Verordening Toekomstbestendig Wonen Gelderland, gemeente Oost Gelre

Raadsvoorstel Agendapunt : Laat dit veld leeg. Onderwerp Vaststelling Verordening Toekomstbestendig Wonen Gelderland, gemeente Oost Gelre Portefeuillehouder : Wethouder Bluemink Datum B&W-besluit : 15 september 2026 Doel Met de “Verordening Toekomstbestendig Wonen Gelderland, gemeente Oost Gelre” en het beschikbaar stellen van een budget kunnen financiële leningen door woningeigenaren worden aangegaan. Hiermee kunnen zij hun woning verduurzamen en veiliger en comfortabeler maken. Aanleiding Sinds 2019 kent de gemeente de regeling Toekomstbestendig wonen lening (TBW) op basis van de “Verordening Toekomstbestendig Wonen Gelderland gemeente Oost Gelre”. Met de regeling worden particuliere woningeigenaren financieel ondersteund bij het verduurzamen en levensloopbestendig maken van hun woning. Van de regeling wordt goed gebruik gemaakt, gemiddeld 70 aanvragen per jaar over de laatste drie jaar. Het gemiddeld leenbedrag was € 21.129. De inschatting van het Energieloket Achterhoek is dat in 2027 50 leningen afgesloten zullen worden. De regeling draagt bij aan de doelstellingen van het Akkoord van Groenlo: “Zo snel mogelijk een energieneutrale Achterhoek, uiterlijk in 2050!”. De uitvoering van de regeling is een samenwerking met de provincie Gelderland, het Energieloket Achterhoek en Stimuleringsfonds Volkshuisvesting Nederland (SVn). Door de SVn worden de leningen verstrekt, de provincie verleend medewerking in de vorm van cofinanciering (50%). In het voorjaar van 2025 was het budget voor cofinanciering van de provincie Gelderland op. Tijdelijk is de regeling toen doorgezet met een 100% financiering vanuit de gemeente. Nadat de provincie eind 2025 had besloten om weer budget beschikbaar te stellen voor de regeling heeft zij ook nieuwe voorwaarden gesteld voor de Toekomstbestendig wonen leningen. Gelet op de verschillende wijzigingen en voorwaarden waaronder samenwerking met de provincie moest plaatsvinden heeft de gemeente Oost Gelre samen met de Achterhoekse gemeenten een heroriëntatie uitgevoerd. Bij de heroriëntatie hebben de Achterhoekse gemeente de volgende drie mogelijkheden bekeken: 1. Het opzetten van een Achterhoekse variant van de TBW-leningen, zonder provinciale cofinanciering. 2. Het stoppen met de TBW-leningen en verwijzen van de inwoners naar het landelijke Nationale Warmtefonds. 3. Verder gaan met de provinciale variant van de TBW-leningen, waarbij gebruik wordt gemaakt van de provinciale cofinanciering. 4. Uitgangspunt bij de heroriëntatie was dat in de Achterhoek bij voorkeur iedere gemeente dezelfde aanpak kiest voor duurzaamheidsleningen. Dat geeft duidelijkheid voor de inwoners en maakt de uitvoering voor Energieloket Achterhoek, het Centrum Duurzaam Winterswijk en de SVn efficiënter. Besloten is om regionaal verder te gaan met de provinciale variant van de TBW-leningen. Hierdoor is cofinanciering door de provincie ook verzekerd en is een groter budget voor leningen beschikbaar voor onze inwoners. Voorstel aan de raad 1. De “Verordening Toekomstbestendig Wonen Gelderland, gemeente Oost Gelre” vast te stellen. 2. Het revolverend fonds hiervoor aan te vullen met een bedrag van € 1.000.000 voor uitvoering van de regeling. 3. Bij uitputting van de provinciale cofinanciering de TBW-leningen tijdelijk voor 100% via gemeentelijk budget te financieren. Kader - Coalitieakkoord 2026-2030 “Lief met lef” RAADSVOORSTEL 38639-2026 - De Regionale Woonagenda Achterhoek 2023-2030 - Uitvoeringsagenda Programma Energietransitie Oost Gelre 2024-2030 - Beleidsplan Mens en Samenleving 2023-2026 - SDG’s 7 (Toegang tot betaalbare en duurzame energie voor iedereen) en 13 (Aanpak van klimaatverandering) Argumenten 1.1. De verordening biedt inwoners de mogelijkheid om onder gunstige financiële voorwaarden de woning te verduurzamen. Aan het belang van het verduurzamen van woningen wordt vanuit verschillende perspectieven waarde gehecht. Het is niet voor iedere woningeigenaar mogelijk om (volledig) met eigen middelen noodzakelijke aanpassingen aan te woning te treffen. Met het vaststellen van de verordening worden leningen via het SVn weer beschikbaar gesteld. Deze leningen kennen gunstiger voorwaarden dan leningen van reguliere marktpartijen. 1.2. De regeling draagt bij aan de verduurzaming van de gebouwde omgeving. Wanneer woningeigenaren een TBW-lening aanvragen moeten ze minimaal één duurzaamheidsmaatregel treffen die op de vastgestelde maatregelenlijst staat. Aanvragers zijn daardoor verplicht om hun woning te verduurzamen. De regeling draagt op die manier bij aan verduurzaming van de gebouwde omgeving en de doelen voor een energieneutrale gemeente. 