Motie Voldoende gastvrije openbare toiletvoorzieningen op ons eiland

MOTIE Vreemd Voldoende gastvrije openbare toiletvoorzieningen op ons eiland Datum raadsvergadering 24 september 2026 Agendapunt Verder voorkomende zaken Ingediend door Margo Lemsom, VVD, Arnold de Vlieger, LeefbaarSD We vragen het college van burgemeester en wethouders: 1. Contact op te nemen met het Maag-Darm-Lever Fonds (MDL-Fonds) en hun advies mee te nemen in een onderzoek naar: a. De locaties binnen de gemeente waar onvoldoende openbare toiletvoorzieningen aanwezig zijn en welke bestaande openbare toiletten niet meer voldoen aan de kwaliteitsnormen; b. de locaties waar nieuwe openbare toiletten nodig zijn om te komen tot een goed, toegankelijk en dekkend netwerk van toiletvoorzieningen; c. de mogelijkheden om duurzame en vandalismebestendige openbare toiletten (onthaaltoiletten) te plaatsen op locaties waar vaste toiletten niet haalbaar zijn of waar een verhoogd risico op vandalisme bestaat. 2. Uiterlijk in het derde kwartaal van 2027 een voorstel aan de raad voor te leggen voor verbetering van het gemeentelijke toiletnetwerk, op basis van een eigen onderzoek waarbij de expertise van het MDL Fonds wordt betrokken, zodat Schouwen-Duiveland ten minste een voldoende behaalt op de Ranglijst Toiletvriendelijkheid van het MDL Fonds. 3. De financiële consequenties van het voorstel inzichtelijk te maken, zodat de raad deze kan betrekken bij de besluitvorming. Toelichting Feiten: • Nederland scoort slecht t.o.v. Groot Brittannië, Duitsland en Frankrijk m.b.t. de beschikbaarheid van openbare toiletten (Bron: MDL-Fonds); • Eén op de vier Nederlanders blijft regelmatig thuis uit angst dat er geen wc beschikbaar is. Voor mensen met een MDL-ziekte of lichamelijke beperking loopt dat op naar één op de twee. Bij ouderen loopt dit zelfs op tot meer dan driekwart; • De gemeente is verantwoordelijk voor het vergroten van de beschikbaarheid van toegankelijke openbare toiletten, dit vloeit onder andere voort uit het VN-Verdrag Handicap; • Het MDL-Fonds zet zich landelijk in voor voldoende toegankelijke openbare toiletten en adviseert gemeenten over verbetering van hun toiletvoorzieningen, met speciale aandacht voor senioren, mensen met een MDL-aandoening en inwoners met een beperking. • Schouwen-Duiveland scoort een onvoldoende (4,6) op de Ranglijst toiletvriendelijkheid bij gemeenten 2025 | MDL Fonds. Onze gemeente staat op plek 42; • Op meerdere locaties op ons eiland zijn openbare toiletten met regelmaat gesloten in verband met vandalisme zoals vernielingen en brandstichting. Dit leidt tot overlast, vervuiling en extra kosten; • Duurzame natuurtoiletten hebben geen wateraansluiting, elektriciteit of riool nodig. Op 25 juni 2026 werd in de gemeente Tholen het eerste duurzame natuurtoilet van Zeeland geopend. De gemeente Tholen heeft inmiddels vijf natuurtoiletten geplaatst. Mening: • Als gastvrije gemeente moet Schouwen-Duiveland zorgen voor kwalitatief goed, toegankelijk en dekkend toiletnetwerk dat minimaal een voldoende scoort op de ranglijst toiletvriendelijkheid. Veere en Noord- Beveland laten zien dat dat kan. De expertise van het MDL-Fonds kan ons daarbij helpen; • Een kwalitatief goed, toegankelijk en dekkend netwerk van openbare toiletten bevordert deelname aan het maatschappelijk leven voor inwoners met een MDL-aandoening, senioren en mensen met een beperking; • Hoewel volledige naleving van de toiletnorm van het MDL-Fonds voor onze gemeente mogelijk niet haalbaar is, kan hun expertise helpen een zo goed mogelijk dekkend en toegankelijk toiletnetwerk te realiseren; • Natuurtoiletten kunnen helpen om aanleg- en onderhoudskosten te beperken. Besluit gemeenteraad: AANGENOMEN / VERWORPEN / STAKEN / INGETROKKEN Voor: LSD – VVD – SGP – CDA – PRO – D66 – CU – SP Tegen: LSD – VVD – SGP – CDA – PRO – D66 – CU – SP Griffier Voorzitter