Home › Haarlem › Motie
Informatienota Beantwoording motie ‘Verbeter het toezicht en voorkom problemen achteraf’
Uitslag onbekend
| Type | Motie |
| Gemeente | Haarlem |
| Datum | 2026-11-19 gepland |
| Dataniveau | Alleen documenten |
| Bron | Download brondocument → |
Document
Geëxtraheerde tekst
Informatienota
Onderwerp
Informatienota Beantwoording motie ‘Verbeter het toezicht en voorkom problemen achteraf’
Nummer 2026/0253682
Portefeuillehouder Robbert Berkhout
Programma/beleidsveld Vergroenen en Openbare Ruimte
Afdeling PCM
Auteur Khalil Khuwam
Telefoonnummer 06 4621 5172
Email [email protected]
Kernboodschap In de raadsvergadering van 6 november 2025 heeft de raad de motie ‘Verbeter het
toezicht en voorkom problemen achteraf’ aangenomen. De motie geeft aan dat
gebreken bij de oplevering van uitgevoerde werkzaamheden in de openbare
ruimte niet worden geconstateerd en dat dit leidt tot onnodige kosten en overlast
voor bewoners.
Naar aanleiding van deze motie is een onafhankelijk onderzoek uitgevoerd naar de
werking van de beheertoets en het toezicht binnen civiele projecten.
Algemene conclusie uit het onderzoek is dat het Haarlems Civiel Planproces
(HCPP) goed is ingericht om uiteindelijk tot kwaliteit te komen en dat de
contractpartners dat ook bieden. Wel zijn er enkele operationele verbeterpunten
gevonden om de bestaande processen en contracten beter aan elkaar te knopen
en verantwoordelijkheden te verhelderen.
Met deze informatienota wordt uitvoering gegeven aan de motie.
Behandelvoorstel voor Het college stuurt de informatienota ter kennisname naar de commissie Beheer.
commissie
Relevante eerdere 6 november 2025 Motie 25 ‘Verbeter het toezicht en voorkom problemen
besluiten achteraf’
Besluit college Het college besluit:
d.d. 20 oktober 2026 1. de informatienota aan de commissie Beheer vast te stellen.
Kenmerk: 2026/149071 1/4
1. Aanleiding
In de raadsvergadering van 6 november 2025 heeft de raad de motie ‘Verbeter het toezicht en
voorkom problemen achteraf’ aangenomen. De motie geeft aan dat kwaliteitsafwijkingen bij civiele
projecten niet altijd tijdig worden gesignaleerd en dat herstel achteraf kan leiden tot extra kosten en
overlast.
Met deze informatienota wordt uitvoering gegeven aan de motie.
2. Toelichting
Naar aanleiding van deze motie is een onafhankelijk onderzoek (bijlage 1) uitgevoerd naar de
werking van de beheertoets en het toezicht binnen civiele projecten.
Het onderzoek bestond uit een analyse van het Haarlems Civiel Planproces (HCPP), de bestaande
raamovereenkomsten en interviews met medewerkers en contractpartners. De onderzoekers
concluderen dat de huidige werkwijze een goede basis biedt voor kwaliteitsborging, maar zien
kansen om processen en verantwoordelijkheden verder te verduidelijken en de samenwerking
tussen projectteams, beheer en toezichthouders te verbeteren. Daarnaast wordt aanbevolen om
directievoering en toezicht eerder in het projectproces te betrekken, zodat kennis en ervaring al
tijdens de voorbereiding kunnen worden benut.
Naar aanleiding van het onderzoek wordt een aantal verbetermaatregelen structureel onderdeel van
de werkwijze binnen civiele projecten. Daarbij gaat het onder meer om het eerder betrekken van
directievoering en toezicht, het explicieter uitvoeren en vastleggen van beheertoetsen, het
systematisch evalueren van projecten en het beter delen van leerpunten. De verbetermaatregelen
worden vanaf 2026 toegepast in lopende en nieuwe projecten. Op deze manier ontstaat een
eenduidige werkwijze voor kwaliteitsborging gedurende de voorbereiding, uitvoering en oplevering
van projecten.
In deze informatienota is een korte reactie per vraag uit de motie opgenomen. In het
onderzoeksrapport wordt uitgebreider ingegaan op vragen 1, 2 en 3.
3. Resultaten en/of consequenties
Hieronder wordt per vraag uit de motie ingegaan op de wijze waarop hier invulling aan wordt
gegeven:
1- Onafhankelijke beheertoetsen in de ontwerpfase in te richten, zodat we beter zicht krijgen
op maakbaarheid en toekomstige beheerlasten:
Het uitvoeren van de beheertoetsen door de dagelijksbeheerpartners is al opgenomen in het
HCPP en gebeurt ook. Het kan nog beter worden verankerd in de contracten waardoor de
dagelijks beheerpartners hier voldoende op zijn voorbereid.
Kenmerk: 2026/149071 2/4
Een eerste voorbeeld van het explicieter uitvoeren en vastleggen van beheertoetsen is het
project Tetterodestraat, waar de verbeterde werkwijze in de ontwerpfase wordt toegepast.
2- Tijdens de uitvoering te zorgen voor onafhankelijk toezicht of auditing, zodat afwijkingen
tijdig gesignaleerd worden:
Tijdens de uitvoering van gemeentelijke projecten wordt de kwaliteit al onafhankelijk getoetst
door een door de gemeente aangestelde toezichthouder binnen de Raamovereenkomst
Directievoering en Toezicht (RDT). De toezichthouder wordt voortaan betrokken in de
voorbereidingsfase, waaronder bij het controleren van bestekken en werkomschrijvingen. Bij de
vernieuwing van de RDT in 2027 wordt deze werkwijze geformaliseerd en contractueel geborgd.