1.3. Vaststellen van de nieuwe verordening maakt cofinanciering van provincie Gelderland mogelijk. Aan de cofinanciering door de provincie is als voorwaarde verbonden dat de “Verordening Toekomstbestendig Wonen Gelderland, gemeente Oost Gelre” voldoet aan de door de provincie gestelde kaders. Over de voorwaarden heeft veel overleg plaatsgevonden. Uiteindelijk is er een regionaal Achterhoeks product uit voortgekomen waarin alle partijen, gemeenten en provincie zich kunnen vinden. 2.1. Voor uitvoering van de regeling dient de gemeente geld in te leggen. Uitvoering van de regeling wordt verzorgd door Stimuleringsfonds Volkshuisvesting Nederlandse gemeenten (SVn). Voor de door de SVn te verstrekken leningen dient geld gestort te worden in een door het SVn te beheren fonds. Het ingelegde geld heeft een revolverende werking. Het beschikbare budget bedroeg op 27 augustus 2026 nog € 204.414. 3.1. Bij uitputting van de provinciale middelen is continuering van de regeling gewenst. Het is niet in te schatten tot wanneer de provinciale cofinanciering beschikbaar blijft. Het is niet gewenst dat wanneer de cofinanciering stopt ook het verstrekken van leningen plotseling dient te worden beëindigd. Dit om een situatie zoals deze zich voordeed in 2025 te voorkomen. Om die reden is het gewenst om bij uitputting van de provinciale cofinanciering de TBW leningen (tijdelijk) voor 100% met gemeentelijk budget te financieren. Deze periode loopt dan zolang er budget is in het gemeentelijke SVn fonds. Kanttekeningen 1.1. Er is een mogelijkheid dat niet alle leningen worden afgelost. Bij het uitlenen van geld bestaat er altijd de mogelijkheid dat het uitgeleende bedrag niet wordt terugbetaald. SVn geeft aan dat over de hele Toekomstbestendig wonen portefeuille 0,04% van de leningen een betalingsprobleem heeft. Hiermee treft SVn dan een betalingsregeling. Het percentage leningen dat daadwerkelijk moet worden afgeboekt van de totale leenportefeuille van SVn is nog lager, 0,008%. 1.2. Bij het wegvallen van de provinciale cofinanciering zal het gemeentelijke budget sneller uitgeput raken. In de situatie dat het provinciale budget op is en de cofinanciering weer stopt, financiert de gemeente tijdelijk de leningen volledig. Dit hoeft niet ongunstig te zijn voor de aanvragers van de lening, het voorkomt immers vervelende situaties zoals die zich in 2025 voordeden. Het totale beschikbare fonds van de TBW-lening raakt dan wel sneller op. Participatie Is bij deze regeling niet van toepassing. RAADSVOORSTEL 38639-2026 2 Uitvoering Juridische aspecten Niet van toepassing. Financiële aspecten De € 1.000.000 die beschikbaar wordt gesteld voor het verstrekken van de lening wordt op termijn terugbetaald aan de gemeente Oost Gelre (revolverend fonds). De bijdrage wordt, vanuit de beschikbare middelen van de gemeente omgezet naar een uitgezette lening op de balans (dit wordt ook wel “financieel vast actief” genoemd). Hiermee verandert de totale activapositie van de gemeente niet, en is er geen invloed op de exploitatielasten. Anders gezegd: het vermogen van de gemeente verandert niet door deze uitgezette lening. De betaalde rente en aflossing van een lening wordt terug in het revolverend fonds gestort waardoor nieuwe leningen kunnen worden verstrekt. Personele aspecten Bij dit voorstel niet van toepassing. Communicatie Na besluitvorming zal publicatie van de regeling plaatsvinden voor de inwerkingtreding. Over de inwerkingtreding van de nieuwe verordening wordt het Energieloket Achterhoek geïnformeerd en de SVn voor storting van de gelden in het fonds en uitvoering van de regeling. De inwoners worden geïnformeerd via de daarvoor bestemde kanalen. Planning Na vaststelling door de gemeenteraad wordt de verordening gepubliceerd. Het Energieloket Achterhoek wordt geïnformeerd voor de inwerkingtreding en de SVn voor uitvoering van de regeling. Evaluatie Van uitvoering van de regeling wordt de gemeente via rapportages op de hoogte gehouden. Bijlage(n) Omschrijving Openbaar Toelichting 1 Uitgangspunten “Achterhoekse aanpak” TBW- Ja leningen 2 Maatregelenlijst Toekomstbestendig Wonen Ja Gelderland gemeente Oost Gelre 3 Verordening Toekomstbestendig Wonen Ja Gelderland gemeente Oost Gelre Wij bieden u hierbij een ontwerpbesluit ter vaststelling aan. Het college van de gemeente Oost Gelre, secretaris, burgemeester, J.J.L. Heerkens G. Hofstede RAADSVOORSTEL 38639-2026 3