliggende gemeenten voor het belastingjaar 2027 zijn nog niet beschikbaar. Om de woonlasten te kunnen vergelijken wordt gebruik gemaakt van de woonlasten van deze gemeenten in 2026. Er is hierbij uitgegaan van de woonlasten van een eenpersoonshuishouden en een gezin (meerpersoonshuishouden) met zowel een koopwoning (woningeigenaren) als een huurwoning (huurders). Tarieven per gemeente 2026 (eenpersoonshuishouden) Gemeente afvalstoffenheffing rioolheffing OZB gemiddelde woonlasten woonlasten tarief woningwaarde eigenaar* huurder* Barendrecht 291 99 0,0824 550.000 844 390 Zwijndrecht 359 346 0,0801 455.000 1.070 705 H.I. Ambacht 286 199 0,0859 523.000 935 386 Ridderkerk 310 235 0,0834 444.000 916 428 Albrandswaard 302 232 0,0959 583.000 1.093 534 *Coelo-Atlas 2026 Tarieven per gemeente 2026 (meerpersoonshuishouden) Gemeente afvalstoffenheffing rioolheffing OZB gemiddelde woonlasten woonlasten tarief woningwaarde eigenaar* huurder* Barendrecht 532 294 0,0824 550.000 1.279 826 Zwijndrecht 386 346 0,0801 455.000 1.097 733 H.I. Ambacht 452 237 0,0859 523.000 1.139 571 Ridderkerk 430 235 0,0834 444.000 1.035 547 Albrandswaard 439 309 0,0959 583.000 1.308 748 *Coelo-Atlas 2026 In de hierna volgende grafiek wordt dit ten aanzien van een gezin met een koopwoning de ontwikkeling van de woonlasten in 2026 ten opzichte van 2025 weergegeven. Grafiek per gemeente Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 73 2. § Weerstandsvermogen en risicobeheersing Aanleiding en achtergrond De inventarisatie en kwantificering van de risico’s voor de begroting 2027 komt voort uit een combinatie van landelijke ontwikkelingen en lokale omstandigheden. Macro-economische ontwikkelingen en landelijk beleid, zoals de herijking van het Gemeentefonds en de krapte op de arbeidsmarkt, bepalen mede de financiële kaders. De lokale context van Barendrecht bepaalt vervolgens de specifieke financiële impact. Om deze risico’s goed in beeld te houden, maken wij gebruik van de beschikbare instrumenten voor risicomanagement en risicosturing. In samenwerking met onze BedrijfsvoeringsPartner (DBP) benutten wij waar relevant datagedreven inzichten en business intelligence. Dit draagt bij aan een actueel risicoprofiel en een realistische inschatting van de financiële impact. Risicoprofiel Door actieve risicobeheersing heeft de gemeente inzicht in de risico’s en kan het benodigde weerstandsvermogen worden bepaald. Het risicoprofiel wordt regelmatig herijkt en aangevuld met nieuwe risico’s. Daarbij wordt vanuit de actuele situatie vooruitgekeken en rekening gehouden met realistische scenario’s voor de nabije toekomst. Belangrijke externe ontwikkelingen, zoals geopolitieke spanningen, inflatie en de krappe arbeidsmarkt, werken door in het risicoprofiel. De risico’s binnen de ondersteunende bedrijfsvoering zijn opgenomen in het risicocluster van De BedrijfsvoeringsPartner. In het volgende overzicht zijn de belangrijkste geconsolideerde risico’s opgenomen die bepalend zijn voor de benodigde weerstandscapaciteit, inclusief de belangrijkste beheersmaatregelen. Deze risico’s omvatten circa 90% van de geïdentificeerde risico’s. Tien belangrijkste financiële risico’s gemeente Barendrecht Nr. Risico Maatregelen/Opmerkingen Klasse Financieel Invloed gevolg 1 Geconsolideerd risico Project Gecontroleerde projectomgeving, 5 max.€ 3.628.000 24,97% Stationstuinen Barendrecht fasering, prioritering, partneroverleg 2 Lagere Algemene Uitkering Monitoring/ benchmarking . Her- 4 max.€ 1.200.000 11,72% gemeentefonds door wijziging in prioritering, bezuinigingen, inkomsten herverdelingsmaatstaven en/of verhogen. bezuinigingen van het Rijk 3 Risicocluster uitvoering Jeugdwet- Beperkte invloed, transformatie keten, 4 max.€ 1.200.000 8,90% tekorten die ontstaan in de uitvoering van monitoring/ benchmarking, business de Jeugdwet intelligence 4 Risicocluster uitvoering wet- en De BedrijfsvoeringsPartner (DBP), Proces 5 max.€ 1.000.000 8,50% regelgeving informatieveiligheid en privacy meldpunt datalekken, beheer register gegevensverzamelingen, compliance 5 Risico dat De BedrijfsvoeringsPartner haar DBP, monitoring, business intelligence, 4 max.€ 1.100.000 8,01% taken niet kan uitvoeren binnen het competentieontwikkeling beschikbaar gestelde budget 6 Cluster BUIG, (Participatiewet) Optimaliseren uitvoering processen 4 max.€ 850.000 6,69% rijksbijdrage niet toereikend preventie, activering en handhaving 7 Faillissement van derden of instellingen bij Beperkte invloed, DBP, monitoring, 3 max.€ 1.000.000 6,19% wie borgstellingen, garanties, leningen of business intelligence vorderingen uitstaan kan leiden tot onvoorziene uitgaven 8 Cluster WMO gerelateerde risico's. Beperkte invloed, monitoring, business 4 max.€ 700.000 4,60% Overschrijding van budget(ten) intelligence 9 Risico's projecten Gecontroleerde projectomgeving, 4 max.€ 750.000 3,38% scenario-analyse/ risicoanalyse, DBP 10 Risico tekorten in overige open Nationaal programma Armoede en 4 max.€ 400.000 3,12% eindregelingen Schuldhulp- verlening, schulden, Schulddienstverlening minimaregelingen, bijzondere bijstand Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 74 Totaal grote risico’s: € 11.828.000 Overige risico’s: € 2.510.000 Totaal alle risico’s: € 14.338.000 Het bovenstaande overzicht toont risico’s die incidenteel schade op kunnen leveren, met daarbij het maximale financiële gevolg. De onderstaande tabel geeft aan hoe groot de kans is in lengte van tijd. De top 10 betreft in overwegende mate risico’s met een relatief korte tijdshorizon (binnen één jaar). Dit houdt in dat deze zich op korte termijn zouden kunnen voordoen en waarbij de mogelijkheid tot tijdige bijsturing beperkt is. Bijgevoegde tabel geeft aan hoe de spreiding in tijd is terug te vertalen. Kwantiteit Referentiebeelden Kansklasse Toelichting kansklasse 10% 0 of 1 keer per 10 1 Deze klasse wordt gehanteerd voor risico’s waarvan het onwaarschijnlijk is jaar dat deze zich in de komende jaren voordoen. 30% 1 keer per 5 – 10 jaar 2 Deze klasse hanteren we voor risico’s waarvan het niet waarschijnlijk is dat ze zich in het komende jaar voordoen. 50% 1 keer per 2 – 5 jaar 3 Deze klasse hanteren we voor risico’s die zich in het komende jaar wel maar ook niet kunnen voordoen. 70% 1 keer per 1 – 2 jaar 4 Deze klasse wordt gehanteerd voor risico’s waarvan het waarschijnlijk is dat ze zich in het komende jaar zullen voordoen. 90% 1 keer per jaar of 5 Deze klasse wordt gehanteerd voor risico’s waarvan het zeer waarschijnlijk is meer dat ze zich in het komende jaar gaan voordoen. Op basis van de ingevoerde risico's is een zogeheten risicosimulatie uitgevoerd. Wij doen dit met behulp van risicoanalyse software. Hiermee kunnen we met alle risico’s die we lopen 100.000 keer doen alsof deze in meer of mindere mate optreden om zo nauwkeuring mogelijk in te kunnen schatten welke financiële buffer er op dit moment tenminste nodig is. We doen dit vooral omdat het reserveren van het maximale bedrag ongewenst is. De risico's zullen immers niet allemaal tegelijk en in hun maximale omvang optreden. Benodigde weerstandscapaciteit bij verschillende zekerheidspercentages Percentage Bedrag 5% € 2.405.781 25% € 3.424.126 50% € 4.246.531 75% € 5.153.525 90% € 5.981.043 95% € 6.472.617 Uit bovenstaande tabel volgt dat 90% zeker is dat alle risico's kunnen worden afgedekt met een bedrag van € 5.981.043 (benodigde weerstandscapaciteit). Beschikbare weerstandscapaciteit De beschikbare weerstandscapaciteit van de gemeente Barendrecht bestaat uit het geheel aan middelen dat de organisatie daadwerkelijk beschikbaar heeft om de risico's in financiële zin af te dekken. Beschikbare weerstandscapaciteit 31-12-2026 31-12-2027 31-12-2028 31-12-2029 31-12-2030 Algemene reserve 15.229.400 15.940.000 16.834.500 16.342.300 16.331.800 Relatie benodigde en beschikbare weerstandscapaciteit Om te bepalen of het weerstandsvermogen toereikend is, dient de relatie te worden gelegd tussen de financieel gekwantificeerde risico's en de daarbij gewenste weerstandscapaciteit en de beschikbare weerstandscapaciteit. De relatie tussen beide componenten wordt in onderstaande figuur weergegeven. De benodigde weerstandscapaciteit die uit de risicosimulatie voortvloeit kan worden afgezet tegen de beschikbare weerstandscapaciteit. De uitkomst van die berekening vormt het weerstandsvermogen. Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 75 31/12/2026 Ratio weerstandsvermogen = Beschikbare weerstandscapaciteit = € 15.229.400 = 2,55 Benodigde weerstandscapaciteit € 5.981.043 31/12/2027 Ratio weerstandsvermogen = Beschikbare weerstandscapaciteit = € 15.940.000 = 2,67 Benodigde weerstandscapaciteit € 5.981.043 31/12/2028 Ratio weerstandsvermogen = Beschikbare weerstandscapaciteit = € 16.834.500 = 2,81 Benodigde weerstandscapaciteit € 5.981.043 31/12/2029 Ratio weerstandsvermogen = Beschikbare weerstandscapaciteit = € 16.342.300 = 2,73 Benodigde weerstandscapaciteit € 5.981.043 31/12/2030 Ratio weerstandsvermogen = Beschikbare weerstandscapaciteit = € 16.331.800 = 2,73 Benodigde weerstandscapaciteit € 5.981.043 Het ratio weerstandsvermogen van de gemeente Barendrecht valt op basis van de inschatting voor de begroting van 2027 met 2,67 in klasse A, wat staat voor een uitstekend weerstandsvermogen. Weerstandsnorm Waarderingscijfer Ratio Betekenis A > 2,0 Uitstekend B 1,4 – 2,0 Ruim voldoende C 1,0 – 1,4 Voldoende D 0,8 – 1,0 Matig E 0,6 – 0,8 Onvoldoende F < 0,6 Ruim onvoldoende Kengetallen In de paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing in de begroting en het jaarverslag worden kengetallen opgenomen voor de netto schuldquote, de netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen, de schuldratio, de solvabiliteitsratio, de structurele exploitatieruimte, de grondexploitatie en de belastingcapaciteit. Deze kengetallen maken het de leden van de gemeenteraad gemakkelijker om inzicht te krijgen in de financiële positie van de gemeente. Realisatie Prognose Prognose Prognose Prognose Prognose Kengetallen 2025 2026 2027 2028 2029 2030 Netto schuldquote 76.7% 95,2% 89,0% 99.6% 97,8% 90,4% Netto schuldquote gecorrigeerd voor verstrekte 76.7% 95,2% 89,0% 99,6% 97,8% 90,4% leningen Solvabiliteitsratio 23,0% 23,0% 22,7% 21,3% 20,5% 20,1% Structurele exploitatieruimte 1,5% 0,4% 1,0% 0,2% 0,4% 0,1% Grondexploitatie 3,4% 4,2% -0,7% 4,7% 6,1% 4,7% Belastingcapaciteit 118,8% 121,5% 120,4% 120,4% 120,4% 120,4% De kengetallen laten op de kengetallenmonitor voor de schuldquote en solvabiliteitsratio een middelhoge score zien en voor de belastingcapaciteit een hoge risicoscore. De grondexploitatie en structurele exploitatieruimte heeft een lage risicoscore. De waarden van de kengetallen zijn ingedeeld in 3 categorieën. Deze categorieën sluiten aan bij de landelijk vastgestelde signaleringswaarden. Categorie A is het minst risicovol, categorie C het meest risicovol. Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 76 Kengetal Categorie A Categorie B Categorie C Netto schuldquote <90% 90-130% >130% Solvabiliteitsratio >50% 20-50% <20% Structurele exploitatieruimte >0% 0% <0% Grondexploitatie <20% 20-35% >35% Belastingcapaciteit <95% 95-105% >105% De netto schuldquote geeft inzicht in het niveau van de schuldenlast van de gemeente ten opzichte van de begrote inkomsten. Het geeft zodoende een indicatie in welke mate de rentelasten en aflossingen op de exploitatie drukken. Omdat bij leningen er onzekerheid kan bestaan of deze allemaal terug worden betaald, wordt bij de berekening van de netto schuldquote onderscheid gemaakt door het kengetal zowel inclusief als exclusief de doorgeleende gelden te berekenen. Op die manier wordt duidelijk wat het aandeel van de verstrekte leningen in de exploitatie is en ook wat dat betekent voor de schuldenlast. De kengetallen fluctueren nogal. Dit komt omdat het percentage volgens de voorschriften bepaald moet worden op basis van de begrote inkomsten. De berekening is als volgt: bedragen * 1.000 Netto schuldquote Realisatie Prognose Prognose Prognose Prognose Prognose 2025 2026 2027 2028 2029 2030 Vaste schulden + 129.544 117.908 131.772 144.386 151.917 153.750 Netto vlottende schuld + 12.309 17.273 12.309 12.309 12.309 12.309 Overlopende passiva + 44.960 44.960 44.960 44.960 44.960 44.960 Totale bruto schuld 186.813 180.141 189.041 201.655 209.186 211.019 Financiële activa (uitzettingen > 1 jaar) - 2.045 2.045 2.045 2.045 2.045 2.045 Verstrekte leningen - 0 0 0 0 0 0 Uitzettingen < 1 jaar - 24.018 9.817 16.364 21.709 33.211 41.798 Liquide middelen - 310 0 1.000 1.000 1.000 1.000 Overlopende activa - 14.218 14.218 14.218 14.218 14.218 14.218 Totale netto schuld 146.222 154.061 155.414 162.683 158.712 151.958 Totale netto schuld gecorrigeerd voor alle verstrekte 146.222 154.061 155.414 162.683 158.712 151.958 leningen H. Totale saldo van baten (exclusief mutaties reserves) 190.657 161.776 174.548 163.322 162.213 168.036 Netto schuldquote 76,7% 95,2% 89,0% 99,6% 97,8% 90,4% Netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte 76,7% 95,2% 89,0% 99,6% 97,8% 90,4% leningen De schuldquote valt in 2027 in de klasse laag risico en de jaren er na in de klasse middel risico De solvabiliteit geeft aan welk gedeelte van het bezit met eigen vermogen is gefinancierd. Dit is ca. 23% voor 2027, wat betekent dat 77% met vreemd vermogen is gefinancierd. bedragen * 1.000 Solvabiliteit Realisatie Prognose Prognose Prognose Prognose Prognose 2025 2026 2027 2028 2029 2030 A. Eigen vermogen + 58.725 56.698 57.945 56.763 56.102 54.932 B. Totaal passiva ∕ 255.727 246.191 255.184 266.555 273.364 273.969 Solvabiliteit 23,0% 23,0% 22,7% 21,3% 20,5% 20,1% Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 77 De structurele exploitatieruimte is van belang om te kunnen beoordelen welke structurele ruimte de gemeente heeft om de eigen lasten te dragen. Structurele baten zijn bijvoorbeeld de algemene uitkering en opbrengsten uit de onroerendezaakbelasting. Een positief percentage betekent dat de structurele baten toereikend zijn om de structurele lasten (inclusief rente en aflossingen van leningen) te dekken. bedragen * 1.000 Structurele exploitatieruimte Realisatie Prognose Prognose Prognose Prognose Prognose 2025 2026 2027 2028 2029 2030 Saldo van baten en lasten + 6.933 -2.027 1.441 -1.182 -661 -1.170 Toevoegingen en onttrekkingen aan reserves + 352 2.738 -546 690 650 610 Rekening en begrotingssaldo 7.285 711 895 -492 -11 -560 Waarvan incidentele lasten en baten - 4.343 122 -821 -737 -687 -687 Structureel saldo 2.942 589 1.716 245 676 127 Totale saldo van baten (exclusief mutaties reserves) 190.657 161.776 174.548 163.322 162.213 168.036 Structurele exploitatieruimte 1,5% 0,4% 1,0% 0,2% 0,4% 0,1% Het kengetal grondexploitatie geeft weer hoe de waarde van de grond zich verhoudt tot de totale (geraamde) baten. De boekwaarde van de voorraden grond is van belang, omdat deze waarde moet worden terugverdiend bij de verkoop. Hoe lager het percentage hoe beter. bedragen * 1.000 Grondexploitatie Realisatie Prognose Prognose Prognose Prognose Prognose 2025 2026 2027 2028 2029 2030 A. Bouwgronden in exploitatie + 6.416 6.790 -1.240 7.748 9.832 7.976 Totale bouwgronden 6.416 6.790 -1.240 7.748 9.832 7.976 B. Totale saldo van baten (exclusief mutaties reserves) / 190.657 161.776 174.548 163.322 162.213 168.036 Grondexploitatie 3,4% 4,2% -0,7% 4,7% 6,1% 4,7% De belastingcapaciteit geeft inzicht hoe de belastingdruk in de gemeente zich verhoudt ten opzichte van het landelijke gemiddelde. Barendrecht zit in 2027 boven het landelijk gemiddelde met 120,4%, vergeleken met het landelijk gemiddelde over 2026 (t-1). bedragen * 1.000 Belastingcapaciteit Tarieven Tarieven Tarieven Tarieven Tarieven Tarieven 2025 2026 2027 2028 2029 2030 A. OZB-lasten voor gezin bij gemiddelde WOZ-waarde + 437 454 466 466 466 466 B. Rioolheffing voor gezin bij gemiddelde WOZ-waarde + 243 294 305 305 305 305 C. Afvalstoffenheffing voor een gezin + 501 532 547 547 547 547 D. Eventuele heffingskorting voor een gezin - 0 0 0 0 0 0 Totale woonlasten voor gezin bij gemiddelde WOZ-waarde 1.181 1.279 1.319 1.319 1.319 1.319 E. Woonlasten landelijke gemiddelde voor gezin in t-1 / 994 1.053 1.095 1.095 1.095 1.095 Woonlasten t.o.v. landelijke gemiddelde jaar er voor 118,8% 121,5% 120,4% 120,4% 120,4% 120,4% Trends en ontwikkelingen risicoprofiel Barendrecht In deze paragraaf worden de belangrijkste trends en ontwikkelingen in relatie gebracht met de risico’s van de gemeente. De gemeente kan onzekerheden positief beïnvloeden door investeringen en maatregelen te treffen. In deze paragraaf worden de belangrijkste onzekerheden en risico’s toegelicht en daarbij worden negatieve scenario’s als input gebruikt. Het weerstandsvermogen van de gemeente stond de afgelopen jaren onder druk. Door het positieve jaarrekeningresultaat over 2025 is de positie verbeterd. Het weerstandsvermogen blijft echter een belangrijk aandachtspunt. Het versterken en behouden van de financiële positie is nodig om risico’s en onverwachte tegenvallers op te kunnen vangen. Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 78 Project De Stationstuinen: De gemeente gaat in een periode van 10 tot 12 jaar een moderne wijk met naar verwachting meer dan 3.500 woningen realiseren. De ontwikkeling van de risico’s hierbij speelt een belangrijke rol en deze zal fluctueren. In de huidige meer concretere fase van het project is het inzicht in de risico's die in de verschillende fases van het project op kunnen treden veel scherper dan in de voorgaande periode waarin meerdere scenario's relatief hoge risico's bevatte. Het prijsniveau van grond-/ brandstoffen, bouwmateriaal, personeel en de toegang tot overheidssubsidies blijven continu van invloed op de hoogte van het risico, dat dient te worden beheerst. Momenteel is dit risicocluster met € 3.628.000 aan maximaal berekend risico nog steeds de grootste in het risicoprofiel van de gemeente. De invloed er van op de weerstandscapaciteit van de gemeente is ook opgenomen in het risicoprofiel en de berekening van de ratio. Lagere algemene uitkering gemeentefonds: De onzekerheid over de rijksbezuinigingen vraagt om behoedzaam risicomanagement. Gezien de mogelijke impact op de gemeentelijke financiën wordt het risico voor de begroting verhoogd naar € 1.200.000. Hiermee wordt rekening gehouden met mogelijke financiële tegenvallers als gevolg van rijksbeleid. Risicocluster uitvoering Jeugdwet: De kans op substantiële budgetoverschrijdingen in de Jeugdwet blijft aanzienlijk. Door de hardnekkige krapte op de arbeidsmarkt bij zorgaanbieders stagneert de instroom in lichte, preventieve zorg. Hierdoor escaleren problemen aan de voorkant en stromen jeugdigen sneller in naar zwaardere, specialistische zorgtrajecten. Dit risico is gewaardeerd op € 1.200.000. Informatieveiligheid en privacy: De potentiële financiële impact ontwikkelt zich langs de lijnen van dwingende, strengere wet- en regelgeving zoals de Europese NIS2-richtlijn, de Baseline Informatiebeveiliging Overheid (BIO), de AVG en specifieke eisen in het sociaal domein (WGBO). Dit toenemende risicoprofiel is nadrukkelijk geen weerspiegeling van een achterblijvende organisatie; de DBP en de gemeente Barendrecht bewegen continu en proactief me via doorlopende audits en compliance-trajecten. Echter, de fors verhoogde wettelijke sancties en de forensische herstelkosten bij een eventuele cybercalamiteit verhogen het financiële risico onafwendbaar. Om onze ratio te bewaken, fixeren we dit risico via een tussenstap op € 1.000.000. Budgettoereikendheid DBP: Dit risico betreft de budgettaire toereikendheid van De BedrijfsvoeringsPartner (DBP). Het risico is op het niveau van de gemeenschappelijke regeling bepaald en vervolgens naar rato van de verdeelsleutel toegerekend aan Barendrecht. Het gaat daarbij om mogelijke financiële risico’s binnen onder meer HRM, ICT, cyberbeveiliging, audit & control en de financiële zorg- en uitkeringsadministratie. Voor 2027 is dit risico geraamd op circa € 1,1 miljoen. Cluster BUIG (Participatiewet) rijksbijdrage: Dit risico betreft het niet toereikend zijn van de Rijksbijdrage voor de bijstandslasten. In de begroting is uitgegaan van een daling van de bijstandskosten, waarbij de uitgaven en inkomsten aan elkaar zijn gelijkgesteld. Het risico bestaat dat deze daling niet of onvoldoende wordt gerealiseerd, waardoor een tekort ontstaat. Het maximaal financieel gevolg is daarom herijkt naar € 850.000. Faillissement van derden of instellingen (garanties): Voor openstaande borgstellingen, garanties en geldleningen handhaven we een stabiel risico van € 1.000.000. Onder de actieve monitoring van deze post valt in het bijzonder de financiële gezondheid van onze lokale, gesubsidieerde instellingen (sport, cultuur, welzijn). Door stijgende exploitatie- en personeelslasten in deze sector moet structureel de dialoog worden gevoerd om eventuele acute tekorten of noodzakelijke reddingsoperaties vroegtijdig te signaleren en waar mogelijk schade te voorkomen. Cluster Wmo gerelateerde risico's: De druk op de Wmo neemt toe door onder meer de vergrijzing en een complexere zorgvraag. Bij de toegang tot de Wmo wordt daarom nadrukkelijk gekeken naar wat inwoners zelf kunnen en naar de mogelijkheden van algemene voorzieningen, voordat maatwerkvoorzieningen worden ingezet. Deze aanpak kan de financiële gevolgen van de toenemende zorgvraag niet volledig voorkomen. Het resterende financiële risico is geraamd op € 700.000 en wordt als risico opgenomen in het weerstandsvermogen. Risico's overige projecten: Dit betreft de risicobuffer voor het reguliere projectenportfolio, exclusief de gebiedsontwikkeling Stationstuinen. Binnen projecten kunnen zich onverwachte kosten voordoen, bijvoorbeeld door prijsstijgingen, materiaalschaarste en tegenvallende aanbestedingen. Voor deze risico’s is op basis van de meest recente risicosimulaties een bedrag van € 750.000 opgenomen. Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 79 Overige open eind regelingen zoals schulddienstverlening, minimaregelingen en bijzondere bijstand: De doorwerking van inflatie en gestegen lasten op kwetsbare huishoudens in Barendrecht blijft voelbaar. Dit kan leiden tot een stijging van het aantal aanvragen voor de bijzondere bijstand en schuldhulpverlening. Dit open- eindrisico staat momenteel ingeschat op € 400.000. Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 80 3. § Onderhoud kapitaalgoederen Algemeen De kwaliteit van onze wegen, bruggen, parken, verlichting, speelplekken, riolering en water bepaalt mede de leefbaarheid en aantrekkelijkheid van Barendrecht. Het strategisch beheren van deze kapitaalgoederen is een kerntaak, gericht op veiligheid, toekomstbestendigheid, mobiliteit en waardebehoud. Strategische pijlers zijn daarbij: • Assetmanagement & Kwaliteit: We sturen op risicobeheersing en optimalisatie via assetmanagement, conform CROW-kwaliteitsniveaus (A in centra en B in de rest van de gemeente). • Gericht onderhoud & Vervanging: Op basis van actuele beheerplannen en inspecties prioriteren we onderhoud en vervanging. • Vooruitkijken & Anticiperen: Het reserveren van middelen voor het beheer van nieuw areaal en het managen van risico's (stijgende kosten en de impact van de energietransitie op wegen/groen). Zo werken we aan een toekomstbestendige, veilige en aantrekkelijke openbare ruimte voor alle inwoners en gebruikers. Beheer- en beleidsplannen zijn daarbij essentieel. Onderstaande tabel geeft een overzicht van die plannen. Beheerplan Jaar van Jaar van Financiering¹ Gemeentelijk beleid vaststelling herziening Wegen 2023 2026 E/I - Beheerplan Wegen gemeente Barendrecht 2022-2026 (2023) - Herijking Integrale Visie Openbare Ruimte (2013) Civiele kunstwerken 2026 2030 E - Beheerplan civiele kunstwerken 2026-2030 (2026) Groen en bomen 2024 2028 E - Groenbeheerplan 2024-2028 gemeente Barendrecht (2024) - Beleidsdoelen en uitgangspunten Bomenverordening (2024) - Groenvisie Barendrecht 2030 (2023) - Groene kaart gemeente Barendrecht (2019) - Bomenverordening gemeente Barendrecht (2013) - Herijking Integrale Visie Openbare Ruimte (2013) - Groenbeleidsplan 'Barendrecht ziet groen' (2008) Verlichting 2020 2026 E/I - Factsheet openbare verlichting (2020) - Appendix duurzaamheid beleidsplan openbare verlichting(2015) - Beleidsplan openbare verlichting (2004) Speelvoorzieningen 2024 2034 E/I - Speelruimteplan 'Spelen met ruimte' (2024) - Factsheet speelvoorzieningen (2020) - Notitie schoolpleinen (2013) Straatmeubilair 2015 2027 E - Factsheet straatmeubilair (2020) - Algemene Plaatselijke Verordening (2020) Riolering 2024 2028 E/V - Programma Stedelijk Water 2024-2028 (2024) Water 2024 2028 E - Programma Stedelijk Water 2024-2028 (2024) - Waterbeheerprogramma 2022-2027 WSHD (2021) - Gewijzigde nota bodembeheer (2021) ¹ Via exploitatie (E), investering (I) of voorziening (V) Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 81 Wegen: Fundament voor mobiliteit Met zo’n 2,7 miljoen m² aan gemeentelijke verharding (elementen-, asfalt-, beton- en halfverharding) vormen de wegen een essentieel onderdeel van onze infrastructuur. De gemiddelde technische en beheerkwaliteit scoort een B (CROW). Ondermaatse kwaliteit (C/D) pakken we aan of prioriteren we in de uitvoeringsplanning. Een strategisch aandachtspunt zijn de vele kabel- en leidingwerkzaamheden (o.a. energietransitie), die kunnen leiden tot versnelde achteruitgang en extra onderhoudsmaatregelen. Het investeringsbudget voor het vervangen/rehabiliteren van wegen besteden we effectief om de kwaliteit van ons wegareaal op peil te houden. Van rehabilitatie is sprake als de weg aan het einde van zijn levensduur is en wordt de bestaande constructie (verharding en fundering) verwijderd en opnieuw aangebracht. In 2027 betreft het integrale herinrichtingsprojecten als Talmaweg, Willem Alexanderplantsoen, Smitshoek, Bark, Boeier en asfaltvervanging verspreid over de gemeente. Beheerplan wegen Begroot Begroot Begroot Begroot 2027 (€) 2028 (€) 2029 (€) 2030 (€) Verzorgend onderhoud (E) 782.200 782.200 782.200 782.200 Klein onderhoud (E) 283.900 283.900 283.900 283.900 Groot onderhoud (E) 981.600 981.600 981.600 981.600 Totaal onderhoudskosten 2.047.700 2.047.700 2.047.700 2.047.700 Rehabilitatie wegen (I) 2.306.800 1.956.800 1.956.800 1.956.800 Kapitaallasten (E) 1.280.200 1.314.200 1.348.200 1.351.600 Via exploitatie (E) of investering (I) Civiele kunstwerken: Verbindingen beheren De gemeente beheert meer dan 390 civieltechnische kunstwerken (trappen, bruggen, keermuren, tunnels, vlonders etc.) Het beheer is daarbij primair gericht op duurzame technische instandhouding/behoud van functionaliteit met aandacht voor het sociale veiligheidsgevoel (periodiek reinigen) en ecologische kwaliteit (faunavoorzieningen). Beheerplan civiele kunstwerken Begroot Begroot Begroot Begroot 2027 (€) 2028 (€) 2029 (€) 2030 (€) Klein onderhoud (E) 286.000 286.000 286.000 286.000 Totaal onderhoudskosten 286.000 286.000 286.000 286.000 Kapitaallasten (E) 38.600 38.600 38.600 38.600 Via exploitatie (E) Groen en bomen: Beeldbepalend en ecologisch waardevol Het gemeentelijk openbaar groen in Barendrecht (ca. 23.500 bomen, zo'n 55 hectare beplanting, 5,6 hectare hagen en 216 hectare gras) is essentieel voor de uitstraling en ecologische waarde van onze gemeente. Het reguliere boomonderhoud is op orde en overall scoort het groenonderhoud een gemiddelde B-kwaliteit. Bij groenvervanging zetten we strategisch in op klimaatadaptatie met meer bomen, meer biodiversiteit en vergroening waar mogelijk. Net als bij wegen vormen graafwerkzaamheden (energietransitie) een risico voor de levensduur van bomen en groeiplaatsen. Beheerplan groen en bomen Begroot Begroot Begroot Begroot 2027 (€) 2028 (€) 2029 (€) 2030 (€) Dagelijks onderhoud (E) 2.863.900 2.863.900 2.863.900 2.863.900 Renovatie en inboet (E) 867.100 492.100 492.100 492.100 Totaal onderhoudskosten 3.731.000 3.356.000 3.356.000 3.356.000 Kapitaallasten (E) 59.300 58.700 58.100 57.500 Via exploitatie (E) Vanaf 2028 is het budget met € 375.000 verlaagd als bezuinigingsmaatregel Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 82 Openbare verlichting: Veiligheid en sfeer in het donker Openbare verlichting (ruim 13.000 masten) is essentieel voor de sociale- en verkeersveiligheid en de aantrekkelijkheid van de buitenruimte. Het beheer focust op instandhouding (goede werking) en strategische verduurzaming via de transitie naar LED. Beheerplan Verlichting Begroot Begroot Begroot Begroot 2027 (€) 2028 (€) 2029 (€) 2030 (€) Dagelijks onderhoud (E) 160.200 160.200 160.200 160.200 Planmatig onderhoud (E) 816.900 839.500 884.000 906.000 Totaal onderhoudskosten 977.100 999.700 1.044.200 1.066.200 Vervangen verlichting (I) 399.900 399.900 399.900 399.900 Kapitaallasten (E) 161.200 181.200 201.200 221.200 Via exploitatie (E) of investering (I) Speelvoorzieningen: Ruimte voor ontwikkeling Buitenspelen is cruciaal voor de fysieke en mentale gezondheid van kinderen. Daarom beheren we 1.490 speeltoestellen op 271 speel- & sportplekken en 16 schoolpleinen. Het beheer is primair gericht op veilig gebruik en instandhouding. Onveilige situaties pakken we direct aan. Herinrichting vindt plaats bij einde levensduur (gemiddeld 12 jaar) of bij gewijzigde demografie, waarbij participatie van omwonenden en kinderen een vast onderdeel is van het ontwerp- en keuzeproces. Beheerplan speelvoorzieningen Begroot Begroot Begroot Begroot 2027 (€) 2028 (€) 2029 (€) 2030 (€) Dagelijks onderhoud (E) 144.100 144.100 144.100 144.100 Planmatig onderhoud (E) 606.400 630.200 665.800 693.700 Totaal onderhoudskosten 750.500 774.300 809.900 837.800 Vervangen speelvoorzieningen (I) 686.300 776.300 776.300 776.300 Kapitaallasten (E) 572.800 600.300 635.900 663.800 Via exploitatie (E) of investering (I) Straatmeubilair: Functionaliteit en uitstraling Objecten als zitbanken, fietsenrekken en afvalbakken verbeteren het gebruik, de functionaliteit en toegankelijkheid van de openbare ruimte en dragen bij aan de uitstraling. Beheer is gericht op het schoon, heel en veilig houden en het tijdig vervangen van objecten aan het einde van hun levensduur. Beheerplan straatmeubilair Begroot Begroot Begroot Begroot 2027 (€) 2028 (€) 2029 (€) 2030 (€) Dagelijks onderhoud (E) 51.600 51.600 51.600 51.600 Planmatig onderhoud (E) 56.600 56.600 56.600 56.600 Totaal onderhoudskosten 108.200 108.200 108.200 108.200 Via exploitatie (E) Verkeersinstallaties: Veiligheid en Doorstroming Verkeersregelinstallaties (vri's) en beweegbare flexibele afsluitingen (bfa's) zijn cruciaal voor verkeersveiligheid, doorstroming en toegankelijkheid. We beheren 11 vri’s en 9 bfa’s. Het beheer is gericht op het behouden van de kwaliteit, veiligheid en functionaliteit. Beheerplan verkeersinstallaties Begroot Begroot Begroot Begroot 2027 (€) 2028 (€) 2029 (€) 2030 (€) Klein onderhoud (E) 183.300 182.600 171.900 171.300 Totaal onderhoudskosten 183.300 182.600 171.900 171.300 Kapitaallasten (E) 69.600 68.900 58.200 57.600 Via exploitatie (E) Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 83 Water en Beschoeiingen: Dynamisch Beheer Het beheer van ons oppervlaktewater (ruim 735.000 m²), beschoeiingen (90 km) en natuurvriendelijke oevers (34 km) is gericht op veiligheid, waterberging, doorstroming en hoge ecologische waarde. Voor het baggerbeheer maken wij gebruik van het beheerprogramma Baggerteam. Op basis van historische inmeetgegevens wordt de baggeraanwas per watergang berekend. Deze informatie vormt de basis voor een risicogerichte en efficiënte baggerplanning. Afhankelijk van de hoeveelheid aanwas wordt bepaald wanneer onderhoud noodzakelijk is. Gemiddeld wordt een watergang eens per 5 tot 8 jaar gebaggerd. Daarnaast voeren wij jaarlijks gefaseerd waterplanten- en rietbeheer uit om de doorstroming, waterkwaliteit en ecologische waarde van de watergangen te waarborgen. Beschoeiingen worden vijfjaarlijks geïnspecteerd als basis voor onderhoud en vervanging. We spelen actief in op uitdagingen: verbetering waterkwaliteit Gaatkensplas (ritsbeheer, beperken inlaat rivierwater), klimaatverandering (diepte-infiltratie bij Stationstuinen) en de dalende visstand (onderzoek en maatregelen i.s.m. visvereniging). Het areaal neemt toe door nieuwbouw. Beheerplan oppervlaktewater Begroot Begroot Begroot Begroot 2027 (€) 2028 (€) 2029 (€) 2030 (€) Dagelijks onderhoud (E) 235.000 243.000 250.000 260.000 Planmatig onderhoud (E) 540.000 555.000 600.000 620.000 Totaal onderhoudskosten 775.000 798.000 850.000 880.000 Beschoeiingen (I) 104.000 104.000 104.000 104.000 Waterbergende wegfundering (I) 250.000 250.000 250.000 250.000 Via exploitatie (E) of investering (I) Riolering Vanuit onze wettelijke zorgplicht beheren we een uitgebreid rioolstelsel (ruim 400 km leiding, 290 gemalen) voor afval-, hemel- en grondwater. Dit is cruciaal voor volksgezondheid, milieu en leefomgeving. We monitoren de kwaliteit via jaarlijkse inspectie en reiniging van 15% van het areaal. Noodzakelijke reparaties worden uitgevoerd om de functionaliteit te borgen. De gemalen houden we in goede conditie via proactief onderhoud, inspecties, reiniging en tijdige vervanging. Daarbij zetten we in op duurzaamheid en innovatie. Een belangrijk strategisch aandachtspunt is de veroudering van het stelsel, met name het risicovolle gresriool (25% van vuilwaterriool). Om de algehele kwaliteit en waarde van de riolering te waarborgen en een vervangingspiek rond 2070 te voorkomen, is de strategische keuze gemaakt om riolen aan einde levensduur (gemiddeld 60 jaar) integraal te vervangen in plaats van te relinen. Dit biedt de kans om wijken direct klimaatadaptief (verbeterde hydraulische capaciteit) en toekomstgericht in te richten. In 2027 starten we met de rioolvervanging in het Oude Dorp, vooruitlopend op de bredere herinrichting, vanwege de urgentie (einde levensduur, capaciteitstekort). Daarnaast wordt in datzelfde jaar Talmaweg fase 2 uitgevoerd, waarbij het riool wordt vervangen. Ook hier groeit het areaal door nieuwbouwprojecten. Beheerplan riolering en gemalen Begroot Begroot Begroot Begroot 2027 (€) 2028 (€) 2029 (€) 2030 (€) Dagelijks onderhoud riool (E) € 300.000 € 300.000 € 300.000 € 300.000 Planmatig onderhoud riool (E) € 335.000 € 335.000 € 335.000 € 335.000 Planmatig onderhoud gemalen (E) € 147.600 € 147.600 € 147.600 € 147.600 Totaal onderhoudskosten € 782.600 € 782.600 € 782.600 € 782.600 Vervanging gemalen (V) € 117.000 € 108.000 € 120.000 € 120.000 Vervanging riolering (V) € 2.750.000 € 1.750.000 € 1.911.000 € 1.911.000 Via exploitatie (E) of voorziening (V) Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 84 Afvalinzameling We streven naar 100kg verbrandbaar restafval per inwoner per jaar in 2028 en daarnaast ambiëren we een recyclepercentage van ten minste 60% in 2030. In 2026 is onderzoek en voorbereiding voor de communicatiecampagne voor afvalscheiding vervolgd en worden de fases bepaald waarin deze campagne in 2027 verder uitrolt. Ook doen we in een van deze fases een investering om GFT-bakjes en -zakjes beschikbaar te stellen op aanvraag. We verwachten door deze campagne in 2027 de eerste besparing door betere afvalscheiding en dit neemt in de loop van de jaren naar verwachting toe. Vanwege een verandering in inzamelingshoeveelheden per afvalstroom, trekken we deze verwachting door naar 2027. Dit betekent minder opbrengsten voor glas door een lager aanbod, meer kosten voor OPK door een tariefsverhoging, maar ook minder kosten voor GFT door minder aanbod en een hogere inzamelvergoeding van verpakkingsafval. Een grotere kostenpost ontstaat door hogere kosten voor ingeleverd PMD+restafval. Behalve dat er meer wordt ingeleverd, stijgen zowel het verbrandingstarief voor restafval als dat er een verhoogde kostenpost is vanwege een CO2-heffing als bepaald door het Rijk. Deze is er sinds 2026 en wordt verhoogd per 2027. Het onderhoud, reiniging en de garantie van de ondergrondse containers is geborgd in een onderhoudsovereenkomst van de gemeente met de leverancier. Het betreft verzamelcontainers voor PMD/restafval, papier/karton, glas en GFT cocons. De (ondergrondse) container is onderdeel van de openbare ruimte (onroerende goederen) en komt als investering ten laste van de gemeente. De N.V. BAR Afvalbeheer faciliteert de gemeente in de aanschaf, plaatsing en het onderhoud van de ondergrondse containers. Voor het vervangen van verzamelcontainers is een meerjarenvervangingsplan opgesteld. Investeringen voor containers in 2027 pakken veel lager uit dan verwacht in dit plan. Dit komt door levensverlengend onderhoud van de containers, waardoor deze langer mee kunnen en investeringen voor vervanging bespaard blijven. Waterhuishouding Het beheer van ons oppervlaktewater (ruim 735.000 m²), beschoeiingen (90 km) en natuurvriendelijke oevers (34 km) is gericht op veiligheid, waterberging, doorstroming en hoge ecologische waarde. Voor het baggerbeheer maken wij gebruik van het beheerprogramma Baggerteam. Op basis van historische inmeetgegevens wordt de baggeraanwas per watergang berekend. Deze informatie vormt de basis voor een risicogerichte en efficiënte baggerplanning. Afhankelijk van de hoeveelheid aanwas wordt bepaald wanneer onderhoud noodzakelijk is. Gemiddeld wordt een watergang eens per 5 tot 8 jaar gebaggerd. Daarnaast voeren wij jaarlijks gefaseerd waterplanten- en rietbeheer uit om de doorstroming, waterkwaliteit en ecologische waarde van de watergangen te waarborgen. Beschoeiingen worden vijfjaarlijks geïnspecteerd als basis voor onderhoud en vervanging. We spelen actief in op uitdagingen: verbetering waterkwaliteit Gaatkensplas (ritsbeheer, beperken inlaat rivierwater), klimaatverandering (diepte-infiltratie bij Stationstuinen) en de dalende visstand (onderzoek en maatregelen i.s.m. visvereniging). Het areaal neemt toe door nieuwbouw. Accommodaties Doel en omvang maatschappelijk Vastgoed Met de gebouwen van de gemeente stellen we inwoners in staat om onderwijs te volgen, te sporten, elkaar te ontmoeten en andere beleidsdoelen te realiseren. Bouwstenen voor Sociaal heeft in november 2024 een handreiking paragraaf kapitaalgoederen voor het begroten en verantwoorden van gemeentelijke gebouwen uitgebracht. In het realiseren, in stand houden en vernieuwen van de gebouwen gaat veel geld om. Daarom is het van belang goed en meerjarig inzicht te hebben in het nut van deze gebouwen en de te verwachten onderhoudskosten. In de handreiking worden bouwstenen gegeven voor het doel en de omvang van de gebouwen, kwaliteit van de gebouwen en financiële indicatoren. In deze begroting is een eerste aanzet gedaan op basis van het format in de handreiking. De komende tijd werken wij eraan om het format verder in te vullen. Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 85 In de onderstaande tabel staan het aantal objecten en aantal m2 bruto vloeroppervlak per functie weergegeven. De huisvesting van scholen in multifunctionele accommodaties zijn in de onderstaande tabel ondergebracht bij multifunctionele accommodaties. Functie Aantal Aantal m2 bruto vloeroppervlak Programma objecten (BAG) Ambtelijke huisvesting 2 11.616 Algemene dekkingsmiddelen Cultuur 6 7.499 Algemene dekkingsmiddelen Bestuur en Ondersteuning Sociaal domein Sport, cultuur en recreatie Multifunctionele 8 32.788 Algemene dekkingsmiddelen accommodaties Onderwijs 19 60.893 Algemene dekkingsmiddelen Onderwijs Sport 13 28.589 Algemene dekkingsmiddelen Onderwijs Sport, cultuur en recreatie Zorg en welzijn 4 2.239 Algemene dekkingsmiddelen Onderwijs Volksgezondheid en milieu Overig 16 5.918 Algemene dekkingsmiddelen Onderwijs Sport, cultuur en recreatie Veiligheid Verkeer, vervoer en waterstaat Volksgezondheid en milieu Volkshuisvesting, RO en stedelijke vernieuwing Totaal 68 149.542 Kwaliteit van de gebouwen Het uitgangspunt voor het beheer en onderhoud van de gemeentelijke maatschappelijke vastgoedportefeuille is het bieden van een hoogwaardig en functioneel voorzieningenniveau. Het meerjarenonderhoudsplan (MJOP) 2023–2027, vastgesteld in 2022, wordt op basis van nieuwe inspecties eind 2026 herzien. Daarbij wordt toegewerkt naar één integrale meerjarige onderhoudsvoorziening voor alle gemeentelijke gebouwen. Bij de vorming van deze voorziening worden de huidige afzonderlijke reserves voor deze gebouwen betrokken. Het onderhoud is onderverdeeld in het planmatig, dagelijks en meldingenonderhoud. Het planmatig onderhoud richt zich op het in stand houden van het vastgoed dat voldoet aan conditiescore 3 van de NEN2767 (schoon, heel en veilig) en uiteraard aan de vigerende wet- en regelgeving van het Bouwbesluit. In november 2023 heeft de gemeente Barendrecht de “Milieuopgave Barendrecht 2023-2026” vastgesteld. Dit plan streeft ernaar het elektriciteitsverbruik in de gebouwde omgeving te beperken en, waar financieel haalbaar, gebouwen energieneutraal (ENG) te maken. Dit betekent dat het energieverbruik van gebouwen volledig op locatie zelf wordt opgewekt, wat resulteert in een neutrale CO2-uitstoot. Deze ambitie sluit aan bij de energiebesparingsplicht en de bredere doelen van het Klimaatakkoord. Hierin hebben we al stappen gezet. We moeten nog 15% CO2 reductie realiseren om aan de voor 2030 wettelijke eisen te voldoen. We verwachten dit te realiseren door middel van duurzaam groot onderhoud. In het Integraal Huisvesting Plan 2024 (IHP) en het Integraal Accommodatieplan 2025 (IAP) is rekening gehouden met verduurzaming. Financieel overzicht van de gebouwen In de onderstaande tabel wordt per functie een overzicht gegeven van een raming van de lasten en baten van het gemeentelijke vastgoed van de begroting 2027. Functie Lasten Baten Resultaat Ambtelijke huisvesting € 1.144.007 € -305.700 € 838.300 Cultuur € 1.543.200 € -1.109.300 € 433.900 Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 86 Functie Lasten Baten Resultaat Multifunctionele accommodaties € 3.072.900 € -2.040.200 € 1.032.700 Onderwijs € 3.619.600 € -570.900 € 3.048.700 Sport € 3.979.800 € -1.129.600 € 2.850.200 Zorg en welzijn € 249.600 € -281.900 € -32.300 Overig € 681.700 € -202.400 € 479.300 Totaal € 14.290.807 € -5.640.000 € 8.650.800 Areaalgegevens Asset Assetonderdeel Aantal Eenheid Civiele kunstwerken Fiets-voetgangersbrug 101 stuks Civiele kunstwerken Overig kunstwerk 254 stuks Civiele kunstwerken Verkeersbrug/viaduct 38 stuks Gemalen Bergbezinkvoorziening 1 stuks Gemalen Centrale voedingskast 9 stuks Gemalen Drukriool 223 stuks Gemalen Groot gemaal (droog) 2 stuks Gemalen Groot gemaal (nat) 60 stuks Gemalen Oppervlaktewatergemaal 3 stuks Groen Beplanting 549.140 vierkante meter Groen Boom 23.525 stuks Groen Gras 2.165.166 vierkante meter Groen Haag 56.670 vierkante meter Openbare verlichting Armatuur 13.551 stuks Openbare verlichting Lamp 13.919 stuks Openbare verlichting Lichtmast 13.038 stuks Riolering Drukriolering 61.270 strekkende meter Riolering Rioolput 8.941 stuks Riolering Rioolvoorziening 2 stuks Riolering Vrijvervalleiding 344.426 strekkende meter Spelen Schoolplein 16 stuks Spelen Speel- en sportplek 271 stuks Spelen Speeltoestel 1.490 stuks Spelen Valondergrond 17.738 vierkante meter Verkeer Verkeersbord 5.164 stuks Verkeer Verkeersteken (paal/drager) 3.831 stuks Water Natuurlijke oever 29.691 strekkende meter Water Natuurvriendelijke oever 4.394 strekkende meter Water Oeverbeschoeiing 88.868 strekkende meter Water Watergang 737.528 vierkante meter Wegen Asfaltverharding 799.735 vierkante meter Wegen Elementenverharding 1.858.884 vierkante meter Wegen Goot 4.830 strekkende meter Wegen Kolk 32.418 stuks Wegen Overige verharding 16.033 vierkante meter Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 87 4. § Financiering Algemeen In de paragraaf financiering beschrijven we de plannen en acties op het gebied van liquiditeitsbeheer, de financiële positie en de hieraan verbonden risico’s voor de jaren 2026 tot en met 2029. Naast enkele onderwerpen die verplicht onderdeel uitmaken van deze paragraaf, gaan we ook in op een aantal ontwikkelingen die van belang zijn voor een goede uitvoering van de treasuryfunctie. Wettelijke kaders en Treasurystatuut De wettelijke kaders rondom de financieringsfunctie zijn vastgelegd in de Wet Financiering Decentrale Overheden (Fido). Beheersing van de financiële risico’s speelt daarin een belangrijke rol. De uitwerking van deze kaders zijn vastgelegd in de financiële verordening 2023 en het treasurystatuut 2018. Het college heeft in 2021 de nota garantstellingen en leningen 2021 vastgesteld. In deze nota zijn de spelregels en beleidskaders rondom garantstellingen en leningen vastgelegd, bedoeld als uitwerking van hetgeen in het treasurystatuut is opgenomen. Het treasurystatuut en bijbehorende nota rondom garantstellingen en leningen worden geactualiseerd als onderdeel van een herziening van de financiële verordening en bijbehorende nota's. Rentevisie en beleid Rente speelt een belangrijke rol in de begroting. Het is, gezien de omvang van de bedragen, belangrijk om de raad inzicht te geven in de keuzemogelijkheden en de factoren die invloed op de rente hebben. Dit alles vatten wij samen onder de term ‘rentebeleid’. We maken daarbij onderscheid tussen korte en lange rente. Van korte rente is sprake bij leningen tot maximaal 1 jaar en van lange rente vanaf 1 jaar. Het is van belang de renteontwikkelingen op de kapitaalmarkt te volgen vanwege mogelijke risico’s. Wij volgen deze ontwikkelingen nauwlettend en maken gebruik van de (online) informatie van een aantal geldverstrekkers. De rente is voor een langere periode tot 2022 historisch laag geweest. In een poging de hoge inflatie vanaf 2022 in te perken heeft de Europese Centrale Bank (ECB) de rentes stapsgewijs verhoogd waarbij er in het afgelopen jaar weer sprake is geweest van dalende rentetarieven. De rente voor kortlopend kasgeld is momenteel lager dan voor een langlopende leningen van bijvoorbeeld 10 jaar. Zolang het gunstiger is om voor liquiditeitstekorten een kasgeldlening af te sluiten in plaats van gebruik te maken van de kredietfaciliteit op de rekening courant, maken we gebruik van deze mogelijkheid met inachtneming van de kasgeldlimiet. Renterisicobeheer In dit onderdeel krijgt u inzicht in de renterisico’s van de gemeente. Risicobeheersing vormt één van de pijlers van de Wet Fido. Voor de bepaling van de renterisico’s die verbonden zijn aan de uitvoering van de treasuryfunctie zijn twee normen verplicht gesteld: • De rente-risiconorm heeft betrekking op leningen met een looptijd vanaf 1 jaar; • En de kasgeldlimiet op leningen met een looptijd tot maximaal 1 jaar. Het doel van deze normen is om de budgettaire risico’s als gevolg van rentestijging te beperken. Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 88 Renterisiconorm De renterisiconorm heeft als doel de risico’s te beperken van een toekomstig stijgende kapitaalmarktrente bij herfinanciering (van aflossingen op bestaande leningen) en renteherzieningen op bestaande langlopende leningen. Door toepassing van deze norm ontstaat een goede spreiding van de langlopende leningenpositie, waardoor dit renterisico gelijkmatig over de jaren wordt verdeeld. Jaarlijks komt maximaal 20% van het begrotingstotaal in aanmerking voor herfinanciering en/of renteherziening. Van renteherziening is sprake als in de leningsovereenkomst is bepaald dat de rente gedurende de looptijd in een bepaald jaar wordt aangepast. Onder herfinanciering verstaan we het afsluiten van nieuwe leningen ter vervanging van bestaande financieringen en/of aflossingen op de bestaande leningenportefeuille. Het onderstaande overzicht maakt duidelijk dat er ruimte is binnen de renterisiconorm om eventuele extra investeringen of uitgaven ten behoeve van de grondexploitatie met lang vreemd vermogen te financieren. RENTERISICONORM EN RENTERISICO'S VAN DE VASTE SCHULD bedragen*1.000 2027 2028 2029 2030 Renterisico op vaste schuld begroot begroot begroot begroot 1. Netto renteherziening op vaste schuld 0 0 0 0 2. Betaalde aflossingen 11.136 12.386 12.469 13.167 3. Renterisico op vaste schuld (1+ 2) 11.136 12.386 12.469 13.167 Renterisiconorm 4a. Begrotingstotaal 2027 177.119 4b. Het bij ministeriële regeling vastgestelde percentage 20,0% 4. Renterisiconorm 35.424 Toets Renterisiconorm 5a Ruimte onder renterisiconorm (4 - 3) 24.288 Kasgeldlimiet Met de kasgeldlimiet heeft de wetgever een norm gesteld voor het maximum bedrag aan kortlopende middelen (looptijd tot maximaal een jaar) waarmee de gemeente haar activiteiten mag financieren. Het doel van deze limiet is het risico te voorkomen dat fluctuaties van de korte rente direct grote impact hebben op de rentelasten tijdens het boekjaar. Wanneer in drie opeenvolgende kwartalen de kasgeldlimiet wordt overschreden, dient dit te worden gemeld bij de toezichthouder, de Provincie Zuid-Holland, inclusief een plan om weer te voldoen aan de kasgeldlimiet. Hieronder is een prognose opgenomen van de kasgeldlimiet over 2027. Als er sprake is van een liquiditeitstekort, wordt afgewogen of het zinvol is om gebruik te maken van kortlopende of langlopende financiering, afhankelijk van de rentestand en de financieringsbehoefte. bedragen x 1.000 bedragen*1.000 1e kw. 2e kw. 3e kw. 4e kw. Totaal vlottende schuld 17.000 17.000 17.000 17.000 Totaal vlottende middelen 2.500 2.500 2.500 2.500 Gemiddeld saldo schuld (+) of overschot (-) 14.500 14.500 14.500 14.500 Kasgeldlimiet 15.055 15.055 15.055 15.055 Begrotingstotaal 2027 177.119 vastgestelde percentage 8,5% Ruimte onder kasgeldlimiet 555 555 555 555 Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 89 Liquiditeitsplanning en financieringsbehoefte De financieringspositie wordt bepaald door diverse factoren, zoals de ontwikkeling van het investeringsniveau en –tempo, wisselende baten in de grondexploitaties en mutaties in de geldleningenportefeuille. Met een liquiditeitenplanning brengen we meer structuur aan in de verwachte inkomsten en uitgaven. Financiering activa De activa van de gemeente zijn per begin 2027 naar verwachting als volgt gefinancierd: bedragen * 1.000 Bedragen*1.000 verwachting per 1-1-2027 Boekwaarde activa 215.366 Vaste financieringsmiddelen: Reserves en Voorzieningen 65.339 Langlopende leningen 117.908 183.247 Financieringstekort 32.119 Leningenportefeuille Bij een structureel liquiditeitstekort sluiten we een langlopende geldlening af. We hanteren de marktrente en berekenen jaarlijks de gemiddelde rente over de bestaande langlopende leningen (per 1 januari 2026 is deze gemiddeld 1,69%). In onderstaand overzicht is het verloop van de bestaande langlopende leningen en de, op grond van de financieringsbehoefte, verwachte nieuw af te sluiten langlopende leningen opgenomen. Zoals uit het financieringsoverzicht blijkt, zijn de begrote inkomsten en uitgaven, de investeringsbedragen en de inkomsten en uitgaven uit grondexploitaties niet voldoende om deze met eigen middelen of kortlopende leningen (meerjarig) te kunnen financieren. Uitgaande van de begrote investeringsplanning betekent dit dat in 2027 een langlopende lening van € 25 miljoen nodig is (2028: € 25 miljoen; 2029: € 20 miljoen; 2030 € 15 miljoen). Bij het bepalen van de benodigde nieuwe leningen is gebruik gemaakt van een meerjarige kasstroomanalyse op basis van de financiële uitgangspunten uit de voorliggende begroting. Aanpassingen van de investeringsplanning en/of de grondexploitaties en daaruit voortvloeiende wijziging van de financieringsbehoefte verwerken we in de Tussenrapportage. Overzicht Langlopende Leningen (bedragen * € 1.000) 01/01/2027 01/01/2028 01/01/2029 01/01/2030 Stand leningen 117.908 131.772 144.386 151.917 Nieuwe lening 25.000 25.000 20.000 15.000 Reguliere aflossingen 11.136 11.136 9.969 9.667 Aflossingen nieuwe leningen 1.250 2.500 3.500 EMU-saldo Hieronder wordt een beeld geschetst van het verwachte verloop van het EMU-saldo over de periode 2025 tot en met 2029. De gemeentelijke systematiek van nu investeren en afschrijven over een reeks van jaren, strookt niet met de manier waarop het EMU-saldo wordt berekend. Investeringen in een jaar worden direct ten laste gebracht van het EMU-saldo. Hierdoor ontstaat een negatief effect op het EMU-saldo. bedragen * 1.000 Overzicht EMU-saldo 2026 2027 2028 2029 2030 Exploitatiesaldo vóór toevoeging en onttrekkingen aan reserves (+) + -2.027 1.247 -1.182 -661 -1.170 Mutatie vaste activa (-) - 4.601 9.476 -2.962 -6.777 -6.126 Mutatie voorzieningen (+) + -837 -1.154 -61 -61 -58 Mutatie voorraden (-) - 374 -8.030 8.988 2.084 -1.856 Totaal EMU-saldo -7.839 -1.353 -7.269 3.971 6.754 - = tekort en + = overschot Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 90 Uitzettingen Op grond van de Regeling Schatkistbankieren zijn decentrale overheden verplicht om overtollige liquide middelen aan te houden in de schatkist van het Rijk. Overtollige middelen kunnen via een rekening-courant verhouding of via deposito’s in de schatkist worden aangehouden. De hoogte van de rentevergoeding is gelijk aan de rente waartegen de Nederlandse Staat zichzelf financiert op de geld- en kapitaalmarkten (de zogenoemde ‘inleenrente’). De vergoeding die we ontvangen op deposito's is momenteel lager dan op basis van de rekening-courant verhouding in de schatkist van het Rijk. Daarom maken we op dit moment geen gebruik van de mogelijkheden om bij overliquiditeit deze middelen op een deposito te zetten. Verstrekte leningen Er zijn geen leningen verstrekt aan derden. Renteomslag Het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) schrijft voor dat rente via de taakvelden wordt toegerekend aan de programma’s. Door gebruik te maken van een renteomslag wordt de manier van verantwoorden van de rente in de begroting geharmoniseerd. Op advies van de commissie BBV wordt voor het berekenen van de renteomslag onderstaand model gebruikt. Hiermee geven we inzicht in de rentelasten voor externe financiering, het renteresultaat en de wijze van rentetoerekening. Het BBV schrijft voor dat de gehanteerde omslagrente niet meer dan 0,5% mag afwijken van de berekende omslagrente. Conform onderstaande berekening komen we voor 2027 uit op een gemiddelde renteomslag percentage van 1,43%. Voor 2027 blijven we rekenen met het omslagpercentage van afgerond 1% uit voorgaande jaren (afwijking is niet meer dan 0,5%). Schema rentetoerekening a1. Externe rentelasten over lange financiering +/+ 2.950.000 a2. Externe rentelasten over korte financiering +/+ 300.000 b1. Externe rentebaten over lange financiering -/- b2. Externe rentebaten over korte financiering -/- 87.500 Saldo rentelasten en rentebaten 3.162.500 c1. Rente die doorberekend wordt aan de grondexploitaties -/- 77.200 c2. Rentelast projectfinanciering die doorgerekend wordt aan betreffende -/- 24.500 taakveld c3. Rentebaat projectfinanciering die doorgerekend wordt aan betreffende +/+ 24.500 taakveld Aan taakvelden toe te rekenen externe rente 3.085.300 d1. Rente over het eigen vermogen +/+ 0 d2. Rente over voorzieningen +/+ 0 Totaal aan taakvelden toe te rekenen rente 3.085.300 e. Werkelijk aan taakvelden toegerekende rente (renteomslag) -/- 2.155.400 f. Renteresultaat op het taakveld treasury 929.900 Toe te rekenen rente 3.085.300 Boekwaarde per 1-1-2027 215.366.000 Gemiddelde rente 1,43% Garantstelling In het verleden zijn er regelmatig garantstellingen verleend voor leningen aan derden. Met het oog op de financiële risico’s die de gemeente hierbij loopt, gaan we terughoudend om met het honoreren van deze aanvragen. In 2021 heeft het college de nota garantstellingen en leningen vastgesteld. In deze nota zijn de beleidskaders beschreven en geven we handvatten voor de besluitvorming door het formuleren van criteria en voorwaarden, waarmee we de risico’s zoveel mogelijk beperken en meer inzichtelijk maken. Alleen als het maatschappelijk belang ermee gediend is en er voldoende zekerheden gesteld worden, wordt een garantie Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 91 verleend. Per 1 januari 2026 is het totaal van de directe garantstellingen € 8,9 miljoen. Het totaal van de garantstellingen met een achtervangfunctie via het Waarborgfonds Sociale Woningbouw is € 68,1 miljoen. Het risico dat de gemeente loopt bij deze garantstellingen is meegenomen in de berekening van het weerstandvermogen. Relatiebeheer Met de Bank Nederlandse Gemeenten (BNG) vindt periodiek overleg plaats, waarbij we nieuwe ontwikkelingen bespreken. Verschillende kredietverstrekkers geven regelmatig adviezen over het aantrekken en uitzetten van gelden Ook in 2026 maken we gebruik van verschillende adviserende instanties om optimaal te kunnen profiteren van de beschikbare financiële instrumenten. In ons treasurystatuut hebben wij de administratieve organisatie, interne controle en informatievoorziening uitvoerig beschreven. Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 92 5. § Bedrijfsvoering Inleiding Een goede bedrijfsvoering is de basis voor het uitvoeren van onze gemeentelijke taken voor inwoners en bedrijven. Het helpt ons om efficiënt, zorgvuldig en volgens de regels te werken. Daarvoor is een organisatie nodig die goed functioneert en kan inspelen op veranderingen. Ook komend jaar blijven we daarom investeren in de ontwikkeling van onze medewerkers en het verbeteren van onze werkprocessen. Zo houden we onze bedrijfsvoering op orde en blijven we werken aan de kwaliteit van onze dienstverlening. Ambtelijke organisatie Vanaf 2024 heeft Barendrecht een eigen ambtelijke organisatie. Ook 2027 staat in het teken van het verder blijven bouwen en ontwikkelen van een organisatie die goed in staat is om de dienstverlening aan, en voorzieningen voor de inwoners, ondernemers en maatschappelijke instellingen te verzorgen. De ondersteunde bedrijfsvoeringstaken worden door De BedrijfsvoeringsPartner uitgevoerd. Loonkostenbegroting 2027 Loonkosten 28.516.100 Overige personeelskosten 1.188.400 Opleidingskosten 530.100 Totaal 30.234.600 Bijdrage De Bedrijfsvoeringspartner De BedrijfsvoeringsPartner voert de volgende bedrijfsvoeringstaken uit: Human Resource Management (HRM), Informatie en Communicatie Technologie (ICT) inclusief Informatieveiligheid en Privacy, Control (AO/IC), Financiën met uitzondering van advies en Planning en Control-taken, Juridische zaken en inkoop, Facilitaire zaken, Administratie Zorg en Uitkeringen. De bijdrage van de deelnemende gemeenten is op basis van inwonersaantallen en zijn voor Barendrecht begroot volgens onderstaande tabel. 2027 2028 2029 2030 Bijdrage DBP € 14.331.100 € 14.141.100 € 14.109.500 € 14.109.500 Kostprijsverhogende btw € 174.800 € 174.800 € 174.800 € 174.800 Totaal € 14.505.900 € 14.315.900 € 14.284.300 € 14.284.300 Arbeidsmarkt Een goede bedrijfsvoering is de basis voor het uitvoeren van onze gemeentelijke taken voor inwoners en bedrijven. Het helpt ons om efficiënt, zorgvuldig en volgens de regels te werken. Daarvoor is een organisatie nodig die goed functioneert en kan inspelen op veranderingen. Ook komend jaar blijven we daarom investeren in de ontwikkeling van onze medewerkers en het verbeteren van onze werkprocessen. Zo houden we onze bedrijfsvoering op orde en blijven we werken aan de kwaliteit van onze dienstverlening. Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 93 6. § Verbonden partijen Inleiding De gemeente Barendrecht heeft een kadernota verbonden partijen. Het doel van deze nota is een methodiek te ontwikkelen waarmee de bestaande verbonden partijen kunnen worden beoordeeld en aangestuurd. De nota sluit aan bij de nieuwe Wet gemeenschappelijke regelingen die per 1-1-2015 van kracht is en tot doel heeft de democratische legitimatie te versterken. Als de uitvoering van een publieke taak aan een verbonden partij is overgedragen, is het onvermijdelijk dat (volledige) directe invloed/sturing door de gemeente niet langer aan de orde is. Dit omdat de verbonden partij een eigen bestuur heeft waarin meerdere gemeenten zijn vertegenwoordigd. Om de invloed van de gemeente op verbonden partijen te optimaliseren, is in de nota een methodiek opgenomen die deze optimalisatie van invloed moet bewerkstelligen. De invloed van het gemeentebestuur op een verbonden partij is het grootst als deze zich richt op de voorkant van de processen van de verbonden partij. De methodiek die kan worden ingezet om de invloed passend te laten zijn bij de situatie bestaat uit: het proces van positiebepaling; een governance-scan, het bepalen van een passend aansturingsscenario en het daarbij passende instrumentarium. Informatie per verbonden partij De volgende twee overzichten bevatten de verbonden partijen, met daarin de gemeentelijke bijdragen uit de begroting 2026, het gemeentelijke belang en de bijbehorende risico’s. Kengetallen Verbonden Rechtsvorm Bijdrage 2027 Eigen Eigen Vreemd Vreemd Financieel partij Vermogen V e rmogen Vermogen V e r m ogen resultaat 01-01-2027 31-12-2027 01-01-2027 31-12-2027 2027 VRR GR € 3.831.500 € 12.937.000 € 12.937.000 € 88.490.000 € 93.507.000 € 247.000 SVHW GR € 587.300 € 1.864.000 € 1.864.000 € 6.332.000 € 6.298.000 € 0 DCMR GR € 1.002.800 € 6.267.000 € 3.073.000 € 17.213.000 € 15.461.000 € 0 GGD GR € 575.700 Niet van Niet van Niet van Niet van Niet van toepassing toepassing toepassing toepassing toepassing NRIJ GR € 357.700 € 4.903.100 € 4.455.900 € 2.122.100 € 2.460.100 € 0 GRNR GR € 0 € 0 € 0 € 7.409.000 € 7.051.000 € 0 DBP GR € 14.505.900 € 733.700 € 733.700 € 3.695.500 € 3.570.500 € 0 GRJR GR € 10.974.200 € 0 € 0 € 25.550.000 € 31.300.000 € 0 MRDH GR € 151.400 € 49.673.100 € 49.434.600 € 1.776.563.200 € 1.804.384.000 € 0 NV BAR NV € 4.329.000 € 300.000 € 300.000 € 0 € 0 € 0 Afvalbeheer CJG Stichting € 1.509.800 Niet bekend Niet bekend Niet bekend Niet bekend Niet bekend Zwembad BV € 797.000 Niet bekend Niet bekend Niet bekend Niet bekend Niet bekend Inge de Bruijn Stedin NV € 0 Niet bekend Niet bekend Niet bekend Niet bekend Niet bekend BNG NV € 0 Niet bekend Niet bekend Niet bekend Niet bekend Niet bekend Evides BV € 0 Niet bekend Niet bekend Niet bekend Niet bekend Niet bekend Gemeentelijk belang en risico's Verbonden partij Gemeentelijk belang Risico's Gemeenschappelijke De burgemeester is lid van het Algemeen Bestuur De belangrijkste risico’s liggen op het gebied Regeling (+1 plaatsvervangend lid). Bij het nemen van van brandweervrijwilligers en Veiligheidsregio besluiten door het algemeen bestuur brengen de personeelsbeschikbaarheid, Rotterdam-Rijnmond leden voor de gemeente die zij arbeidsmarktkrapte, de bekostiging van de (VRR) vertegenwoordigen ieder één stem uit, met ambulancezorg, cyberveiligheid en vitale uitzondering van de leden die een gemeente Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 94 Verbonden partij Gemeentelijk belang Risico's vertegenwoordigen met een inwonertal boven infrastructuur, fiscale en verzekeringsrisico’s 50.000. Zij brengen voor elk volgend 50.000-tal, of en de rijksfinanciering voor nieuwe taken. gedeelte daarvan, één stem meer uit tot een maximum van elf stemmen per gemeente. Gemeenschappelijke Bevoegdheden van het College m.b.t. heffing en Het belangrijkste risico is te weinig personeel, Regeling Samenwerking invordering belastingen, WOZ is overgedragen waardoor de dienstverlening geen doorgang Vastgoedinformatie, aan de VP. Het Algemeen Bestuur is het hoogste kan vinden. Dit risico is beperkt. Heffing en bestuursorgaan van het SVHW. De gemeente is Waardebepaling vertegenwoordigd in de Ambtelijke Commissie: 1 (SVHW) lid (accounthouder VP), het Algemeen- en Dagelijks Bestuur: 1 lid. Gemeenschappelijke 1 lid Algemeen Bestuur. De belangrijkste risico’s liggen op het gebied Regeling DCMR van informatiebeveiliging en de Milieudienst Rijnmond beschikbaarheid van voldoende personeel (DCMR) met de benodigde kennis en vaardigheden. Daarnaast wordt een toename verwacht van de vraag naar advies bij ruimtelijke ontwikkelingen in het kader van de Omgevingswet. Gemeenschappelijke De gemeente heeft bestuurlijke inbreng als lid van In tegenstelling tot andere Regeling het Algemeen Bestuur. gemeenschappelijke regelingen zijn op dit Gezondheidsdienst moment niet de deelnemende gemeenten Rotterdam-Rijnmond risicodragend voor de GGD-RR, maar is dit de (GGD Rotterdam- gemeente Rotterdam. De GGD-RR is Rijnmond) onderdeel van de gemeentelijke organisatie van Rotterdam en legt verantwoording af aan het college van de gemeente Rotterdam. Hoewel op dit punt momenteel geen veranderingen verwacht worden blijven wij hier alert op. Gemeenschappelijke 1 lid van het Algemeen Bestuur en Dagelijks De belangrijkste financiële risico’s liggen bij Regeling voor het Bestuur. de onzekerheid over de toekomstige hoogte Natuur- en van de provinciale subsidie en het wegvallen Recreatiegebied van de structurele bijdrage van de gemeente IJsselmonde (NRIJ) Rotterdam. Gemeenschappelijke Het Algemeen Bestuur bestaat uit tien leden, de De risico’s zijn beperkt, omdat vrijwel alle Regeling Nieuw voorzitter inbegrepen. De raden van Barendrecht gronden zijn verkocht of gereserveerd. De Reijerwaard (GRNR) en Ridderkerk wijzen uit hun midden, de resterende risico’s hebben vooral betrekking voorzitter van de raad inbegrepen, en uit 2 op de tijdige afname van kavels, onder andere wethouders, elk vier leden en twee door netcongestie en de gebiedsontwikkeling plaatsvervangend leden aan. Van deze vier leden Stationstuinen. Daarnaast vraagt de opheffing respectievelijk twee plaatsvervangend leden van de gemeenschappelijke regeling per 1 dienen ten minste twee leden respectievelijk één januari 2030 om duidelijke en evenwichtige plaatsvervangend lid deel uit te maken van het afspraken over de financiële afwikkeling. college van burgemeester en wethouders. De raad van Rotterdam wijst uit de voorzitter van de raad en uit de wethouders, twee leden en twee plaatsvervangende leden aan. Het voorzitterschap rouleert jaarlijks. Gemeenschappelijke De gemeente heeft bestuurlijke inbreng als lid van Het belangrijkste risico betreft een verdere Regeling Jeugdhulp het Algemeen Bestuur. stijging van de zorgkosten. De deelnemende Rijnmond (GRJR) gemeenten zijn hiervoor volledig risicodragend, waarbij de kosten van het zorggebruik per gemeente worden afgerekend. Gemeenschappelijke Het Algemeen Bestuur is het hoogste De belangrijkste risico’s liggen, net als bij de Regeling DBP bestuursorgaan van de BAR-organisatie en deelnemende gemeenten, op het gebied van bestaat uit de drie colleges van de 3 BAR- de krapte op de arbeidsmarkt en gemeenten (Barendrecht, Albrandswaard en ontwikkelingen op het gebied van ICT. Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 95 Verbonden partij Gemeentelijk belang Risico's Ridderkerk). Dit bestuur vergadert vier keer per jaar. Het Dagelijks bestuur bestaat uit zes leden (van het algemeen bestuur), twee van elke deelnemende gemeente, de voorzitter meegerekend. Gemeenschappelijke Vertegenwoordiging in het Algemeen Bestuur Het belangrijkste financiële risico is de Regeling door de burgemeester. structurele onderfinanciering van het Metropoolregio openbaar vervoer. Dit komt door mogelijke Rotterdam Den Haag kortingen op de Brede Doeluitkering (BDU) (MRDH) vanuit het Rijk en doordat de indexatie onvoldoende aansluit bij de stijgende loon- en materiaalkosten van vervoerders. NV BAR Afvalbeheer 1 lid de Algemene Vergadering van Het belangrijkste financiële risico voor de Aandeelhouders. gemeente betreft mogelijke extra verwerkingskosten voor afval waarvoor de gemeente verantwoordelijk blijft. De risico’s binnen de NV hebben voornamelijk betrekking op de bedrijfsvoering. Centrum Jeugd en Gezin Vertegenwoordiging in de Raad voor het Publiek De belangrijkste risico’s liggen op het gebied Rijnmond Belang. van voldoende financiering, de beschikbaarheid van gekwalificeerd personeel en voldoende passend zorgaanbod. Door de toenemende complexiteit van de zorgvraag kunnen deze risico’s de kwaliteit, veiligheid en continuïteit van de jeugdhulp onder druk zetten. Zwembad Inge de Bruijn 2 leden in de Algemene Vergadering van Aandeelhouders. Stedin Vertegenwoordiging/stemrecht in de Algemene Stedin Holding NV staat sterk onder druk in Vergadering van Aandeelhouders. verband met de congestieproblemen. Dit vraagt om aanzienlijke investeringen om het energieaanbod te vergroten voor de regio. Hierdoor staat de dividenduitkering onder druk. N.V. Bank Nederlandse Vertegenwoordiging in de Algemene Vergadering Onvoorspelbare bewegingen op de financiële Gemeenten (BNG) van Aandeelhouders. markten. De risico's zijn beperkt door een goede financiële positie. Evides Waterbedrijf Vertegenwoordiging/stemrecht in de Algemene Drinkwater en de bijbehorende tarieven Vergadering van Aandeelhouders. worden gereguleerd met de Autoriteit Consument en Markt (ACM). Voor de inwoners van de gemeente Barendrecht zijn de drinkwatertarieven belangrijk en daar ligt het grootste risico voor de gemeente. De drinkwatertarieven moeten betaalbaar zijn en kostendekkend. Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 96 7. § Grondbeleid Inleiding Deze paragraaf Grondbeleid bevat: • Een visie op het grondbeleid in relatie tot de doelstellingen van de programma’s die zijn opgenomen in de jaarrekening; • Een beknopte beschrijving van de uitvoeringswijze van het grondbeleid. Voor de inzet van de grondbeleidsinstrumenten wordt verwezen naar de Nota Grondbeleid, zoals vastgesteld op 25 maart 2025; • een prognose van de te verwachten resultaten van de totale grondexploitatie; • een prognose van het totaal van geraamde winstnemingen; Visie In de Nota Grondbeleid is opgenomen dat de gemeente Barendrecht focust op een kwalitatief hoogwaardige leefomgeving en zet in op de bouw van betaalbare woningen. Hiervoor is een duidelijke regie vanuit de gemeente nodig. Om deze regierol te kunnen vervullen ondersteunt het grondbeleid bij het maken van een zorgvuldige afweging in welke rol de gemeente het beste kan innemen om haar ambities in het ruimtelijk initiatief te verwezenlijken. Aanpak Projecten met actief grondbeleid reeds in uitvoeringen zetten wij voort en worden verder ontwikkeld. Per ruimtelijk (markt-)initiatief maakt de gemeente een zorgvuldige afweging welke rol zij het beste kan innemen om haar ambities in het ruimtelijk initiatief te verwezenlijken. De gekozen rol van de gemeente bepaalt derhalve welke grondbeleidsinstrumenten worden ingezet. Prognose resultaten Alle grondexploitaties zijn geactualiseerd en opgenomen in het Meerjarenprogramma Grondexploitatie (MPG). De prognose van de resultaten op de grondexploitaties is hieronder weergegeven. kosten op opbrengsten op saldo op saldo op netto contante waarde saldo op startwaarde startwaarde startwaarde 1-1-2026 eindwaarde -116.196.396 114.365.095 -1.831.301 -5.285.173 -5.547.799 In het MPG worden alle grondexploitaties samengevoegd en wordt aangegeven welke locaties in planning zijn. Het MPG is een belangrijk product voor de beheersing van de grondbedrijfcomplexen. Het MPG legt de basis voor: • De benodigde omvang reserve grondbedrijf om fluctuaties als gevolg van de marktgevoeligheid van het exploiteren van gronden op te vangen; • De benodigde voorzieningen; • Risicomanagement; • De paraaf grondbeleid in de jaarrekening en begroting. De relaties van het MPG met de overige producten binnen het grondbedrijf zijn in onderstaande figuur weergegeven. Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 97 Winstnemingen Op basis van de BBV-regels geldt dat winsten worden genomen op basis van de ‘percentage of completion’ methode: voor zover gronden zijn verkocht en opbrengsten zijn gerealiseerd moet tussentijds, naar rato van de voortgang van de grondexploitatie en afname van het financiële risico, winst worden genomen. In 2025 heeft een winstname van € 2,8 miljoen vanuit de GREX Vrouwenpolder plaatsgevonden. Naar verwachting kan er in 2026 nog een aanvullende winstname voor Vrouwenpolder van € 1,6 miljoen gedaan worden. Aanvullend kan er naar verwachting voor de grondexploitaite Dierensteinweg in 2033 een winstname van €0,8 miljoen gedaan worden. Verliesvoorzieningen Als in een grondexploitatie een verlies wordt verwacht, wordt een verliesvoorziening getroffen ter hoogte van het te verwachten verlies. Het verlies wordt genomen bij afsluiting van een grondexploitatie. Meestal vindt dit plaats aan het einde van een boekjaar, bij het opstellen van de jaarrekening. De getroffen verliesvoorziening wordt dan aangewend om het verlies te dekken. Soms is er sprake van een verschil tussen het daadwerkelijke verlies en de getroffen verliesvoorziening. In zo’n geval komt het verschil ten gunste of ten laste van de reserve grondbedrijf. Risico’s Op basis van de vastgestelde grondexploitaties worden in het MPG de risico’s beschreven en eventuele beheersmaatregelen genoemd. Door actief risicomanagement vindt beperking van de risico’s plaats. Dit beleid wordt voortgezet. Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 98 8. § Wet Open Overheid (Woo) Inleiding De Wet Open Overheid (Woo), ingangsdatum 1 mei 2022, legt aan bestuursorganen een aantal verplichtingen op. Eén van deze verplichtingen betreft het geven van een impuls aan openbaarheid door in de begroting aan te geven hoe rekening wordt gehouden met de bepalingen uit de Woo. Deze paragraaf geeft hier invulling aan. De Wet Open Overheid kent, samengevat, een viertal belangrijke aspecten: 1. de verplichting voor ieder bestuursorgaan om een Woo-contactfunctionaris aan te wijzen, 2. verplichtingen gericht op passieve openbaarmaking, 3. verplichtingen gericht op actieve openbaarmaking en 4. het op orde brengen van de (digitale) informatiehuishouding. Woo contactfunctionaris De Woo-contactfunctionaris is bedoeld als laagdrempelige contactpersoon voor het verstrekken van informatie en het de-escaleren en de-juridificeren van contact met de verzoeker om informatie. De Woo- contactfunctionaris heeft ook een belangrijke rol bij de implementatie van de actieve openbaarmaking. De rol is reeds belegd en de functie-inhoud wordt periodiek geëvalueerd. Passieve openbaarmaking We verwachten hier in 2027 geen structurele veranderingen of investeringen. Actieve openbaarmaking De Woo stelt de verplichting om 11 (voor gemeenten) benoemde informatiecategorieën actief te publiceren. Deze verplichting zal niet voor alle 11 categorieën tegelijk gelden. In juni 2024 is bekend gemaakt per wanneer de informatiecategorieën actief gepubliceerd moeten gaan worden. De informatiecategorieën zijn hierbij verdeeld in tranches. De eerste tranche is per 1 november 2024 ingegaan. Wij publiceren de bijbehorende informatiecategorieën waaronder ‘organisatie & bereikbaarheidsgegevens’ en ‘Informatie over organisatie & werkwijze’, maar ook al enkele informatiecategorieën die nog niet officieel zijn ingegaan zoals ‘woo- verzoeken’, 'klachten', 'jaarplannen en verslagen', en ‘convenanten’. De implementatie van de informatiecategorieën binnen tranche twee loopt op schema om de eerder gegeven indicatieve datum van 1 januari 2027 te halen. De implementatie van de informatiecategorieën die behoren tot de derde tranche zal in 2027 gestart worden. Eerder opgedane ervaringen zullen hierbij zorgen voor een steeds efficiënter verloop van het traject. Wanneer nieuwe volgende categorieën verplicht worden gesteld, biedt dit ook een goede mogelijkheid om onze inwoners actief te informeren over de Wet open overheid en over de door ons actief gepubliceerde informatie. Categorie Status (tranche 1, 2024-11-01) Wetten en andere algemene verbindende voorschriften Afgerond (tranche 1, 2024-11-01) Overige besluiten van algemene strekking Afgerond (tranche 1, 2024-11-01) Informatie over organisatie en werkwijze Afgerond (tranche 1, 2024-11-01) Bereikbaarheidsgegevens Afgerond (tranche 2, 2027-01-01) Ontwerpen van wet- en regelgeving met adviesaanvraag Realisatiefase (tranche 2, 2027-01-01) Vergaderstukken decentrale overheden Afgerond (tranche 2, 2027-01-01) Agenda's en besluiten bestuurscolleges Afgerond (tranche 2, 2027-01-01) Adviezen Realisatiefase (tranche 2, 2027-01-01) Jaarplannen en jaarverslagen Afgerond (tranche 2, 2027-01-01) Woo-verzoeken/-besluiten Afgerond (tranche 3, TBD) Convenanten Afgerond (tranche 3, TBD) Onderzoeksrapporten Definitiefase (tranche 3, TBD) Klachtoordelen Afgerond (tranche 4, TBD) Beschikkingen Initiatiefase Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 99 Informatiehuishouding op orde De Woo verplicht dat de digitale informatiehuishouding binnen 8 jaar - vanaf mei 2022 - op orde wordt gebracht. Dit is een meerjarig traject waarin wij met jaarplannen voor de uitvoering werken. De VNG (Vereniging Nederlandse Gemeenten) heeft een zevental punten benoemd die van belang zijn voor het op orde brengen van de digitale informatiehuishouding. Wij gebruiken deze punten als leidraad voor de prioritering in 2027 en verder: 1. Iedere gemeente heeft de beschikking over of is aangesloten op een e-depotvoorziening. In overleg met stadsarchief Rotterdam stellen we een plan van aanpak op voor 2027 en verder. Deelname aan een pilot van stadsarchief Rotterdam behoort tot de opties. Op dit moment is, gezien wettelijke bewaar- en vernietigtermijnen, nog niet duidelijk of daadwerkelijk volledig aansluiten bij een eDepot in 2027 al zinvol of zelfs mogelijk is. 2. Binnen iedere applicatie is de selectielijst geïmplementeerd. Dit betreft het tijdig vernietigen van informatie. Deze archiving by design activiteiten zullen 2027 doorlopen. 