Daarnaast worden eisen opgenomen voor de inzet van dedicated teams voor Haarlem, zodat
lokale kennis en opgedane ervaringen beter worden geborgd.
Bij de projecten Bomenprogramma en Roosje Vospad heeft de RDT-partner de bestekken en
tekeningen gecontroleerd. Dit heeft waardevolle input opgeleverd voor de verdere uitwerking
van de projecten, zoals het signaleren van uitvoeringsrisico's, het verbeteren van de
uitvoerbaarheid van het ontwerp, en het voorkomen van mogelijke interpretatieverschillen
tijdens de uitvoering.
3- Te zorgen voor een objectieve kwaliteitsborging bij de oplevering en evaluatie, waarmee
leerpunten voor toekomstige projecten worden vastgelegd:
Kwaliteitsborging bij oplevering van gemeentelijke projecten is al geregeld via de RDT-partner.
De dagelijksbeheerpartners zijn al betrokken. Aanvullend voert de RDT-partner een evaluatie uit
van zowel de kwaliteit van het gerealiseerde werk als van de uitvoering van de opdracht, gericht
op het toekomstige beheer. Die evaluaties worden intern gedeeld met de interne
raamcontractmanager, opdrachtgevers en projectteams, en extern met de raamcontractpartners
(ingenieursbureaus en aannemers) om op die manier leerpunten vast te leggen.
Bij de naderende oplevering van de projecten Prins Bernhardlaan en Europaweg zal deze
werkwijze voor het eerst worden toegepast. De uitkomsten van deze evaluaties worden benut
om de kwaliteitsborging van toekomstige projecten verder te versterken, en waar nodig
verbeteringen door te voeren in processen en samenwerking..
4- Bovengenoemde punten inzichtelijk te maken voor de raad:
Bij bestuurlijke voorlopig ontwerpen (VO) en definitieve ontwerpen (DO) worden wijzigende
beheerkosten door een herinrichting nu al opgenomen in de besluitvorming zodat de raad die
informatie kan meewegen. In veel gevallen is dat een toename omdat staand beleid en het
Handboek Inrichting Openbare Ruimte (HIOR), zeker bij herinrichtingen, meer beheereenheden
vereisen, zoals een toename van het aantal bomen of de aanleg van een regenwaterriool.
Kenmerk: 2026/149071 3/4
Daarnaast wordt de informatievoorziening aan de raad over toezicht, kwaliteitsborging en
leerpunten uit projecten verder verbeterd. De verbetermaatregelen worden doorgevoerd binnen
de bestaande werkwijze. In de paragraaf kapitaalgoederen rapporteren we de komende vier jaar
over Directievoering en toezicht.
De belangrijkste bevindingen, leerpunten en verbetermaatregelen worden actief met de raad
gedeeld bij de begroting en jaarrekening. Daarbij wordt expliciet aandacht besteed aan de rol
van onafhankelijk toezicht gedurende de voorbereiding, uitvoering en oplevering van projecten.
De rapportage richt zich op de leer en verbeterpunten die voortkomen uit de evaluaties en
worden benoemd in de paragraaf kapitaalgoederen.
Met deze aanpak wordt invulling gegeven aan de motie en wordt de betrokkenheid van de raad
bij toezicht en kwaliteitsborging versterkt.
4. Uitvoering en vervolg
De voorgestelde maatregelen in deze informatienota worden geïmplementeerd binnen de bestaande
processen en de nieuwe RDT-contracten.
De voorgestelde maatregelen worden geïmplementeerd binnen de bestaande processen en
meegenomen in de voorbereiding van de nieuwe RDT-contracten. Daarbij wordt een uniforme
werkwijze gehanteerd waarbij:
• beheertoetsen worden uitgevoerd en vastgelegd in de ontwerpfase;
• directievoering en toezicht eerder worden betrokken bij de voorbereiding van projecten;
• kwaliteitsborging gedurende de uitvoering onafhankelijk wordt gemonitord;
• na opleveringen standaard evaluatie met betrokken contractpartners;
• leerpunten actief worden gedeeld met projectteams en contractpartners;
• de raad periodiek wordt geïnformeerd via de paragraaf kapitaalgoederen.
Op deze wijze worden de verbeteringen structureel verankerd in de werkwijze van de gemeente.
Daarbij wordt onderkend dat ook met deze verbetermaatregelen niet kan worden uitgesloten dat
zich in projecten kwaliteitsafwijkingen voordoen. Civiele projecten blijven maatwerk waarbij
verschillende partijen, omstandigheden en risico's een rol spelen. De voorgestelde maatregelen
dragen wel bij aan het eerder signaleren en verminderen van afwijkingen en het versterken van het
lerend vermogen van de organisatie. Door leerpunten structureel vast te leggen en toe te passen in
volgende projecten wordt de kwaliteit van voorbereiding, uitvoering en oplevering continu
verbeterd.
Om de praktijk van toezicht, kwaliteitsborging en beheer beter inzichtelijk te maken, wordt de
commissie Beheer daarnaast uitgenodigd voor een werkbezoek aan een aantal gerealiseerde en
lopende projecten. Tijdens dit werkbezoek wordt aan de hand van concrete voorbeelden toegelicht
hoe beheertoetsen, directievoering, toezicht en evaluaties in de praktijk plaatsvinden en op welke
wijze de verbetermaatregelen uit het onderzoek worden toegepast.
5. Bijlagen
Bijlage 1 – Rapport onafhankelijk onderzoek Beheertoets-Toezicht (Cleverland).
Kenmerk: 2026/149071 4/4
Tekst uit PDF geëxtraheerd