3. Iedere gemeente heeft beheer georganiseerd op emailarchivering. Voor e-mail archivering is in de Verenigde Staten een methodiek “Capstone” ontwikkeld. De VNG heeft eerder – zonder tijdlijn – aangegeven hiervoor een (tweede) proef op te zetten. Mogelijk in 2027. Indien capaciteit en tijd dit toelaten zullen we aan deze proef meedoen. 4. Iedere gemeente heeft beheer georganiseerd op tekstberichten. We streven naar implementatie van beheer op tekstberichten in 2027. 5. Iedere gemeente heeft een informatiebeheerplan (minimaal ingericht in werkprocessen, proceseigenaar, in welke applicaties welke data/documenten staat, hoe het beheer is geregeld). Wij hebben een informatiebeheerplan. Dit is een levend document en een doorlopende inspanning. 6. Iedere gemeente hanteert een kwaliteitssysteem voor het informatiebeheer, zoals vastgelegd in artikel 16 van de Archiefregeling. Wij hebben een kwaliteitssysteem voor informatiebeheer en zullen dit blijven uitbreiden. Dit is een doorlopende inspanning. 7. Iedere gemeente heeft een metagegevensschema vastgelegd en aan elk blijvend te bewaren informatieobject metagegevens gekoppeld. Wij hebben het metagegevensschema vastgelegd en vastgesteld en zullen dit blijven doorontwikkelen om te voldoen aan dan geldende standaarden en ontwikkelingen. In 2027 wordt dit verder uitgerold. Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 100 FINANCIËLE BEGROTING Uitgangspunten meerjarenramingen Financieel toezichtskader provincie De provincie Zuid-Holland houdt toezicht op de financiën van de gemeenten op basis van artikel 203 van de Gemeentewet. In de Begrotingscirculaire gemeenten 2027 zijn de wettelijke criteria en aantal (actuele) onderwerpen opgenomen die bijzondere aandacht verdienen voor het financiële toezicht. Deze gelden ook voor de meerjarenramingen 2027-2030. De provincie kent twee vormen van toezicht: • Preventief toezicht (toezicht vooraf): de gemeente kan formeel geen uitgaven doen zonder machtiging van de provincie. • Repressief toezicht (toezicht achteraf): de provincie volstaat ermee de gemeente op afstand te volgen via de begroting, jaarrekening, overige ter kennisneming ingezonden financiële stukken en het voeren van overleg op ambtelijk niveau. Voor het nemen van deze beslissing hierover vormt de provincie zich over de volgende elementen een oordeel: • De begroting 2027 moet structureel en reëel in evenwicht zijn of als de begroting 2027 niet in evenwicht is uiterlijk in het laatste jaar van de meerjarenraming tot stand zijn gebracht • De vastgestelde begroting 2027 moet vóór 15 november 2026 aan Gedeputeerde Staten te zijn toegezonden. Met het ‘structureel en reëel evenwicht’, in bovenstaande punten, wordt bedoeld dat in de begroting de structurele lasten zijn gedekt door structurele baten. Reëel houdt in dat sprake is van volledige, realistische en haalbare ramingen. Bij mogelijke bezuinigingen, ombuigingen en taakstellingen wordt gesteld dat deze ook voldoende onderbouwd moeten zijn met een reëel bezuinigingsplan. Daarmee wordt bedoeld dat het een aannemelijk plan is met voldoende zekerheid om de maatregelen tijdig en volledig te realiseren. Baten Algemene uitkering gemeentefonds Bij de berekening van de Algemene uitkering voor de Begroting 2027 is uitgegaan van de meicirculaire 2026. Algemene reserve De algemene reserve maakt deel uit van de berekening van het weerstandsvermogen en weerstandsratio. De beschikbare weerstandscapaciteit van de gemeente Barendrecht bestaat uit het geheel aan middelen dat de organisatie daadwerkelijk beschikbaar heeft om de risico's in financiële zin af te dekken. De normtabel biedt de landelijk geaccepteerde waardering van de berekende ratio. Het streven is een weerstandsratio van 1,4. Indexering van (belasting)tarieven en heffingen) Belastingen en heffingen worden conform het tarievenbeleid met de inflatie gecorrigeerd dan wel trendmatig verhoogd. Daarnaast wordt bij de opbrengsten rekening gehouden met de woningbouwplanning (areaaluitbreiding) en verminderingen op aanslagen (in verband met bezwaren). Voor 2027 is uitgegaan van een inflatiepercentage van 1,9% (geharmoniseerde consumentenprijsindex (HICP) (CPB maart 2026). Lasten Loon- en Prijsontwikkeling Het Centraal Plan Bureau (CPB) volgt de prijsontwikkelingen nauwlettend en stelt periodiek de indexeringspercentages bij. Die indexeringspercentages worden gepubliceerd in de mei- en septembercirculaire van het gemeentefonds. De hoge inflatie heeft gevolgen voor zowel de lasten als de baten in de begroting. De extra uitgaven voor loon- en prijsontwikkelingen van gemeenten worden voornamelijk door het Rijk gecompenseerd via de loon- en prijscompensatie in de accressen van het gemeentefonds. De toezichthouder gaat ervan uit dat in de meerjarenraming aansluiting gezocht wordt bij de in de meicirculaire 2026 gepubliceerde index en dat er voldoende lasten in de begroting worden opgenomen. Gemeenschappelijke Regelingen De bijdragen uit de begrotingen 2027 van de verbonden partijen, vastgesteld door de gemeenteraad, zijn opgenomen in de begroting 2027 van Barendrecht. Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 101 Subsidies De subsidieplafonds voor “Zorg en welzijn” en “Cultuur” zijn in 2027 met 1,9% geïndexeerd. De 1,9% is gebaseerd op de HICP 2026 met een eenmalige correctie voor de discrepantie tussen de jaarlijkse HICP en hoger dan gemiddelde cao-stijgingen van de afgelopen jaren. De maatschappelijke organisaties in deze sectoren zijn door de grote personele component financieel onder extra druk komen te staan. Marktrente financieringstekort De marktrente voor het te berekenen financieringstekort zijn gebaseerd op de rente (ontwikkelingen) van een 20-jarige lening met jaarlijkse aflossing. Indicatief gaat het om 3,5% rente per jaar. Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 102 Meerjarig financieel beeld 2027-2030 Het meerjarig financieel beeld ziet er als volgt uit. In het overzicht is naast het saldo van de begroting ook het structureel saldo opgenomen, dat wil zeggen zonder de incidentele baten en lasten. In het overzicht van incidentele baten en lasten is opgenomen welke incidentele baten en lasten het betreffen. Beginstanden Begroting 2027 De beginstanden van de begroting 2027-2030 zijn de saldi van de meerjarenbegroting 2026-2029 inclusief de 1e begrotingswijziging, de gevolgen van de decembercirculaire 2025 en genomen raadsbesluiten. Meerjarenperspectief 2027-2030 2027 2028 2029 2030 - Saldo Begroting 2026 1.329.800 -581.500 -562.700 -562.700 overschot overschot overschot overschot Amendement Toekomstbestendig begraafplaatsbeleid -112.000 -112.000 Raadsbesluit Investeringssubsidie BVV Barendrecht 22.000 22.000 22.000 22.000 Septembercirculaire 2025 algemene uitkering 271.000 349.000 416.000 416.000 Amendement reserve onderhoud gebouwen 100.000 100.000 100.000 100.000 Amendement Barendrecht blijft dementievriendelijk 14.800 Saldo na 1e begrotingswijziging 2026 -922.000 -110.500 -136.700 -136.700 Decembercirculaire 2025 algemene uitkering 104.000 107.000 110.000 110.000 Saldo na decembercirculaire 2025 -818.000 -3.500 -26.700 -26.700 Aankoop Gebroken Meeldijk 66 t.b.v. De Stationstuinen (27-01-2026) 390.000 390.000 390.000 390.000 Dekking reserve Stationstuinen -390.000 -390.000 -390.000 -390.000 Participatieverordening Barendrecht (27-01-2026) 100.000 Vervanging I-pads (24-02-2026) 9.600 9.600 9.600 9.600 Beheerplan civiele kunstwerken (24-02-2026) 156.600 156.600 156.600 156.600 Subsidieaanvraag SPUK verkeersveiligheid (24-02-2026) 3.500 3.500 3.500 3.500 Rente grondexploitaties (MPG 2026) (7 juli 2026) 20.500 -49.100 -6.200 -9.600 Raadsbesluiten 290.200 120.600 163.500 160.100 Saldo na raadsbesluiten -527.800 117.100 136.800 133.400 overschot tekort tekort tekort Mutaties begroting 2027 De mutaties voor de begroting 2027 zijn onderverdeeld in mutaties ten laste van de stelpost loon- en prijsontwikkeling, Fysiek Domein, Sociaal Domein en Overige mutaties en zijn als volgt: Meerjarenperspectief 2027-2030 2027 2028 2029 2030 Saldo na raadsbesluiten -527.800 117.100 136.800 133.400 overschot tekort tekort tekort Mutaties Begroting 2027 1 Groot onderhoud wegen 37.500 37.500 37.500 37.500 2 Gladheidsbestrijding 60.000 60.000 60.000 60.000 3 Gemeentelijke gebouwen 80.000 80.000 80.000 80.000 4 Wijkteams 178.900 178.900 178.900 178.900 5 Subsidies (1,9% verhoging subsidieplafonds Zorg en Welzijn en Cultuur) 127.700 127.700 127.700 127.700 6 Personele lasten 1.500.000 1.900.000 1.900.000 1.900.000 7 Bijdragen gemeenschappelijke regelingen 710.200 705.800 674.200 674.200 8 Wmo 350.000 350.000 350.000 350.000- 9 Vrijval stelpost loon- en prijsontwikkeling -2.750.000 -2.750.000 -2.750.000 -2.750.000 Mutaties ten laste van de stelpost loon- en prijsontwikkeling 294.300 689.900 658.300 658.300 10 Onderhoud begraafplaatsen 50.000 50.000 50.000 50.000 11 Extra aanpak zwerfafval 80.000 80.000 80.000 80.000 Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 103 Meerjarenperspectief 2027-2030 2027 2028 2029 2030 12 Reiniging openbare ruimte 25.000 25.000 25.000 25.000 13 Verhuur gronden en volkstuinen -40.000 -40.000 -40.000 -40.000 14 OV voor pensioengerechtigden 150.000 150.000 150.000 150.000 15 Geluidbelastingkaarten 35.000 50.000 16 Aanleg natuur- en recreatiegebied Zuidpolder 243.400 16 Dekking reserve Zuidpolder -243.400 Mutaties Fysiek domein 300.000 315.000 265.000 265.000 17 Lokale Jeugdhulp 650.000 650.000 650.000 650.000 18 Regionale Jeugdhulp (bijdrage GRJR) -607.400 -1.275.800 -2.058.000 -1.930.700 19 Wet BUIG 30.800 330.800 330.800 330.800 20 Minimabeleid 200.000 200.000 200.000 200.000 21 Schoolcontactpersonen 115.500 22 Wmo-compensatie kostenstijgingen (wasservice) -350.000 -350.000 -350.000 -350.000 Mutaties Sociaal domein 38.900 -445.000 -1.227.200 -1.099.900 23 Dividend Stedin en Evides 175.000 175.000 175.000 175.000 24 Rente langlopende leningen -300.000 -300.000 -300.000 25 Meicirculaire 2026 algemene uitkering -53.000 378.000 619.000 587.000 26 Baten hondenbelasting 40.600 40.600 40.600 40.600 27 Baten toeristenbelasting -25.900 -25.900 -25.900 -25.900 28 Baten OZB -732.700 -660.500 -557.500 -588.000 29 Overige personeelskosten 35.000 35.000 35.000 35.000 30 Afschrijvingen investeringen -232.600 99.700 117.600 300.000 31 Budgetaanpassingen kleiner dan € 25.000 93.700 73.300 73.800 79.800 Overige mutaties -999.900 -184.800 177.600 603.500 Totaal mutaties Begroting 2027-2030 -366.700 375.100 -126.300 426.900 Saldo Begroting 2027-2030 -894.500 492.200 10.500 560.300 overschot tekort tekort tekort Correctie voor incidentele baten en lasten -821.800 -736.800 -686.800 -686.800 Structureel saldo Begroting 2027 -1.716.300 -244.600 -676.300 -126.500 overschot overschot overschot overschot Mutaties ten laste van de stelpost loon- en prijsontwikkeling 1. Groot onderhoud wegen Voor het groot onderhoud aan wegen is het beschikbare budget geïndexeerd. De kosten voor de materialen en uitvoering zijn de afgelopen jaren gestegen, waardoor het huidige budget niet langer toereikend is om het geplande onderhoud uit te voeren. 2027 2028 2029 2030 Groot onderhoud wegen € 37.500 € 37.500 € 37.500 € 37.500 2. Gladheidsbestrijding Voor gladheidsbestrijding is het beschikbare budget geïndexeerd. De kosten voor de materialen en uitvoering zijn de afgelopen jaren gestegen waardoor het huidige budget niet langer toereikend is om op het gewenste veiligheidsniveau uit te voeren. 2027 2028 2029 2030 Gladheidsbestrijding € 60.000 € 60.000 € 60.000 € 60.000 3. Gemeentelijke gebouwen De geraamde baten en lasten van het gemeentelijk vastgoed zijn geïndexeerd op basis van de actuele prijs- en kostenontwikkelingen, zodat de begroting aansluit bij de verwachte uitgaven en opbrengsten. Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 104 2027 2028 2029 2030 Gemeentelijke gebouwen € 80.000 € 80.000 € 80.000 € 80.000 4. Wijkteams De kosten voor de gecontracteerde jeugdhulpaanbieders in de wijkteams zijn met 5% geïndexeerd. 2027 2028 2029 2030 Wijkteams € 178.900 € 178.900 € 178.900 € 178.900 5. Subsidies (1,9% verhoging subsidieplafonds Zorg en Welzijn en Cultuur) Conform de uitgangspunten in de Voorjaarsnota 2027, die in de Begroting 2027 zijn overgenomen, zijn de subsidieplafonds voor Zorg en Welzijn en Cultuur met 1,9% verhoogd. 2027 2028 2029 2030 Subsidies (1,9% verhoging subsidieplafonds € 127.700 € 127.700 € 127.700 € 127.700 Zorg en Welzijn en Cultuur) 6. Personele lasten De huidige cao voor gemeenteambtenaren heeft een looptijd van 1 april 2025 tot 1 april 2027. Voor het restant van 2027 en vanaf 2028 wordt uitgegaan van een loonontwikkeling van 3,5%. Deze raming is gebaseerd op de loonvoet sector overheid uit het Centraal Economisch Plan (CEP) 2026 van het Centraal Planbureau (CPB). Daarnaast leiden ontwikkelingen in taken, verantwoordelijkheden en arbeidsmarktomstandigheden tot herwaarderingen van functies binnen het functiehuis, met hogere lasten als gevolg. Ook de extra benodigde capaciteit voor de paspoortenpiek leidt tot hogere personeelslasten. Daarnaast is de functie van klantmanager inburgering de afgelopen twee jaar bekostigd vanuit de SPUK regeling Inburgering. Naar aanleiding van nadere duiding vanuit het ministerie is gebleken dat deze bekostigingswijze niet langer mogelijk is. Uw raad is hierover reeds via een raadsinformatiebrief geïnformeerd. Als gevolg hiervan komen de kosten van deze functies volledig ten laste van de reguliere personeelsbegroting. 2027 2028 2029 2030 Personele lasten € 1.500.000 € 1.900.000 € 1.900.000 € 1.900.000 7. Bijdragen gemeenschappelijke regelingen Onderstaande tabel geeft de mutaties van de bijdragen aan de gemeenschappelijke regelingen weer. De mutaties zijn gebaseerd op de vastgestelde begrotingen 2027 van de gemeenschappelijke regelingen. De verhogingen zijn voor het grootste deel het gevolg van indexatie. 2027 2028 2029 2030 DBP € 495.600 € 491.200 € 459.600 € 459.600 VRR € 125.700 € 125.700 € 125.700 € 125.700 MRDH € 5.700 € 5.700 € 5.700 € 5.700 SVHW € 29.900 € 29.900 € 29.900 € 29.900 GGD € 33.600 € 33.600 € 33.600 € 33.600 NRIJ -€ 71.400 -€ 71.400 -€ 71.400 -€ 71.400 DCMR € 33.100 € 33.100 € 33.100 € 33.100 Zwembad Inge de Bruijn € 58.000 € 58.000 € 58.000 € 58.000 Gemeenschappelijke regelingen € 710.200 € 705.800 € 674.200 € 674.200 8. WMO De kosten voor de WMO zijn met 3% geïndexeerd. 2027 2028 2029 2030 WMO € 350.000 € 350.000 € 350.000 € 350.000 9. Vrijval stelpost loon- en prijsontwikkeling In de begroting is jaarlijks een stelpost voor loon- en prijsontwikkeling opgenomen. De begroting 2027 is gebaseerd op het prijspeil van 2027, waarbij de cao-stijgingen zijn verwerkt. De stelpost voor 2027 valt daarom Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 105 volledig vrij in 2027. Voor 2028 en verder wordt rekening gehouden met een jaarlijkse stelpost van € 3,25 miljoen in 2028 oplopend tot € 11 miljoen in 2030. 2027 2028 2029 2030 Vrijval stelpost loon- en prijsontwikkeling -€ 2.750.000 -€ 2.750.000 -€ 2.750.000 -€ 2.750.000 Mutaties Fysiek Domein 10. Onderhoud begraafplaatsen De lasten stijgen structureel met € 50.000 als gevolg van de kostenverhogende btw op de activiteiten voor begraafplaatsen. 2027 2028 2029 2030 Onderhoud begraafplaatsen € 50.000 € 50.000 € 50.000 € 50.000 11. Extra aanpak zwerfafval In de Tussenrapportage 2026 zijn de uitgaven en inkomsten voor de inzet van de UPV-vergoeding voor zwerfafval incidenteel opgenomen. Vanaf 2027 zijn deze structureel in de begroting verwerkt, zodat de geraamde inkomsten en de bijbehorende uitgaven met elkaar in overeenstemming zijn. 2027 2028 2029 2030 Lasten extra aanpak zwerfaval € 158.900 € 158.900 € 158.900 € 158.900 Baten extra aanpak zwerfafval -€ 78.900 -€ 78.900 -€ 78.900 -€ 78.900 Saldo extra aanpak zwerfafval € 80.000 € 80.000 € 80.000 € 80.000 12. Reiniging openbare ruimte De structurele budgetverhoging is het gevolg van een gewijzigde kostenverdeling voor de perscontainer. De kosten van de perscontainer waren eerder niet begroot en zijn incidenteel gedekt. Door de nieuwe kostenverdeling wordt een deel van deze kosten structureel toegerekend aan reiniging. 2027 2028 2029 2030 Reiniging openbare ruimte € 25.000 € 25.000 € 25.000 € 25.000 13. Verhuur gronden en volkstuinen Dit betreft de indexering van de baten voor de verhuur van gronden en volkstuinen. 2027 2028 2029 2030 Verhuur gronden en volkstuinen -€ 40.000 -€ 40.000 -€ 40.000 -€ 40.000 14. OV voor pensioengerechtigden Via een raadsinformatiebrief is de raad op 23 juli 2026 geïnformeerd dat vanaf 1 januari 2027 de tarieven voor het openbaar vervoer wijzigen. Dat zijn de samenwerkende vervoersautoriteiten overeen gekomen in het landelijk tarievenkader. De Metropoolregio Rotterdam Den Haag is één van de vervoersautoriteiten en verantwoordelijk voor het vaststellen van de tarieven voor het openbaar vervoer (bus, tram en metro) in onze regio. In Barendrecht biedt de gemeente alle AOW-gerechtigden een gratis reisproduct aan. Met dit arrangement kunnen AOW-gerechtigden na 9.00 uur gratis reizen bij de RET. De kosten van dit arrangement gaan stijgen als gevolg van het nieuwe tarievenkader. Een eerste indicatie van de MRDH is dat het 50% duurder zal worden. De extra kosten bedrag dan ca. € 150.000. 2027 2028 2029 2030 OV voor pensioengerechtigden € 150.000 € 150.000 € 150.000 € 150.000 15. Geluidbelastingkaarten De gemeente is op grond van de Omgevingswet verplicht om iedere vijf jaar een geluidbelastingkaart op te stellen en aansluitend een Programma Geluid en Lucht vast te stellen. In 2027 wordt de geluidbelastingkaart opgesteld. Op basis hiervan wordt in 2028 het Programma Geluid en Lucht uitgewerkt. Voor de uitvoering van deze wettelijke verplichtingen is externe specialistische expertise nodig. In de begroting is hiervoor in 2027 € 35.000 en in 2028 € 50.000 opgenomen. Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 106 2027 2028 2029 2030 Geluidbelastingkaarten € 35.000 € 50.000 16. Aanleg natuur- en recreatiegebied Zuidpolder In 2027 wordt het volledige natuur- en recreatiegebied opgeleverd. Er wordt een recreatief wandelpad en een groenbuffer tussen de woningen en de begraafplaats in het gebied gerealiseerd. De kosten voor de aanleg van het natuur- en recreatiegebied worden deels gefinancierd door subsidies en voor een deel door de inzet van de reserve Zuidpolder. 2027 2028 2029 2030 Aanleg natuur- en recreatiegebied Zuidpolder € 243.400 Dekking reserve Zuidpolder -€ 243.400 Mutaties Sociaal Domein 17. Lokale Jeugdhulp Het budget voor de lokale inkoop jeugdhulp wordt in 2027 structureel met € 650.000 verhoogd. De budgetverhoging is het gevolg van de verwachte volumegroei, met name binnen de dagprogramma’s en de ambulante behandeling, de reguliere indexatie en de doorontwikkeling van jeugdhulp op school. 2027 2028 2029 2030 Lokale Jeugdhulp € 650.000 € 650.000 € 650.000 € 650.000 18. Regionale Jeugdhulp (bijdrage GRJR). Een geactualiseerd beeld van de Gemeenschappelijke Regeling Jeugdhulp Rijnmond (GRJR) laat zien dat de verwachte kosten voor gespecialiseerde jeugdhulp lager uitvallen dan eerder geraamd. Hierdoor ontstaat een financieel voordeel dat in de daaropvolgende jaren verder oploopt. Tegelijkertijd blijven de kosten binnen de jeugdhulp onder druk staan. Het aantal jeugdigen met complexe problematiek neemt toe, waardoor vaker een beroep wordt gedaan op intensieve en kostbare vormen van jeugdhulp. Daarnaast leidt een toename van het aantal meldingen bij Veilig Thuis Rotterdam Rijnmond (VTRR) tot hogere kosten in de jeugdhulpketen, onder meer voor crisiszorg en specialistische jeugdhulp. 2027 2028 2029 2030 Regionale Jeugdhulp (bijdrage GRJR) -€ 607.400 -€1.275.800 -€ 2.058.000 -€ 1.930.700 19. Wet BUIG Het blijft een uitdaging om de uitgaven voor de Wet BUIG binnen de beschikbare rijksmiddelen te houden, mede door de instroom in de regeling. De gemeente zet waar mogelijk in op het beperken van de instroom en het begeleiden van inwoners naar werk. Gelet op de verwachte ontwikkeling van de uitgaven wordt vanaf 2027 circa € 300.000 extra budget geraamd. Het uitgangspunt blijft dat de uitgaven binnen de beschikbare rijksmiddelen worden opgevangen en het BUIG-budget daarmee budgettair neutraal wordt geraamd. 2027 2028 2029 2030 Wet BUIG € 30.800 € 330.800 € 330.800 € 330.800 20. Minimabeleid De uitgaven voor het minimabeleid liggen structureel hoger dan eerder geraamd. Dit wordt vooral veroorzaakt door hogere uitgaven aan bijzondere bijstand. Het aantal inwoners dat een beroep doet op ondersteuning voor noodzakelijke kosten is toegenomen. Ook weten inwoners met financiële zorgen de beschikbare ondersteuning beter te vinden. Op basis van deze ontwikkeling wordt verwacht dat de uitgaven ook de komende jaren op een hoger niveau blijven. Daarom wordt het budget voor het minimabeleid vanaf 2027 structureel verhoogd. 2027 2028 2029 2030 Minimabeleid € 200.000 € 200.000 € 200.000 € 200.000 21. Schoolcontactpersonen De inzet van schoolcontactpersonen binnen het voortgezet onderwijs wordt in 2027 voortgezet. Schoolcontactpersonen dragen bij aan de vroegsignalering van problemen bij jongeren en versterken de samenwerking tussen onderwijs en jeugdhulp, waardoor zwaardere vormen van jeugdhulp zoveel mogelijk Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 107 worden voorkomen. Daarnaast is het budget verhoogd voor de verwachte loon- en prijsindexatie van de gecontracteerde partijen. 2027 2028 2029 2030 Schoolcontactpersonen € 150.000 22. Wmo-compensatie kostenstijgingen (wasservice) Het verwachte voordeel van de wasservice binnen de Wmo is op basis van de huidige inzichten opgenomen in de begroting 2027. Het totale financiële voordeel van de wasservice zal in 2027 naar verwachting nog niet volledig zichtbaar zijn. Tegelijkertijd zien we in 2026 enkele positieve ontwikkelingen binnen de Wmo, waaronder lagere aantallen dan verwacht en hogere eigen bijdragen van inwoners. Naar verwachting compenseren deze ontwikkelingen de indexatie van de Wmo-kosten. Nadat alle inwoners opnieuw zijn geïndiceerd, ontstaat een beter beeld van het daadwerkelijke financiële effect van de wasservice en kan de raming zo nodig worden bijgesteld. 2027 2028 2029 2030 Wmo-compensatie kostenstijgingen (wasservice) -€ 350.000 -€ 350.000 - € 350.000 -€ 350.000 Overige mutaties 23. Dividend Stedin en Evides De dividenduitkeringen van de nutsbedrijven staan onder druk als gevolg van de omvangrijke investeringsopgaven binnen de energie- en drinkwaterinfrastructuur. Daarom wordt de structurele dividendraming bijgesteld. Bij de raming is uitgegaan van het uitkeringsniveau uit de jaarrekening 2025, omdat dat op dit moment het meest recente uitgangspunt is. 2027 2028 2029 2030 Dividend Stedin en Evides € 175.000 € 175.000 € 175.000 € 175.000 24. Rente langlopende leningen Door een positievere liquiditeitspositie van de gemeente vallen de rentelasten structureel lager uit dan eerder geraamd. Dit is onder andere het gevolg van het hogere jaarrekeningresultaat over 2025, waardoor de structurele rentelasten met € 300.000 worden verlaagd. In 2030 vervalt dit voordeel omdat er dan naar verwachting herfinanciering moet plaatsvinden op de bestaande leningenportefeuille voor een hoger rentetarief dan waarvoor op dit moment is gefinancierd. 2027 2028 2029 2030 Rente langlopende leningen -€ 300.000 -€ 300.000 -€ 300.000 € 0 25. Meicirculaire 2026 algemene uitkering Over de gevolgen van de meicirculaire 2026 is de raad geïnformeerd via een raadsinformatiebrief op 9 juni 2026. 2027 2028 2029 2030 Meicirculaire 2026 algemene uitkering -€ 53.000 € 378.000 € 619.000 € 587.000 26. Baten hondenbelasting De raming van de opbrengsten uit de hondenbelasting wordt structureel neerwaarts bijgesteld. Dit is het gevolg van een afname van het aantal belastingplichtige honden en een lagere belastingopbrengst als gevolg van gegronde bezwaren. 2027 2028 2029 2030 Baten hondenbelasting € 40.800 € 40.800 € 40.800 € 40.800 27. Baten toeristenbelasting De stijging van de opbrengsten wordt deels veroorzaakt door een verhoging van het tarief en deels door de verwachte verhoging van het aantal zakelijke overnachtingen. Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 108 2027 2028 2029 2030 Baten toeristenbelasting -€ 25.900 -€ 25.900 -€ 25.900 -€ 25.900 28. Baten OZB De tarieven voor 2026 zijn eerst gecorrigeerd met de verwachte waardeontwikkeling. Vervolgens is de inflatiecorrectie van 1,9% toegepast. 2027 2028 2029 2030 Baten OZB -€ 732.700 -€ 660.500 -€ 557.500 -€ 588.000 29. Overige personeelskosten Het budget voor de overige personeelskosten wordt structureel verhoogd vanwege de verwachte verhoging van de reiskostenvergoeding voor woon-werkverkeer en dienstreizen met € 0,02 per kilometer, vooruitlopend op de verwachte wijziging van het Belastingplan 2027. Daarnaast is in de mutatie de indexatie van de overige personeelskosten verwerkt. 2027 2028 2029 2030 Overige personeelskosten € 35.000 € 35.000 € 35.000 € 35.000 30. Afschrijvingen investeringen Op basis van het geactualiseerd investeringsoverzicht in de Begroting 2027 wijzigen de afschrijvingslasten. Met name door het doorschuiven van investeringen van 2026 naar 2027 zijn de lasten in 2027 lager. 2027 2028 2029 2030 Afschrijvingen investeringen -€ 232.600 € 99.700 € 117.600 € 300.000 31. Budgetaanpassingen kleiner dan € 25.000 Dit betreft kleine budgetaanpassingen en bijstellingen van budgetten in de begroting. 2027 2028 2029 2030 Budgetaanpassingen kleiner dan € 25.000 € 93.700 € 73.300 € 73.800 € 79.800 Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 109 Overzicht van baten en lasten Programma's Exploitatie Begroting 2026 na Begroting 2027 Begroting 2028 Begroting 2029 Begroting 2030 wijziging Lasten 00. Bestuur en 5.839.300 5.896.100 5.744.900 5.913.800 5.913.600 Ondersteuning 01. Veiligheid 5.899.600 6.136.300 6.096.700 6.092.500 6.091.300 02. Verkeer, 9.960.800 9.723.600 9.855.200 9.891.300 9.945.300 vervoer en waterstaat 03. Economie 176.700 177.900 173.700 163.700 163.700 04. Onderwijs 8.662.000 8.208.500 8.306.000 8.398.900 8.356.900 05. Sport, cultuur 16.065.200 16.122.100 16.044.100 16.065.000 16.093.800 en recreatie 06. Sociaal 53.077.100 53.219.800 53.272.100 53.383.700 53.510.200 domein 07. 17.456.000 18.621.500 17.373.900 17.498.700 17.424.300 Volksgezondheid en milieu 08. 15.745.700 23.084.300 13.676.200 8.354.500 9.200.400 Volkshuisvesting, RO en stedelijke vernieuwing Totaal Lasten 132.882.400 141.190.100 130.542.800 125.762.100 126.699.500 Baten 00. Bestuur en -1.243.200 -1.244.700 -1.244.700 -1.244.700 -1.244.700 Ondersteuning 01. Veiligheid -106.700 -108.900 -108.900 -108.900 -108.900 02. Verkeer, -726.300 -719.100 -719.100 -719.100 -719.100 vervoer en waterstaat 03. Economie -657.600 -659.800 -659.800 -659.800 -659.800 04. Onderwijs -2.415.700 -2.480.200 -2.480.200 -2.480.200 -2.480.200 05. Sport, cultuur -1.996.400 -2.030.900 -2.022.900 -2.022.900 -2.022.900 en recreatie 06. Sociaal -12.333.300 -12.237.700 -12.612.700 -12.612.700 -12.612.700 domein 07. -17.115.900 -18.460.800 -16.891.400 -17.111.100 -17.013.700 Volksgezondheid en milieu 08. -11.766.400 -19.586.500 -8.857.900 -3.553.300 -4.411.000 Volkshuisvesting, RO en stedelijke vernieuwing Totaal Baten -48.361.500 -57.528.600 -45.597.600 -40.512.700 -41.273.000 Saldo 84.520.900 83.661.500 84.945.200 85.249.400 85.426.500 programma's Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 110 Algemene dekkingsmiddelen Exploitatie Begroting 2026 Begroting 2027 Begroting 2028 Begroting 2029 Begroting 2030 na wijziging Lasten 0.3:Beheer overige 2.034.700 2.059.300 2.064.100 2.060.100 2.056.800 gebouwen en gronden 0.4:Overhead 26.423.000 26.844.200 26.428.200 26.361.800 26.377.300 0.5:Treasury 395.400 1.156.600 1.607.000 2.077.800 2.460.800 0.61:OZB woningen 287.500 317.400 317.400 317.400 317.400 0.62:OZB niet-woningen 0 0 0 0 0 0.8:Overige baten en lasten 1.580.000 1.533.000 3.345.000 6.095.000 11.095.000 0.9:Vennootschapsbelasting 199.700 199.700 199.700 199.700 199.700 (VpB) Totaal Lasten 30.920.300 32.110.200 33.961.400 37.111.800 42.507.000 Baten 0.3:Beheer overige -1.652.900 -1.670.800 -1.670.800 -1.670.800 -1.670.800 gebouwen en gronden 0.4:Overhead -197.900 -203.500 -203.500 -203.500 -203.500 0.5:Treasury -654.000 -479.000 -479.000 -479.000 -479.000 0.61:OZB woningen -8.117.900 -8.461.500 -9.053.800 -9.061.700 -9.074.700 0.62:OZB niet-woningen -7.417.600 -7.616.500 -7.633.900 -7.651.300 -7.668.800 0.64:Belastingen overig -321.800 -318.000 -318.000 -318.000 -318.000 0.7:Algemene uitkering en -94.452.000 -98.270.000 -98.365.000 -102.316.000 -107.348.000 overige uitkeringen gemeentefonds 0.8:Overige baten en lasten -600.000 0 0 0 0 Totaal Baten -113.414.100 -117.019.300 -117.724.000 -121.700.300 -126.762.800 Saldo algemene -82.493.800 -84.909.100 -83.762.600 -84.588.500 -84.255.800 dekkingsmiddelen Mutatie reserves Exploitatie Begroting 2026 na Begroting 2027 Begroting 2028 Begroting 2029 Begroting 2030 wijziging Onttrekkingen 05. Sport, cultuur 0 -200.000 -200.000 -200.000 -200.000 en recreatie 08. -1.256.200 -1.092.800 -527.800 -527.800 -527.800 Volkshuisvesting, RO en stedelijke vernieuwing 09. Algemene -5.180.700 -2.172.800 -2.149.400 -2.109.400 -2.069.400 dekkingsmiddelen Totaal -6.436.900 -3.465.600 -2.877.200 -2.837.200 -2.797.200 Onttrekkingen Stortingen 00. Bestuur en 800.000 0 0 0 0 ondersteuning 05. Sport, cultuur 403.900 0 0 0 0 en recreatie 08. 831.900 2.441.300 809.400 809.400 809.400 Volkshuisvesting, Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 111 Exploitatie Begroting 2026 na Begroting 2027 Begroting 2028 Begroting 2029 Begroting 2030 wijziging RO en stedelijke vernieuwing 09. Algemene 1.663.400 1.377.400 1.377.400 1.377.400 1.377.400 dekkingsmiddelen Totaal Stortingen 3.699.200 3.818.700 2.186.800 2.186.800 2.186.800 Mutaties reserves -2.737.700 353.100 -690.400 -650.400 -610.400 Resultaat Het resultaat van 2026 is het saldo na de Turap 2026 (€ 653.700). Op basis van de geactualiseerde Meerjarenprognose grondexploitaties (MPG) 2026 die op 7 juli 2026 is vastgesteld zijn de rentebedragen aangepast die worden doorbelast aan de grondexploitaties. Dit levert een voordeel op van € 56.900. Waarmee het saldo voor 2026 € 710.600 voordelig is. Exploitatie Begroting 2026 na Begroting 2027 Begroting 2028 Begroting 2029 Begroting 2030 wijziging Saldo na -710.600 -894.500 492.200 10.500 560.300 mutaties voordeel voordeel nadeel nadeel nadeel reserves Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 112 Toelichting op het overzicht van baten en lasten Inleiding In de programmabegroting zijn de toelichtingen op de programma’s opgenomen. Hier worden de algemene dekkingsmiddelen, overhead, overige baten en lasten, vennootschapsbelasting en mutaties reserves toegelicht. Deze onderdelen zijn programma overstijgend. Algemene dekkingsmiddelen Begroting Begroting Begroting Begroting 2027 2028 2029 2030 lasten baten lasten baten lasten baten lasten baten Onderhoud buitenruimte Centrumaanpak 80.300 0 80.300 0 80.300 0 80.300 0 Gronden en landerijen 173.600 -1.017.600 173.600 -1.017.600 173.600 -1.017.600 173.600 -1.017.600 Hart van Carnisselande 52.400 0 51.900 0 51.400 0 51.000 0 Overige gebouwen 66.000 -14.700 66.000 -14.700 66.000 -14.700 66.000 -14.700 Doorbelasting Albert Heijn (MFA 't Kruispunt) 439.500 -587.300 437.700 -587.300 435.900 -587.300 434.100 -587.300 Gemeentewerf Barendrecht 301.400 -51.200 301.100 -51.200 300.800 -51.200 300.500 -51.200 Doorbelasting kostenplaatsen 946.100 0 953.500 0 952.100 0 951.300 0 Taakveld 0.3 Beheer overige gebouwen en gronden 2.059.300 -1.670.800 2.064.100 -1.670.800 2.060.100 -1.670.800 2.056.800 -1.670.800 Ondernemingsraad 10.300 0 10.300 0 10.300 0 10.300 0 Communicatie en voorlichting 79.500 0 79.500 0 79.500 0 79.500 0 Juridische zaken 43.800 0 43.800 0 43.800 0 43.800 0 Doorbelasting gemeentehuis Binnenhof 755.600 -203.500 673.200 -203.500 669.900 -203.500 671.600 -203.500 Bijdrage De BedrijfsvoeringsPartner 14.505.900 0 14.315.900 0 14.284.300 0 14.284.300 0 Doorbelasting kostenplaatsen 11.449.100 0 11.305.500 0 11.274.000 0 11.287.800 0 Taakveld 0.4 Overhead 26.844.200 -203.500 26.428.200 -203.500 26.361.800 -203.500 26.377.300 -203.500 Deelnemingen nutsbedrijven 0 -319.200 0 -319.200 0 -319.200 0 -319.200 Financiering 3.270.000 -87.500 3.795.000 -87.500 4.220.000 -87.500 4.520.000 -87.500 Toerekenen rente vanuit activa -2.155.400 0 -2.247.300 0 -2.238.300 0 -2.169.300 0 Toerekenen rente overig -52.700 -24.500 -36.400 -24.500 400 -24.500 14.400 -24.500 Deelnemingen / effecten / beleggingen 18.300 -47.800 18.300 -47.800 18.300 -47.800 18.300 -47.800 Doorbelasting kostenplaatsen 76.400 0 77.400 0 77.400 0 77.400 0 Taakveld 0.5 treasury 1.156.600 -479.000 1.607.000 -479.000 2.077.800 -479.000 2.460.800 -479.000 OZB woningen 0 -8.461.500 0 -9.053.800 0 -9.061.700 0 -9.074.700 Bijdrage SVHW (WOZ) 317.400 0 317.400 0 317.400 0 317.400 0 Taakveld 0.61 OZB woningen 317.400 -8.461.500 317.400 -9.053.800 317.400 -9.061.700 317.400 -9.074.700 OZB niet woningen 0 -7.616.500 0 -7.633.900 0 -7.651.300 0 -7.668.800 Taakveld 0.62 OZB niet-woningen 0 -7.616.500 0 -7.633.900 0 -7.651.300 0 -7.668.800 Baten hondenbelasting 0 -318.000 0 -318.000 0 -318.000 0 -318.000 Taakveld 0.64 belastingen overig 0 -318.000 0 -318.000 0 -318.000 0 -318.000 Algemene uitkering 0 -98.270.000 0 -98.365.000 0 -102.316.000 0 -107.348.000 Taakveld 0.7 algemene uitkering 0 -98.270.000 0 -98.365.000 0 -102.316.000 0 -107.348.000 Storting voorziening dubieuze debiteuren 95.000 0 95.000 0 95.000 0 95.000 0 Stelpost loon- en prijsontwikkeling 0 0 3.250.000 0 6.000.000 0 11.000.000 0 Stelpost CDOKE-regeling 1.438.000 0 0 0 0 0 0 0 Taakveld 0.8 overige baten en Lasten 1.533.000 0 3.345.000 0 6.095.000 0 11.095.000 0 Taakveld 0.9 vennootschapsbelasting 199.700 0 199.700 0 199.700 0 199.700 0 Algemene dekkingsmiddelen 32.110.200 -117.019.300 33.961.400 -117.724.000 37.111.800 -121.700.300 42.507.000 -126.762.800 Taakveld 0.3 Beheer overige gebouwen en gronden In de nieuwe programma-indeling is dit taakveld niet in zijn geheel aan 1 programma toe te wijzen. Vandaar dat dit opgenomen is onder de overige dekkingsmiddelen. Taakveld 0.4 Overhead Op basis van de BBV-voorschriften moeten de kosten voor overhead, ook wel genoemd ondersteuningskosten organisatie, apart zichtbaar gemaakt worden. Het betreft (loon)kosten voor bestuursondersteuning, kosten voor communicatie en voorlichting en juridische zaken, plus de overhead van de BedrijfsvoeringsPartner en de doorbelasting van het gemeentehuis. Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 113 Taakveld 0.5 Treasury De deelnemingen nutsbedrijven zijn de geraamde dividendopbrengsten van Stedin en Evides. Financiering Dit betreft de begrote rentelasten voor langlopende en kortlopende leningen en de bankkosten. Begroting Begroting Begroting Begroting 2027 2028 2029 2030 Financiering lasten baten lasten baten lasten baten lasten baten Rente langlopende leningen 2.950.000 0 3.475.000 0 3.900.000 0 4.200.000 0 Rente kortlopende leningen 300.000 -87.500 300.000 -87.500 300.000 -87.500 300.000 -87.500 Bankkosten 20.000 0 20.000 0 20.000 0 20.000 0 Totaal 3.270.000 -87.500 3.795.000 -87.500 4.220.000 -87.500 4.520.000 -87.500 Toerekenen rente vanuit activa De omslagrente die doorbelast wordt naar investeringen is opgenomen op de taakvelden. Hiervoor is een percentage van 1% gehanteerd, zoals in de paragraaf financiering is toegelicht. De doorbelasting is budgettair neutraal. Het doorbelaste bedrag is hier negatief opgenomen, zodat het financiële effect per saldo nul is. Begroting Begroting Begroting Begroting 2027 2028 2029 2030 Toerekenen rente vanuit activa lasten lasten lasten lasten Tegenboeking rente activa -2.155.400 -2.247.300 -2.238.300 -2.169.300 Totaal -2.155.400 -2.247.300 -2.238.300 -2.169.300 Toerekenen rente overig Dit betreft de rente voor de leningen Stimuleringsfonds Volkshuisvesting (SVn) en doorbelaste rente aan grondexploitaties. Begroting Begroting Begroting Begroting 2027 2028 2029 2030 Toerekenen rente overig lasten baten lasten baten lasten baten lasten baten Rente toerekening overig 24.500 0 24.500 0 24.500 0 24.500 0 Ontvangen rente SVn 0 -24.500 0 -24.500 0 -24.500 0 -24.500 Rente grondexploitaties -77.200 0 -60.900 0 -24.100 0 -10.100 0 Totaal -52.700 -24.500 -36.400 -24.500 400 -24.500 14.400 -24.500 Deelnemingen/effecten/beleggingen Aan de lastenkant wordt hier rente vanuit activa voor deelnemingen begroot. Aan de batenkant de dividendopbrengst van de BNG. Begroting Begroting Begroting Begroting 2027 2028 2029 2030 Deelnemingen/effecten/beleggingen lasten baten lasten baten lasten baten lasten baten Rente vanuit activa 18.300 0 18.300 0 18.300 0 18.300 0 Dividend BNG 0 -47.800 0 -47.800 0 -47.800 0 -47.800 Totaal 18.300 -47.800 18.300 -47.800 18.300 -47.800 18.300 -47.800 Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 114 Taakveld 0.61 OZB Woningen en 0.62 OZB Niet-woningen De raming voor de Onroerende Zaak Belasting (OZB) bestaat uit twee gedeelten: • OZB-gebruikersdeel, dit betreft alleen de niet woningen; • OZB-eigenarendeel, dit betreft de woningen en niet woningen. Voor een verdere toelichting op de ramingen verwijzen wij u naar de paragraaf lokale heffingen. Volgens de BBV-voorschriften moet het bedrag voor de uitvoering van de Wet WOZ hier verantwoord worden. Het betreft dat deel van de bijdrage aan het Samenwerkingsverband Vastgoedinformatie Heffing en Waardering (SVHW) dat wordt besteed aan de Wet Onroerende Zaakbelastingen (WOZ). Begroting Begroting Begroting Begroting 2027 2028 2029 2030 OZB en bijdrage SVHW lasten baten lasten baten lasten baten lasten baten OZB woningen eigenaren 0 -8.461.500 0 -9.053.800 0 -9.061.700 0 -9.074.700 OZB niet-woningen eigenaren 0 -4.533.500 0 -4.543.400 0 -4.553.300 0 -4.563.200 OZB niet-woningen gebruikers 0 -3.083.000 0 -3.090.500 0 -3.098.000 0 -3.105.600 Bijdrage SVHW (WOZ) 317.400 0 317.400 0 317.400 0 317.400 0 Totaal 317.400 -16.078.000 317.400 -16.687.700 317.400 -16.713.000 317.400 -16.743.500 Taakveld 0.64 Belastingen overig Belastingen overig bestaat uit de baten voor hondenbelasting. Begroting Begroting Begroting Begroting 2027 2028 2029 2030 Belastingen overig baten baten baten baten Hondenbelasting -318.000 -318.000 -318.000 --318.000 Totaal -318.000 -318.000 -318.000 -318.000 Taakveld 0.7 Algemene uitkering De ramingen van de algemene uitkering zijn gebaseerd op de meicirculaire 2025. Begroting Begroting Begroting Begroting 2027 2028 2029 2030 Algemene uitkering baten baten baten baten Algemene uitkering -98.270.000 -98.365.000 -102.316.000 -107.348.000 Totaal -98.270.000 -98.365.000 -102.316.000 -107.348.000 Taakveld 0.8 Overige baten en lasten De overige baten en lasten bestaat uit de storting in de voorziening dubieuze debiteuren en een stelpost voor indexering. Omdat de algemene uitkering als bate in lopende prijzen is, wordt ook de lastenkant voor lopende prijzen gecorrigeerd. Hiermee blijven de baten en lasten vergelijkbaar. Begroting Begroting Begroting Begroting 2027 2028 2029 2030 Overige baten en lasten lasten baten lasten baten lasten baten lasten baten Storting voorziening dubieuze debiteuren 95.000 0 95.000 0 95.000 0 95.000 0 Stelpost loon- en prijsontwikkeling 0 0 3.250.000 0 6.000.000 0 11.000.000 0 Stelpost CDOKE-regeling 1.438.000 0 0 0 0 0 0 0 Totaal 1.533.000 0 3.345.000 0 6.095.000 0 11.095.000 0 Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 115 Taakveld 0.9 Vennootschapsbelasting Vanaf 2016 zijn wij als gemeente, voor activiteiten die zich in de ondernemerssfeer voltrekken en winst opleveren, vennootschapsbelastingplichtig (Vpb). Over de totale winst moet de Vpb-heffing worden begroot en verantwoord als een centrale post in de programmarekening. Er vindt ook geen nadere toerekening plaats aan programma’s c.q. taakvelden. De Vpb-heffing wordt verwerkt als een last op een algemeen programma en maakt op die manier onderdeel uit van het saldo van baten en lasten en het resultaat. Begroting Begroting Begroting Begroting 2027 2028 2029 2030 Vennootschapsbelasting lasten lasten lasten lasten Vennootschapsbelasting 199.700 199.700 199.700 199.700 Totaal 199.700 199.700 199.700 199.700 Mutatie reserves Hieronder is een overzicht van de mutaties in de reserves opgenomen, verdeeld in incidentele en structurele mutaties. In principe zijn volgens de BBV-voorschriften alle mutaties in reserves incidenteel van aard, behalve reserves voor de dekking van afschrijvingen. 2027 2028 2029 2030 storting onttrekking storting onttrekking storting onttrekking storting onttrekking Reserve grondbedrijf 1.631.900 0 0 0 0 0 0 0 Reserve Zuidpolder 0 -243.400 0 0 0 0 0 0 Reserve onderhoud zwembad Inge de Bruijn 0 -200.000 0 -200.000 0 -200.000 0 -200.000 Reserve onderhoud gebouwen 1.377.400 -1.300.000 1.377.400 -1.300.000 1.377.400 -1.300.000 1.377.400 -1.300.000 Reserve project De Stationstuinen 0 -849.400 0 -527.800 0 -527.800 0 -527.800 Reserve voordeel WBI gelden 809.400 0 809.400 0 809.400 0 809.400 0 Incidentele mutaties reserves 3.818.700 -2.592.800 2.186.800 -2.027.800 2.186.800 -2.027.800 2.186.800 -2.027.800 2027 2028 2029 2029 storting onttrekking storting onttrekking storting onttrekking storting onttrekking Reserve afschrijvingen 0 -253.000 0 -213.000 0 -173.000 0 -133.000 Revitalisering Dierenstein 0 -66.500 0 -66.500 0 -66.500 0 -66.500 Fietscrossbaan FCCB 0 -29.100 0 -29.100 0 -29.100 0 -29.100 Verleggen Binnenlandse Baan 0 -57.800 0 -57.800 0 -57.800 0 -57.800 Onderdoorgang A29 0 -107.600 0 -107.600 0 -107.600 0 -107.600 Snelfietsroute F15 IJsselmonde 0 -60.500 0 -60.500 0 -60.500 0 -60.500 Koopliedenweg 0 -7.200 0 -7.200 0 -7.200 0 -7.200 10 flexibele camera's 0 -20.000 0 0 0 0 0 0 2 ANPR camera's 0 -27.100 0 0 0 0 0 0 Herinricht. kruispunt Avenue Carnisse-Zuidersingel 0 -5.000 0 -5.000 0 -5.000 0 -5.000 30 km Boerhaavelaan 0 -12.900 0 -12.900 0 -12.900 0 -12.900 Fietsoversteek Kilpad-Leedepad 0 -2.500 0 -2.500 0 -2.500 0 -2.500 Plateaus Riedermorgen 0 -2.500 0 -2.500 0 -2.500 0 -2.500 Passeerstroken 1e Barendrechtseweg 0 -1.700 0 -1.700 0 -1.700 0 -1.700 30 km Dudokdreef 0 -20.000 0 -20.000 0 -20.000 0 -20.000 Herinrichting Jaagpad 0 -17.600 0 -17.600 0 -17.600 0 -17.600 Plateau Harplaan-Klavecimbelweg 0 -1.800 0 -1.800 0 -1.800 0 -1.800 Plateau Klavecimbelweg-Banjohof 0 -1.700 0 -1.700 0 -1.700 0 -1.700 Verkeersaanpassingen 2e Barendrechtseweg 0 0 0 0 0 0 0 Versmallingen fietsoversteek Lohmanstraat 0 -4.300 0 -4.300 0 -4.300 0 -4.300 Versmallingen Gouwe-Gebroken Meeldijk 0 -2.400 0 -2.400 0 -2.400 0 -2.400 Infrastructuur t.b.v. Stationstuinen 0 -21.000 0 -21.000 0 -21.000 0 -21.000 Aanpak geluidshinder verkeersaso's 0 -3.200 0 -3.200 0 -3.200 0 -3.200 Aanpak wateroverlast Oranjewijk 0 -8.200 0 -8.200 0 -8.200 0 -8.200 Klimaatadaptief inrichten oude dorpskern 0 0 0 -54.200 0 -54.200 0 -54.200 Klimaatadaptief inrichten Havenhoofd Carnisselande 0 -53.700 0 -53.700 0 -53.700 0 -53.700 Ontwikkelveld A De Stationstuinen 0 -33.000 0 -42.500 0 -42.500 0 -42.500 Herontwikkeling Ziedewij De Stationstuinen 0 -52.500 0 -52.500 0 -52.500 0 -52.500 Structurele mutaties reserves 0 -872.800 0 -849.400 0 -809.400 0 -769.400 Mutaties reserves 3.818.700 -3.465.600 2.186.800 -2.877.200 2.186.800 -2.837.200 2.186.800 -2.797.200 Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 116 Meerjarenbalans en EMU saldo De meerjarenbalans en EMU saldo zijn verplichte onderdelen in de begroting en zien er als volgt uit: bedragen * 1.000 Realisatie Prognose Prognose Prognose Prognose Prognose Prognose meerjarenbalans 2025 2026 2027 2028 2029 2030 Activa Vaste activa Immateriële en materiële vaste activa 206.794 211.395 220.871 217.909 211.132 205.006 Financiële vaste activa 3.971 3.971 3.971 3.971 3.971 3.971 Totaal vaste activa 210.765 215.366 224.842 221.880 215.103 208.977 Vlottende activa Voorraden 6.416 6.790 -1.240 7.748 9.832 7.976 Uitzettingen 24.018 9.817 16.364 21.709 33.211 41.798 Liquide middelen 310 0 1.000 1.000 1.000 1.000 Overlopende activa 14.218 14.218 14.218 14.218 14.218 14.218 Totaal vlottende activa 44.962 30.825 30.342 44.675 58.261 64.992 Totaal Activa 255.727 246.191 255.184 266.555 273.364 273.969 Passiva Vaste passiva Reserves 51.440 55.987 57.050 57.255 56.113 55.492 Resultaat boekjaar 7.285 711 895 -492 -11 -560 Voorzieningen 10.189 9.352 8.198 8.137 8.076 8.018 Vaste schuld 129.544 117.908 131.772 144.386 151.917 153.750 Totaal vaste passiva 198.458 183.958 197.915 209.286 216.095 216.700 Vlottende passiva Vlottende schuld 12.309 17.273 12.309 12.309 12.309 12.309 Overlopende passiva 44.960 44.960 44.960 44.960 44.960 44.960 Totaal vlottende passiva 57.269 62.233 57.269 57.269 57.269 57.269 Totaal Passiva 255.727 246.191 255.184 266.555 273.364 273.969 bedragen * 1.000 Overzicht EMU-saldo (bedragen * 1.000) 2026 2027 2028 2029 2030 Exploitatiesaldo vóór toevoeging en onttrekkingen aan + -2.027 1.247 -1.182 -661 -1.170 reserves Mutatie vaste activa - 4.601 9.476 -2.962 -6.777 -6.126 Mutatie voorzieningen + -837 -1.154 -61 -61 -58 Mutatie voorraden - 374 -8.030 8.988 2.084 -1.856 Totaal EMU-saldo -7.839 -1.353 -7.269 3.971 6.754 - = tekort en + = overschot Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 117 Incidentele baten en lasten Om een post als incidenteel aan te merken gelden de volgende uitgangspunten: • Alle taakvelden zijn in principe structureel van aard; • Alle reservemutaties zijn in principe incidenteel van aard, met uitzondering van reservemutaties voor de dekking van afschrijvingen van investeringen; • Geen onvoorwaardelijke einddatum betekent dat de post altijd structureel is. Op basis van bovenstaande criteria ziet het overzicht van incidentele baten en lasten er als volgt uit: Incidentele baten en lasten 2027 2028 2029 2030 1 Participatieverordering Barendrecht 100.000 2 Aanleg natuur- en recreatiegebied Zuidpolder 243.400 3 Geluidbelastingkaarten 35.000 50.000 4 Storting reserve grondbedrijf (winstuitname Vrouwenpolder) 1.631.900 5 Storting reserve onderhoud gebouwen 1.377.400 1.377.400 1.377.400 1.377.400 6 Storting rentereserve Stationstuinen 809.400 809.400 809.400 809.400 7 Stationstuinen 1.308.800 665.600 665.600 665.600 Totaal incidentele lasten 5.505.900 2.902.400 2.852.400 2.852.400 8 Onttrekking reserve Zuidpolder -243.400 9 Winstuitname Vrouwenpolder -1.631.900 10 Onttrekking reserve onderhoud zwembad Inge de Bruijn -200.000 -200.000 -200.000 -200.000 11 Onttrekking reserve onderhoud gebouwen -1.300.000 -1.300.000 -1.300.000 -1.300.000 12 Onttrekking reserve Stationstuinen -849.400 -527.800 -527.800 -527.800 13 Inzet WBI-gelden Stationstuinen -459.400 -137.800 -137.800 -137.800 Totaal incidentele baten -4.684.100 -2.165.600 -2.165.600 -2.165.600 Saldo incidentele baten en lasten 821.800 736.800 686.800 686.800 Programma 1 7 Sociaal domein 2 9 Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ontwikkeling en Stedelijke Vernieuwing 3 8 Volksgezondheid en milieu 4 9 Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ontwikkeling en Stedelijke Vernieuwing 5 Algemene dekkingsmiddelen 6 9 Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ontwikkeling en Stedelijke Vernieuwing 7 9 Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ontwikkeling en Stedelijke Vernieuwing 8 9 Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ontwikkeling en Stedelijke Vernieuwing 9 9 Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ontwikkeling en Stedelijke Vernieuwing 10 6 Sport, cultuur en recreatie 11 Algemene dekkingsmiddelen 12 9 Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ontwikkeling en Stedelijke Vernieuwing 13 9 Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ontwikkeling en Stedelijke Vernieuwing Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 118 Subsidiestaat 2027 2025 2026 2027 Verschil Omschrijving rekening begroot begroot begroting 26/27 Kijk op Welzijn 1.850.892 1.922.700 1.959.200 36.500 Wijkteams en ondersteuning 133.349 126.000 128.400 2.400 Jeugdgezondheidszorg 1.496.923 1.528.600 1.557.600 29.000 Minimabeleid 5.000 156.500 159.500 3.000 Maatschappelijk werk 316.970 181.700 185.200 3.500 Wmo vrijwilligersbeleid 176.850 30.600 31.200 600 EHBO afdeling Barendrecht 0 800 800 - Zorg en welzijn 3.979.984 3.946.900 4.021.900 75.000 Theater Het Kruispunt 1.113.300 921.900 939.400 17.500 Bibliotheek 1.205.100 1.107.900 1.129.000 21.100 Stichting De Kleine Duiker 247.000 86.100 87.700 1.600 Stichting Cultuur Locaal 307.800 310.700 316.600 5.900 Stichting Kunst Creatief Barendrecht 196.970 218.800 223.000 4.200 Diversen Muziekeducatie 44.844 55.800 56.900 1.100 Cultuur 4.200 41.700 42.500 800 Jeugdtheaterschool Hofplein 27.090 28.500 29.000 500 Cultuur 3.146.304 2.771.400 2.824.100 52.700 Onderwijs en peuterwerk 1.269.639 340.400 340.400 - Onderwijs 1.269.639 340.400 340.400 - Sport 273.098 139.300 139.300 - Sport 273.098 139.300 139.300 - Lokaal preventief jeugd 251.600 251.600 251.600 - Jeugdwerk 40.380 34.400 34.400 - Jeugd 291.980 286.000 286.000 - Vluchtelingen 131.365 130.000 130.000 - Evenementen 58.300 45.000 45.000 - Ouderenwerk en sociale samenhang 12.998 32.900 32.900 - Economische advisering 19.640 15.800 15.800 - Lokale media 31.465 29.700 29.700 - Wijkoverleg 20.400 18.900 18.900 - Volkshuisvesting 0 3.000 3.000 - Stedenband 2.500 2.500 2.500 - Overige subsidies 276.669 277.800 277.800 - Totaal subsidies 9.237.673 7.761.800 7.889.500 127.700 Toelichting afwijkingen subsidies: De subsidies voor Zorg en Welzijn en Cultuur zijn met 1,9% verhoogd. Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 119 Overzichten staat van reserves en voorzieningen Staat van reserves en voorzieningen 2027 Saldo Storting Onttrekking Saldo 1-1-2027 2027 2027 31-12-2027 Algemene Reserve 15.229.400 710.600 0 15.940.000 Reserve grondbedrijf 9.022.400 1.631.900 0 10.654.300 Reserve afschrijvingen 1.021.800 0 -253.000 768.800 Revitalisering Dierenstein 930.900 0 -66.500 864.400 Fietscrossbaan FCCB 349.200 0 -29.100 320.100 Verleggen Binnenlandse Baan 809.200 0 -57.800 751.400 Onderdoorgang A29 1.076.300 0 -107.600 968.700 Snelfietsroute F15 IJsselmonde 938.100 0 -60.500 877.600 Koopliedenweg 72.300 0 -7.200 65.100 10 flexibele camera's 90.800 0 -20.000 70.800 2 ANPR camera's 28.800 0 -27.100 1.700 Herinricht. kruispunt Avenue Carnisse-Zuidersingel 80.000 0 -5.000 75.000 30 km Boerhaavelaan 341.500 0 -12.900 328.600 Fietsoversteek Kilpad-Leedepad 40.000 0 -2.500 37.500 Plateaus Riedermorgen 247.000 0 -2.500 244.500 Passeerstroken 1e Barendrechtseweg 33.300 0 -1.700 31.600 30 km Dudokdreef 380.000 0 -20.000 360.000 Herinrichting Jaagpad 370.500 0 -17.600 352.900 Plateau Harplaan-Klavecimbelweg 32.400 0 -1.800 30.600 Plateau Klavecimbelweg-Banjohof 32.200 0 -1.700 30.500 Verkeersaanpassingen 2e Barendrechtseweg 25.300 0 0 25.300 Versmallingen fietsoversteek Lohmanstraat 87.100 0 -4.300 82.800 Versmallingen Gouwe-Gebroken Meeldijk 40.300 0 -2.400 37.900 Infrastructuur t.b.v. Stationstuinen 799.600 0 -21.000 778.600 Aanpak geluidshinder verkeersaso's 96.700 0 -3.200 93.500 Aanpak wateroverlast Oranjewijk 80.200 0 -8.200 72.000 Klimaatadaptief inrichten oude dorpskern 1.084.000 0 0 1.084.000 Klimaatadaptief inrichten Havenhoofd Carnisselande 1.127.000 0 -53.700 1.073.300 Ontwikkelveld A De Stationstuinen 840.000 0 -33.000 807.000 Herontwikkeling Ziedewij De Stationstuinen 1.050.000 0 -52.500 997.500 Bestemmingsreserves t.b.v. afschrijvingen 12.104.500 0 -872.800 11.231.700 Rekenkamer 21.200 0 0 21.200 Zuidpolder 342.600 0 -243.400 99.200 Onderhoud gebouwen 2.119.500 1.377.400 -1.300.000 2.196.900 Verkeers- en sociale veiligheid 130.000 0 0 130.000 Groot onderhoud zwembad Inge de Bruijn 800.000 0 -200.000 600.000 Project De Stationstuinen 12.228.200 0 -849.400 11.378.800 Reserve voordeel WBI gelden 2.963.800 809.400 0 3.773.200 Doorontwikkeling ambtelijke organisatie 500.000 0 -500.000 0 Overige bestemmingsreserves 19.105.300 2.186.800 -3.092.800 18.199.300 Totaal reserves 55.461.600 4.529.300 -3.965.600 56.025.300 Pensioenen (voormalige) wethouders 5.551.700 174.300 -200.000 5.526.000 Glasschade 76.800 0 -20.000 56.800 Verlofsparen 374.300 141.000 -150.000 365.300 Regeling vervroegd uittreden 100.900 94.000 -100.000 94.900 Voorzieningen voor verplichtingen en risico's 6.103.700 409.300 -470.000 6.043.000 Vervanging riolering 0 2.867.000 -2.867.000 0 Voorziening onderhoud egalisatie 0 2.867.000 -2.867.000 0 Beklemde middelen riolering 3.171.000 0 -1.093.700 2.077.300 Beklemde middelen afval 76.800 0 0 76.800 Voorziening beklemde middelen 3.247.800 0 -1.093.700 2.154.100 Totaal voorzieningen 9.351.500 3.276.300 -4.430.700 8.197.100 Totaal reserves en voorzieningen 64.813.100 7.805.600 -8.396.300 64.222.400 Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 120 Staat van reserves en voorzieningen 2028 Saldo Storting Onttrekking Saldo 1-1-2028 2028 2028 31-12-2028 Algemene Reserve 15.940.000 894.500 0 16.834.500 Reserve grondbedrijf 10.654.300 0 0 10.654.300 Reserve afschrijvingen 768.800 0 -213.000 555.800 Revitalisering Dierenstein 864.400 0 -66.500 797.900 Fietscrossbaan FCCB 320.100 0 -29.100 291.000 Verleggen Binnenlandse Baan 751.400 0 -57.800 693.600 Onderdoorgang A29 968.700 0 -107.600 861.100 Snelfietsroute F15 IJsselmonde 877.600 0 -60.500 817.100 Koopliedenweg 65.100 0 -7.200 57.900 10 flexibele camera's 70.800 0 0 70.800 2 ANPR camera's 1.700 0 0 1.700 Herinricht. kruispunt Avenue Carnisse-Zuidersingel 75.000 0 -5.000 70.000 30 km Boerhaavelaan 328.600 0 -12.900 315.700 Fietsoversteek Kilpad-Leedepad 37.500 0 -2.500 35.000 Plateaus Riedermorgen 244.500 0 -2.500 242.000 Passeerstroken 1e Barendrechtseweg 31.600 0 -1.700 29.900 30 km Dudokdreef 360.000 0 -20.000 340.000 Herinrichting Jaagpad 352.900 0 -17.600 335.300 Plateau Harplaan-Klavecimbelweg 30.600 0 -1.800 28.800 Plateau Klavecimbelweg-Banjohof 30.500 0 -1.700 28.800 Verkeersaanpassingen 2e Barendrechtseweg 25.300 0 0 25.300 Versmallingen fietsoversteek Lohmanstraat 82.800 0 -4.300 78.500 Versmallingen Gouwe-Gebroken Meeldijk 37.900 0 -2.400 35.500 Infrastructuur t.b.v. Stationstuinen 778.600 0 -21.000 757.600 Aanpak geluidshinder verkeersaso's 93.500 0 -3.200 90.300 Aanpak wateroverlast Oranjewijk 72.000 0 -8.200 63.800 Klimaatadaptief inrichten oude dorpskern 1.084.000 0 -54.200 1.029.800 Klimaatadaptief inrichten Havenhoofd Carnisselande 1.073.300 0 -53.700 1.019.600 Ontwikkelveld A De Stationstuinen 807.000 0 -42.500 764.500 Reserve voordeel WBI gelden 997.500 0 -52.500 945.000 Bestemmingsreserves t.b.v. afschrijvingen 11.231.700 0 -849.400 10.382.300 Rekenkamer 21.200 0 0 21.200 Zuidpolder 99.200 0 0 99.200 Onderhoud gebouwen 2.196.900 1.377.400 -1.300.000 2.274.300 Verkeers- en sociale veiligheid 130.000 0 0 130.000 Groot onderhoud zwembad Inge de Bruijn 600.000 0 -200.000 400.000 Project De Stationstuinen 11.378.800 0 -527.800 10.851.000 Rentereserve Stationstuinen 3.773.200 809.400 0 4.582.600 Overige bestemmingsreserves 18.199.300 2.186.800 -2.027.800 18.358.300 Totaal reserves 56.025.300 3.081.300 -2.877.200 56.229.400 Pensioenen (voormalige) wethouders 5.526.000 174.300 -200.000 5.500.300 Glasschade 56.800 0 -20.000 36.800 Verlofsparen 365.300 141.000 -150.000 356.300 Regeling vervroegd uittreden 94.900 94.000 -100.000 88.900 Voorzieningen voor verplichtingen en risico's 6.043.000 409.300 -470.000 5.982.300 Vervanging riolering 0 1.858.000 -1.858.000 0 Voorziening onderhoud egalisatie 0 1.858.000 -1.858.000 0 Beklemde middelen riolering 2.077.300 0 0 2.077.300 Beklemde middelen afval 76.800 0 0 76.800 Voorziening beklemde middelen 2.154.100 0 0 2.154.100 Totaal voorzieningen 8.197.100 2.267.300 -2.328.000 8.136.400 Totaal reserves en voorzieningen 64.222.400 5.348.600 -5.205.200 64.365.800 Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 121 Staat van reserves en voorzieningen 2029 Saldo Storting Onttrekking Saldo 1-1-2029 2029 2029 31-12-2029 Algemene Reserve 16.834.500 0 -492.200 16.342.300 Reserve grondbedrijf 10.654.300 0 0 10.654.300 Reserve afschrijvingen 555.800 0 -173.000 382.800 Revitalisering Dierenstein 797.900 0 -66.500 731.400 Fietscrossbaan FCCB 291.000 0 -29.100 261.900 Verleggen Binnenlandse Baan 693.600 0 -57.800 635.800 Onderdoorgang A29 861.100 0 -107.600 753.500 Snelfietsroute F15 IJsselmonde 817.100 0 -60.500 756.600 Koopliedenweg 57.900 0 -7.200 50.700 10 flexibele camera's 70.800 0 0 70.800 2 ANPR camera's 1.700 0 0 1.700 Herinricht. kruispunt Avenue Carnisse-Zuidersingel 70.000 0 -5.000 65.000 30 km Boerhaavelaan 315.700 0 -12.900 302.800 Fietsoversteek Kilpad-Leedepad 35.000 0 -2.500 32.500 Plateaus Riedermorgen 242.000 0 -2.500 239.500 Passeerstroken 1e Barendrechtseweg 29.900 0 -1.700 28.200 30 km Dudokdreef 340.000 0 -20.000 320.000 Herinrichting Jaagpad 335.300 0 -17.600 317.700 Plateau Harplaan-Klavecimbelweg 28.800 0 -1.800 27.000 Plateau Klavecimbelweg-Banjohof 28.800 0 -1.700 27.100 Verkeersaanpassingen 2e Barendrechtseweg 25.300 0 0 25.300 Versmallingen fietsoversteek Lohmanstraat 78.500 0 -4.300 74.200 Versmallingen Gouwe-Gebroken Meeldijk 35.500 0 -2.400 33.100 Infrastructuur t.b.v. Stationstuinen 757.600 0 -21.000 736.600 Aanpak geluidshinder verkeersaso's 90.300 0 -3.200 87.100 Aanpak wateroverlast Oranjewijk 63.800 0 -8.200 55.600 Klimaatadaptief inrichten oude dorpskern 1.029.800 0 -54.200 975.600 Klimaatadaptief inrichten Havenhoofd Carnisselande 1.019.600 0 -53.700 965.900 Ontwikkelveld A De Stationstuinen 764.500 0 -42.500 722.000 Herontwikkeling Ziedewij De Stationstuinen 945.000 0 -52.500 892.500 Bestemmingsreserves t.b.v. afschrijvingen 10.382.300 0 -809.400 9.572.900 Rekenkamer 21.200 0 0 21.200 Zuidpolder 99.200 0 0 99.200 Onderhoud gebouwen 2.274.300 1.377.400 -1.300.000 2.351.700 Verkeers- en sociale veiligheid 130.000 0 0 130.000 Groot onderhoud zwembad Inge de Bruijn 400.000 0 -200.000 200.000 Project De Stationstuinen 10.851.000 0 -527.800 10.323.200 Reserve voordeel WBI gelden 4.582.600 809.400 0 5.392.000 Overige bestemmingsreserves 18.358.300 2.186.800 -2.027.800 18.517.300 Totaal reserves 56.229.400 2.186.800 -3.329.400 55.086.800 Pensioenen (voormalige) wethouders 5.500.300 174.300 -200.000 5.474.600 Glasschade 36.800 0 -20.000 16.800 Verlofsparen 356.300 141.000 -150.000 347.300 Regeling vervroegd uittreden 88.900 94.000 -100.000 82.900 Voorzieningen voor verplichtingen en risico's 5.982.300 409.300 -470.000 5.921.600 Vervanging riolering 0 2.031.000 -2.031.000 0 Voorziening onderhoud egalisatie 0 2.031.000 -2.031.000 0 Beklemde middelen riolering 2.077.300 0 0 2.077.300 Beklemde middelen afval 76.800 0 0 76.800 Voorziening beklemde middelen 2.154.100 0 0 2.154.100 Totaal voorzieningen 8.136.400 2.440.300 -2.501.000 8.075.700 Totaal reserves en voorzieningen 64.365.800 4.627.100 -5.830.400 63.162.500 Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 122 Staat van reserves en voorzieningen 2030 Saldo Storting Onttrekking Saldo 1-1-2030 2030 2030 31-12-2030 Algemene Reserve 16.342.300 0 -10.500 16.331.800 Reserve grondbedrijf 10.654.300 0 0 10.654.300 Reserve afschrijvingen 382.800 0 -133.000 249.800 Revitalisering Dierenstein 731.400 0 -66.500 664.900 Fietscrossbaan FCCB 261.900 0 -29.100 232.800 Verleggen Binnenlandse Baan 635.800 0 -57.800 578.000 Onderdoorgang A29 753.500 0 -107.600 645.900 Snelfietsroute F15 IJsselmonde 756.600 0 -60.500 696.100 Koopliedenweg 50.700 0 -7.200 43.500 10 flexibele camera's 70.800 0 0 70.800 2 ANPR camera's 1.700 0 0 1.700 Herinricht. kruispunt Avenue Carnisse-Zuidersingel 65.000 0 -5.000 60.000 30 km Boerhaavelaan 302.800 0 -12.900 289.900 Fietsoversteek Kilpad-Leedepad 32.500 0 -2.500 30.000 Plateaus Riedermorgen 239.500 0 -2.500 237.000 Passeerstroken 1e Barendrechtseweg 28.200 0 -1.700 26.500 30 km Dudokdreef 320.000 0 -20.000 300.000 Herinrichting Jaagpad 317.700 0 -17.600 300.100 Plateau Harplaan-Klavecimbelweg 27.000 0 -1.800 25.200 Plateau Klavecimbelweg-Banjohof 27.100 0 -1.700 25.400 Verkeersaanpassingen 2e Barendrechtseweg 25.300 0 25.300 Versmallingen fietsoversteek Lohmanstraat 74.200 0 -4.300 69.900 Versmallingen Gouwe-Gebroken Meeldijk 33.100 0 -2.400 30.700 Infrastructuur t.b.v. Stationstuinen 736.600 0 -21.000 715.600 Aanpak geluidshinder verkeersaso's 87.100 0 -3.200 83.900 Aanpak wateroverlast Oranjewijk 55.600 0 -8.200 47.400 Klimaatadaptief inrichten oude dorpskern 975.600 0 -54.200 921.400 Klimaatadaptief inrichten Havenhoofd Carnisselande 965.900 0 -53.700 912.200 Ontwikkelveld A De Stationstuinen 722.000 0 -42.500 679.500 Herontwikkeling Ziedewij De Stationstuinen 892.500 0 -52.500 840.000 Bestemmingsreserves t.b.v. afschrijvingen 9.572.900 0 -769.400 8.803.500 Rekenkamer 21.200 0 0 21.200 Zuidpolder 99.200 0 0 99.200 Onderhoud gebouwen 2.351.700 1.377.400 -1.300.000 2.429.100 Verkeers- en sociale veiligheid 130.000 0 0 130.000 Groot onderhoud zwembad Inge de Bruijn 200.000 0 -200.000 0 Project De Stationstuinen 10.323.200 0 -527.800 9.795.400 Reserve voordeel WBI gelden 5.392.000 809.400 0 6.201.400 Overige bestemmingsreserves 18.517.300 2.186.800 -2.027.800 18.676.300 Totaal reserves 55.086.800 2.186.800 -2.807.700 54.465.900 Pensioenen (voormalige) wethouders 5.474.600 174.300 -200.000 5.448.900 Glasschade 16.800 0 -16.800 0 Verlofsparen 347.300 141.000 -150.000 338.300 Regeling vervroegd uittreden 82.900 94.000 -100.000 76.900 Voorzieningen voor verplichtingen en risico's 5.921.600 409.300 -466.800 5.864.100 Vervanging riolering 0 2.031.000 -2.031.000 0 Voorziening onderhoud egalisatie 0 2.031.000 -2.031.000 0 Beklemde middelen riolering 2.077.300 0 0 2.077.300 Beklemde middelen afval 76.800 0 0 76.800 Voorziening beklemde middelen 2.154.100 0 0 2.154.100 Totaal voorzieningen 8.075.700 2.440.300 -2.497.800 8.018.200 Totaal reserves en voorzieningen 63.162.500 4.627.100 -5.305.500 62.484.100 Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 123 Investeringen 2027-2030 Onderstaande investeringsstaat geeft een overzicht van de voorgenomen investeringen voor de periode 2027 tot en met 2030. Per investering zijn de geraamde investeringsbedragen weergegeven in het jaar waarin de uitgaven naar verwachting plaatsvinden. De hieruit voortvloeiende kapitaallasten zijn verwerkt in de begroting. De voorgenomen investeringen zijn verdeeld in de rubrieken onderwijs, verduurzaming maatschappelijk vastgoed, buitenruimte, sport, afval, Stationstuinen en overige. De investeringen binnen de rubriek sport betreffen vervangingsinvesteringen die zijn geraamd op basis van de geldende afschrijvingstermijnen. Voorafgaand aan daadwerkelijke vervanging vindt een conditiemeting plaats. Op basis hiervan wordt beoordeeld of vervanging noodzakelijk is of dat deze kan worden uitgesteld. Te actualiseren investeringen Onderstaande drie investeringen zijn uit de begroting gehaald, omdat de huidige plannen en bijbehorende ramingen om actualisatie vragen. In het meerjarenprogramma worden deze investeringen op basis van nieuwe en geactualiseerde plannen en bijbehorende ramingen opnieuw afgewogen. Investering 2027 2028 2029 2030 Nieuwbouw De Ark 1.870.800 3.993.700 Renovatie Rank t.b.v. Tweemaster 2.923.000 Centrumaanpak 1.200.000 Totaal 5.993.800 3.993.700 0 0 Investeringsstaat Investering 2027 2028 2029 2030 Verduurzaming maatschappelijk vastgoed MFA Waterpoort 964.000 Villa Kakelbont 258.000 Sporthal Aksent 705.000 Gymzaal De Zeeheld 333.000 MFA Riederpoort 499.000 Sporthal Lagewei 139.000 Sporthal De Bongerd 309.000 Buitenruimte Stimulering verkeersveiligheidsmaatregelen (lasten) 150.000 375.000 Stimulering verkeersveiligheidsmaatregelen (baten) -607.500 Rehabilitatie wegen 2.306.800 1.956.800 1.956.800 1.956.800 Openbare verlichting 399.900 399.900 399.900 399.900 Beschoeiingen 104.000 104.000 104.000 104.000 Speelvoorzieningen 686.300 776.300 776.300 776.300 Waterbergende wegfundering 250.000 250.000 250.000 250.000 Klimaatadaptief inrichten Oude Dorpskern 933.100 Sport Aanlegsteiger (nabij Noldijk 73) 350.000 Atletiekbaan sportpark De Bongerd toplaag 300.000 Polsstokhooginstallatie CAV Energie 7 5.000 Veld 4 VV Smitshoek kunstgras toplaag 550.000 Veld 1 HCB sportpark De Doorbraak kunstgras toplaag 350.000 Veld 4 HCB sportpark De Doorbraak kunstgras toplaag 350.000 Veld 6 HCB sportpark De Doorbraak kunstgras toplaag 200.000 Fietscrossbaan FCCB 150.000 Inrichting zwembadterrein Inge de Bruijn 560.000 Banenbad zwembad Inge de Bruijn 2.865.800 Realisatie horeca zwembad Inge de Bruijn 200.000 Banenbad zwembad Inge de Bruijn installaties 800.000 Veld 1 Vitesse 250.000 Veld 2 Vitesse 350.000 Veld 3 Vitesse 350.000 Veld 3 BVV 1,5 kunstgras 825.000 Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 124 Investering 2027 2028 2029 2030 Veld 4 BVV natuurgras 80.000 Handbalveld Aksent 45.000 Veld 5 VV Smitshoek kunstgras toplaag 550.000 Veld 7 VV Smitshoek kunstgras toplaag 550.000 Veld 3 HCB De Doorbraak kunstgras toplaag 350.000 Afval Ondergrondse containers 45.800 82.500 Vervangen putten containers 25.600 44.800 Stationstuinen Ontwikkelveld A 400.000 Aanleg persleiding (Stationstuinen (lasten) 100.000 Aanleg persleiding (Stationstuinen) (baten) -100.000 Grondverwervingen Stationstuinen 5.039.000 Bouw- en woonrijp maken fase 1 (lasten) 13.500.000 Bouw- en woonrijpmaken fase 1 (baten) -12.300.000 Tijdelijke parkeervoorzieningen 148.000 544.000 Overige Materieel/speciale dienstvoertuigen 924.400 464.400 180.000 245.000 Vervanging geluidsinstallatie centrale hal 35.000 Vervanging audiovisuele middelen 29.400 30.600 Totaal 20.075.500 8.059.100 4.488.100 5.182.000 INVESTERINGEN RIOLERING Investering 2027 2028 2029 2030 Renovatie gemalen 117.000 108.000 108.000 108.000 Rioolrenovaties 150.000 1.173.000 1.173.000 Oude Dorp 1.000.000 Paddewei 1.600.000 1.750.000 750.000 750.000 Totaal 2.867.000 1.858.000 2.031.000 2.031.000 Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 125 Taakvelden Hierna is het overzicht van de taakvelden per programma weergegeven: Verdeling naar taakvelden Hieronder is de verdeling van de kostenplaatsen personeel naar de taakvelden opgenomen: Exploitatie Begroting 2027 Lasten 00. Bestuur en Ondersteuning 0.1:Bestuur 3.919.300 0.2:Burgerzaken 1.976.800 Totaal 00. Bestuur en Ondersteuning 5.896.100 01. Veiligheid 1.1:Crisisbeheersing en brandweer 3.907.100 1.2:Openbare orde en veiligheid 2.229.200 Totaal 01. Veiligheid 6.136.300 02. Verkeer, vervoer en waterstaat 2.1:Verkeer en vervoer 8.398.500 2.2:Parkeren 67.600 2.4:Economische havens en waterwegen 757.800 2.5:Openbaar vervoer 499.700 Totaal 02. Verkeer, vervoer en waterstaat 9.723.600 03. Economie 3.1:Economische ontwikkeling 127.200 3.4:Economische promotie 50.700 Totaal 03. Economie 177.900 04. Onderwijs 4.2:Onderwijshuisvesting 6.111.500 4.3:Onderwijsbeleid en leerlingenzaken 2.097.000 Totaal 04. Onderwijs 8.208.500 05. Sport, cultuur en recreatie 5.1:Sportbeleid en activering 317.200 5.2:Sportaccommodaties 5.228.000 5.3:Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie 2.347.900 5.5:Cultureel erfgoed 322.200 5.6:Media 1.549.700 5.7:Openbaar groen en (openlucht) recreatie 6.357.100 Totaal 05. Sport, cultuur en recreatie 16.122.100 06. Sociaal domein 6.1:Samenkracht en burgerparticipatie 2.906.200 6.21:Toegang en eerstelijnsvoorzieningen WMO 66.600 6.22:Toegang en eerstelijnsvoorzieningen Jeugd 251.600 6.23:Toegang en eerstelijnsvoorzieningen Integraal 5.728.000 6.3:Inkomensregelingen 13.913.300 6.4:WSW en beschut werk 354.100 6.5:Arbeidsparticipatie 706.700 6.60:Hulpmiddelen en diensten (WMO) 2.799.800 6.711:Huishoudelijke hulp (WMO) 4.644.200 Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 126 Exploitatie Begroting 2027 6.712:Begeleiding (WMO) 1.791.000 6.713:Dagbesteding (WMO) 755.700 6.714:Overige maatwerkarrangementen (WMO) 91.800 6.751:Jeugdhulp ambulant lokaal 5.805.400 6.752:Jeugdhulp ambulant regionaal 3.842.600 6.753:Jeugdhulp ambulant landelijk 399.700 6.761:Jeugdhulp met verblijf lokaal 937.300 6.762:Jeugdhulp met verblijf regionaal 4.873.300 6.763:Jeugdhulp met verblijf landelijk 399.700 6.791:PGB WMO 738.000 6.792:PGB Jeugd 1.080.900 6.811:Beschermd Wonen (WMO 91.800 6.812:Maatschappelijke - en vrouwenopvang (WMO) 101.600 6.821:Jeugdbescherming 367.000 6.822:Jeugdreclassering 367.000 6.92:Coördinatie en beleid Jeugd 206.500 Totaal 06. Sociaal domein 53.219.800 07. Volksgezondheid en milieu 7.1:Volksgezondheid 2.443.500 7.2:Riolering 4.969.800 7.3:Afval 7.315.600 7.4:Milieubeheer 2.662.600 7.5:Begraafplaatsen en crematoria 1.230.000 Totaal 07. Volksgezondheid en milieu 18.621.500 08. Volkshuisvesting, RO en stedelijke vernieuwing 8.1:Ruimte en leefomgeving 3.530.900 8.2:Grondexploitatie (niet bedrijventerreinen) 16.549.200 8.3:Wonen en bouwen 3.004.200 Totaal 08. Volkshuisvesting, RO en stedelijke vernieuwing 23.084.300 09. Algemene dekkingsmiddelen 0.3:Beheer overige gebouwen en gronden 2.059.300 0.4:Overhead 26.844.200 0.5:Treasury 1.156.600 0.61:OZB woningen 317.400 0.8:Overige baten en lasten 1.533.000 0.9:Vennootschapsbelasting (VpB) 199.700 Totaal 09. Algemene dekkingsmiddelen 32.110.200 Totaal Lasten 173.300.300 Baten 00. Bestuur en Ondersteuning 0.1:Bestuur -25.500 0.2:Burgerzaken -1.219.200 Totaal 00. Bestuur en Ondersteuning -1.244.700 01. Veiligheid 1.2:Openbare orde en veiligheid -108.900 Totaal 01. Veiligheid -108.900 Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 127 Exploitatie Begroting 2027 02. Verkeer, vervoer en waterstaat 2.1:Verkeer en vervoer -669.100 2.2:Parkeren -50.000 Totaal 02. Verkeer, vervoer en waterstaat -719.100 03. Economie 3.1:Economische ontwikkeling -35.000 3.3:Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen -502.300 3.4:Economische promotie -122.500 Totaal 03. Economie -659.800 04. Onderwijs 4.2:Onderwijshuisvesting -1.726.900 4.3:Onderwijsbeleid en leerlingenzaken -753.300 Totaal 04. Onderwijs -2.480.200 05. Sport, cultuur en recreatie 5.2:Sportaccommodaties -1.483.200 5.3:Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie -348.200 5.5:Cultureel erfgoed -12.400 5.6:Media -150.500 5.7:Openbaar groen en (openlucht) recreatie -36.600 Totaal 05. Sport, cultuur en recreatie -2.030.900 06. Sociaal domein 6.1:Samenkracht en burgerparticipatie -173.400 6.3:Inkomensregelingen -11.722.800 6.60:Hulpmiddelen en diensten (WMO) -83.000 6.711:Huishoudelijke hulp (WMO) -258.500 Totaal 06. Sociaal domein -12.237.700 07. Volksgezondheid en milieu 7.1:Volksgezondheid -118.900 7.2:Riolering -6.646.000 7.3:Afval -9.759.200 7.4:Milieubeheer -688.500 7.5:Begraafplaatsen en crematoria -1.248.200 Totaal 07. Volksgezondheid en milieu -18.460.800 08. Volkshuisvesting, RO en stedelijke vernieuwing 8.1:Ruimte en leefomgeving -544.600 8.2:Grondexploitatie (niet bedrijventerreinen) -17.535.400 8.3:Wonen en bouwen -1.506.500 Totaal 08. Volkshuisvesting, RO en stedelijke vernieuwing -19.586.500 09. Algemene dekkingsmiddelen 0.3:Beheer overige gebouwen en gronden -1.670.800 0.4:Overhead -203.500 0.5:Treasury -479.000 0.61:OZB woningen -8.461.500 0.62:OZB niet-woningen -7.616.500 0.64:Belastingen overig -318.000 0.7:Algemene uitkering en overige uitkeringen gemeentefonds -98.270.000 Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 128 Exploitatie Begroting 2027 0.8:Overige baten en lasten 0 Totaal 09. Algemene dekkingsmiddelen -117.019.300 Totaal Baten -174.547.900 Gerealiseerd saldo van baten en lasten -1.247.600 Onttrekkingen 05. Sport, cultuur en recreatie 0.10:Mutaties reserves -200.000 Totaal 05. Sport, cultuur en recreatie -200.000 08. Volkshuisvesting, RO en stedelijke vernieuwing 0.10:Mutaties reserves -1.092.800 Totaal 08. Volkshuisvesting, RO en stedelijke vernieuwing -1.092.800 09. Algemene dekkingsmiddelen 0.10:Mutaties reserves -2.172.800 Totaal 09. Algemene dekkingsmiddelen -2.172.800 Totaal Onttrekkingen -3.465.600 Stortingen 08. Volkshuisvesting, RO en stedelijke vernieuwing 0.10:Mutaties reserves 2.441.300 Totaal 08. Volkshuisvesting, RO en stedelijke vernieuwing 2.441.300 09. Algemene dekkingsmiddelen 0.10:Mutaties reserves 1.377.400 Totaal 09. Algemene dekkingsmiddelen 1.377.400 Totaal Stortingen 3.818.700 Mutaties reserves 353.100 Saldo -894.500 voordeel Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 129 Taakveld 2027 2028 2029 2030 Taakveld 0.1: Bestuur 344.500 348.800 348.800 348.800 Taakveld 0.2: Burgerzaken 1.011.500 1.024.500 1.024.500 1.024.500 Taakveld 0.3: Overige gebouwen en gronden 946.100 953.500 952.100 951.300 Taakveld 0.4 Overhead 11.351.800 11.205.700 11.174.200 11.188.000 Taakveld 0.5: Treasury 76.400 77.400 77.400 77.400 Taakveld 1.1: Crisisbeheersing en brandweer 44.300 44.800 44.800 44.800 Taakveld 1.2: Openbare orde en veiligheid 1.491.700 1.508.600 1.504.900 1.504.400 Taakveld 2.1: Verkeer en vervoer 1.825.600 1.844.700 1.825.300 1.823.900 Taakveld 2.2: Parkeren 5.700 5.800 5.800 5.800 Taakveld 2.5: Openbaar vervoer 2.900 2.900 2.900 2.900 Taakveld 3.1: Economische ontwikkeling 8.500 8.600 8.600 8.600 Taakveld 3.4: Economische promotie 50.700 51.400 51.400 51.400 Taakveld 4.2: Onderwijshuisvesting 421.300 426.700 426.700 426.700 Taakveld 5.1: Sportbeleid en activering 1.400 1.400 1.400 1.400 Taakveld 5.2: Sportaccommodaties 590.300 596.600 596.100 595.800 Taakveld 5.3: Cultuur 66.500 67.400 67.400 67.400 Taakveld 5.5: Cultureel erfgoed 225.500 236.500 236.500 236.500 Taakveld 5.6: Media 22.200 22.500 22.500 22.500 Taakveld 5.7: Openbaar groen en recreatie 981.500 993.000 983.000 982.800 Taakveld 6.1: Samenkracht en burgerparticipatie 44.300 44.900 44.900 44.900 Taakveld 6.23: Toegang en eerstelijnsvoorziening 1.972.500 1.997.900 1.997.900 1.997.900 Taakveld 6.3: Inkomensregelingen 642.200 650.500 650.500 650.500 Taakveld 6.4: WSW en beschut werk 321.100 325.200 325.200 325.200 Taakveld 6.5: Arbeidsparticipatie 389.900 394.900 394.900 394.900 Taakveld 6.6: Maatwerkvoorzieningen WMO 343.300 347.700 347.700 347.700 Taakveld 6.711: Huishoudelijke hulp (WMO) 91.800 93.000 93.000 93.000 Taakveld 6.712: Begeleiding (WMO) 91.800 93.000 93.000 93.000 Taakveld 6.713: Dagbesteding (WMO) 91.800 93.000 93.000 93.000 Taakveld 6.714: Overige maatwerkarrangementen (WMO) 91.800 93.000 93.000 93.000 Taakveld 6.811: Beschermd wonen (WMO) 91.800 93.000 93.000 93.000 Taakveld 6.812: Maatsch- en vrouwenopvang (WMO) 68.800 69.700 69.700 69.700 Taakveld 7.2: Riolering 518.800 522.000 517.700 516.900 Taakveld 7.3: Afval 122.200 135.000 142.100 143.300 Taakveld 7.4: Milieubeheer 633.300 712.900 712.900 712.900 Taakveld 7.5: Begraafplaatsen en crematoria 360.100 420.800 429.700 439.500 Taakveld 8.1: Ruimte en leefomgeving 1.775.300 1.774.400 1.762.800 1.756.600 Taakveld 8.2: Grondexploitaties 518.700 525.500 525.500 525.500 Taakveld 8.3: Wonen en bouwen 2.596.700 2.720.100 2.720.200 2.720.200 Totaal 30.234.600 30.527.300 30.461.000 30.475.600 Begroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 130